Khu nhà trọ công nhân ở phường Linh Xuân, TP. Thủ Đức (TP.HCM) - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Đường vào nhà trọ ngoằn ngoèo, lởm chởm đất đá, mưa thì sình lầy. Tuy điều kiện sống "tuềnh toàng" nhưng không quá lo về tính mạng.
Nay thì nhà trọ đã khang trang hơn nhưng lại chất chứa những nguy cơ mà không ai dám nghĩ tới - đó là cháy, có thể dẫn đến thảm họa.
Dù có nỗ lực siết lại, chấn chỉnh, nâng cấp nhưng nhiều chung cư mini, nhà trọ vẫn ẩn chứa nguy cơ cháy.
Có nhiều nguyên nhân, nhưng chủ yếu là do chủ nhà trọ tận dụng tối đa diện tích cho thuê, chủ trọ không muốn đầu tư vì ngại tốn tiền, còn người thuê trọ hay mua căn hộ mini vẫn "bám trụ" lại để ở vì giá thuê hoặc mua thấp hơn những nơi khác.
Có thể cuộc sống vẫn trôi qua trong an bình. Nhưng cũng không thể quên được những biến cố lớn như vụ cháy chung cư mini ở phố Khương Hạ, phường Khương Đình, quận Thanh Xuân (Hà Nội) làm 56 người chết và 37 người bị thương xảy ra đêm 12-9-2023.
Vì thế , Thủ tướng Chính phủ đã có chỉ thị 19 để chấn chỉnh công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC) với mục tiêu cao nhất là giữ an bình cho cuộc sống người dân.
Hậu quả do cháy là khủng khiếp. Vì vậy không vì bất cứ lý do gì mà không đưa an toàn phòng chống cháy vào trong các khu nhà trọ, chung cư mini.
Những con số từ thực tế thật đáng sợ. Tại TP.HCM, trước khi Thủ tướng ban hành chỉ thị 19, Công an TP.HCM đã kiểm tra, rà soát hơn 60.400 cơ sở và ghi nhận hơn 15.700 cơ sở còn vi phạm về PCCC.
Trong đó, hơn 13.900 nhà trọ và nhà ngăn phòng cho thuê, 930 nhà ở kết hợp sản xuất kinh doanh có nguy cơ cháy nổ cao. Sau chỉ thị 19, Công an TP.HCM tiếp tục yêu cầu rà soát, hướng dẫn, kiểm tra các cơ sở còn tồn tại vi phạm về PCCC để khẩn trương khắc phục.
Nhưng nay thì sao? Đến giữa tháng 3-2025 vẫn còn 5.155 nhà ở, nhà ngăn phòng cho thuê, nhà ở riêng lẻ kết hợp sản xuất kinh doanh vi phạm về PCCC.
Trong đó có hơn 4.700 nhà trọ, nhà ngăn phòng cho thuê và 418 nhà ở kết hợp sản xuất kinh doanh. Những căn trọ này nếu sau 30-3 không đảm bảo an toàn PCCC phải dừng hoạt động.
Những nơi này đang là chỗ ở của hàng chục ngàn người. Đó là con số của riêng TP.HCM, vì thế số người sống trong điều kiện không an toàn là rất lớn.
Vậy thái độ của chúng ta như thế nào? Hay một mặt cứ quy định không đủ an toàn thì phải dừng hoạt động, mặt khác chỉ cho dừng hoạt động trên giấy tờ, biên bản còn thực tế thì nhà trọ, chung cư mini không an toàn vẫn hoạt động, và người dân vẫn ở trong những căn hộ không đủ chuẩn về PCCC?
Hay chúng ta lại lơ đi, vì đâu thể cứ cháy mãi, xui xẻo mới ra thảm họa? Liệu chính quyền có chùn tay trước các lập luận làm căng quá, điều kiện chuẩn quá, phải dừng hoạt động, người trọ ở đâu, người đã lỡ mua chung cư mini đi đâu, tiền tỉ bỏ ra chẳng lẽ không cho ở...!?
Chỉ thị 19 của Thủ tướng Chính phủ đã thể hiện rõ, cho phép chủ nhà có thời gian điều chỉnh, tức chỉ có một lựa chọn sửa chữa để có an toàn hoặc dừng hoạt động.
Ngày 30-3 đã điểm. Còn những nhà trọ, chung cư mini nào chưa đủ chuẩn đã dừng hoạt động trên thực tế hay chỉ trên giấy tờ biên bản, các biện pháp xử lý tiếp theo khi đã buộc dừng mà lại không dừng ra sao... cần phải công bố cụ thể.
Cháy nổ không hề báo trước. Chúng ta đã chọn an toàn. Hãy kiên trì với mục tiêu an toàn cho người dân, bởi nếu có sự cố hay thảm họa, hậu quả không thể khắc phục được.
