Hôm nay 1.7, Thông tư 58/2026/TT-BTC (Thông tư 58) về hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ chính thức có hiệu lực, thay thế Thông tư 132/2018/TT-BTC (Thông tư 132).
Cho phép người thân của giám đốc làm kế toán
Theo Thuế tỉnh Gia Lai, Thông tư 58 có 7 điểm mới quan trọng mà người nộp thuế cần lưu ý.
Thứ nhất là tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ và mở rộng đối tượng áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ.
Tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ được áp dụng đồng bộ theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (trong khi trước đó được xác định tại Nghị định 80/2021/NĐ-CP).
Hộ kinh doanh có thể áp dụng chế độ kế toán như doanh nghiệp siêu nhỏ nếu có nhu cầu
ẢNH: ĐAN THANH
Doanh nghiệp siêu nhỏ được xác định như sau:
Lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản; công nghiệp và xây dựng: sử dụng lao động có tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 10 người và tổng doanh thu của năm không quá 3 tỉ đồng hoặc tổng nguồn vốn của năm không quá 3 tỉ đồng.
Lĩnh vực thương mại và dịch vụ: sử dụng lao động có tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 10 người và tổng doanh thu của năm không quá 10 tỉ đồng hoặc tổng nguồn vốn của năm không quá 3 tỉ đồng.
Cạnh đó, Thông tư 58 đã bổ sung quy định hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nếu có nhu cầu thì được lựa chọn áp dụng thông tư để thực hiện công tác kế toán.
Thứ hai là gỡ rối toàn diện về nhân sự. Doanh nghiệp siêu nhỏ được bố trí người làm kế toán là cha, mẹ đẻ; cha mẹ nuôi; vợ, chồng; con đẻ, con nuôi; anh, chị, em ruột của người đại diện pháp luật, của giám đốc.
Doanh nghiệp cũng được bố trí người đang làm quản lý, điều hành, thủ kho, thủ quỹ hoặc người được giao nhiệm vụ thường xuyên mua bán tài sản làm kế toán.
Trong khi quy định trước đó cấm người có quan hệ gia đình, thủ kho, thủ quỹ làm kế toán.
Thứ ba là nguyên tắc áp dụng nhất quán trong 1 năm tài chính và quyền lựa chọn chế độ kế toán.
Trường hợp trong năm tài chính, doanh nghiệp thay đổi tiêu chí dẫn đến không còn là doanh nghiệp siêu nhỏ thì vẫn được áp dụng cho đến hết năm tài chính hiện tại.
Doanh nghiệp siêu nhỏ có quyền lựa chọn áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa cho phù hợp đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh và yêu cầu quản lý.
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đã chọn áp dụng thì phải thực hiện nhất quán trong 1 năm tài chính.
Phân loại lại sổ sách theo đúng phương pháp nộp thuế
Điểm mới thứ tư tại Thông tư 58 là phân loại lại toàn bộ hệ thống sổ sách theo đúng phương pháp nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp. Chế độ kế toán được thiết kế tách biệt theo 4 nhóm doanh nghiệp với các mẫu sổ bắt buộc và sổ lựa chọn thêm.
Người nộp thuế cần nhanh chóng rà soát lại quy mô và để khẳng định vị thế doanh nghiệp siêu nhỏ
ẢNH: ĐAN THANH
Trong khi đó, Thông tư 132 chỉ chia sổ sách dựa theo phương pháp nộp thuế thu nhập doanh nghiệp (tính trên thu nhập hoặc theo tỷ lệ phần trăm), gây khó khăn, bất cập khi theo dõi đan xen nghĩa vụ thuế giá trị gia tăng.
Thứ năm là ứng dụng sổ kế toán để theo dõi, đối chiếu hóa đơn điện tử.
Trường hợp cơ quan thuế hỗ trợ xác định, thông báo thông tin số thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và các loại thuế khác phải nộp thông qua hệ thống quản lý hóa đơn điện tử, doanh nghiệp sử dụng các mẫu sổ kế toán để theo dõi, đối chiếu với số thuế phải nộp theo thông báo của cơ quan thuế.
Như vậy, kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ chuyển từ vai trò tự tính toán sang vai trò kiểm soát, đối chiếu với hệ thống dữ liệu của cơ quan thuế, giảm thiểu tối đa rủi ro sai sót.
Thứ sáu là trách nhiệm và thời hạn lập báo cáo tài chính.
Trách nhiệm lập báo cáo tài chính được quy định rõ ràng theo diện bắt buộc và không bắt buộc.
Doanh nghiệp nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo phương pháp tính trên thu nhập tính thuế phải lập báo cáo tài chính. Thời hạn nộp chậm nhất là 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm. Nơi nhận là cơ quan thuế và cơ quan đăng ký kinh doanh (nếu hệ thống thông tin quốc gia chưa có dữ liệu).
Doanh nghiệp nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo tỷ lệ phần trăm không bắt buộc lập báo cáo tài chính để nộp cơ quan nhà nước. Nếu tự lập phục vụ quản trị thì chỉ cần lưu trữ tại đơn vị để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra.
Cuối cùng là chuyển đổi số dư trên sổ kế toán. Điều 11 Thông tư 58 đã hướng dẫn chuyển số dư tài khoản kế toán theo quy định tại Thông tư 132 sang hệ thống sổ kế toán quy định tại Thông tư 58. Ví dụ, dư nợ TK 1111, 1112 chuyển thành dư đầu kỳ Sổ chi tiết tiền; dư nợ TK 1311, 1318 chuyển thành dư đầu kỳ Sổ chi tiết thanh toán công nợ...
Cơ quan thuế khuyến cáo, người nộp thuế cần rà soát lại quy mô, phương pháp nộp thuế để khẳng định vị thế doanh nghiệp siêu nhỏ, xác định đúng tổ hợp phương pháp nộp thuế.
Cạnh đó, hoàn thành dứt điểm số liệu sổ sách, công nợ, tồn kho theo Thông tư 132 để tạo cơ sở chuẩn xác cho việc chuyển số dư đầu kỳ theo quy định tại Thông tư 58; cập nhật phần mềm kế toán...
//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var containerSelector = 'div.detail-cmain'; var root = document.querySelector(containerSelector); if (!root) return; // Thu thập figure + p (p không nằm trong figure) var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function(p){ return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); // NodeList vốn đã theo DOM order => không cần sort if (!elements.length) return; var target = elements[Math.floor(elements.length / 2)]; // giữa bài if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();
