“Tôi cảm thấy như có bàn tay đang vặn xoắn dạ dày, quần áo ướt đẫm mồ hôi. Tôi thực sự sợ mình sẽ chết”. Đó là chia sẻ của bà Trương, 46 tuổi, sống tại Vũ Hán (Trung Quốc). Bà vẫn chưa hết bàng hoàng khi kể lại giây phút đối mặt với tử thần tại phòng cấp cứu Bệnh viện Vũ Hán số 3. Thứ suýt cướp đi sinh mạng của bà và 4 người bạn đồng hành không phải là độc dược xa lạ, mà chính là đĩa đậu cô ve xào được chế biến chưa chín kỹ.
Chuyến xe cảnh sát và cuộc chạy đua với "cơn bão" độc tố
Khoảng 6 giờ chiều ngày 26 tháng 4, một chiếc xe cảnh sát lao nhanh vào sảnh bệnh viện đưa theo 2 người phụ nữ mặt tái nhợt, nôn mửa không ngừng đến mức không thể đứng vững. Ngay sau đó, thêm hai người phụ nữ và một thiếu niên 16 tuổi cũng nhập viện với các biểu hiện tương tự. Khoa cấp cứu lập tức kích hoạt "kênh xanh", chuyển sang chế độ chiến đấu cao nhất khi nhận ra đây là một vụ ngộ độc thực phẩm hàng loạt.
Bác sĩ cấp cứu Wang Ying đang chăm sóc bệnh nhân ngộ độc thực phẩm sau khi ăn đậu cô ve tái
Manh mối then chốt được bác sĩ Wang Ying của bệnh viện xác định: Cả 5 người đều ăn chung một đĩa đậu cô ve xào vào buổi trưa. Trong khi cậu bé 16 tuổi chỉ bị nhẹ do lười ăn rau, thì hai người phụ nữ nặng nhất đã rơi vào tình trạng nguy kịch. Độc tố đang hoành hành dữ dội khiến họ nôn mửa không kiểm soát, buộc các bác sĩ phải sử dụng tổ hợp thuốc chống co thắt và bảo vệ dạ dày để ổn định "cơn bão" đang tàn phá cơ thể.
Hai "sát thủ" ẩn mình trong món đậu cô ve chưa chín kỹ
Bác sĩ Wang Ying giải thích rằng, không chỉ đậu cô ve mà hầu hết các loại đậu đều chứa một số độc tố tự nhiên. Chúng chỉ bị tiêu diệt hoàn toàn dưới tác động nhiệt kéo dài và đủ cao. Sở dĩ 5 người này bị ngộ độc thực phẩm là do nấu chưa chín kỹ, dẫn tới hấp thụ 2 chất độc:
1. Saponin
Đây là chất kích ứng cực mạnh đối với niêm mạc dạ dày và ruột. Khi vào cơ thể dưới dạng chưa chín, saponin gây ra các cơn co thắt dữ dội (cảm giác vặn xoắn dạ dày). Trường hợp nặng có thể nôn mửa hàng chục lần trong thời gian ngắn, dẫn đến mất nước và sốc nhiệt.
2. Phytohemagglutinin
Loại độc tố này làm rối loạn khả năng vận hành của mạch máu, dẫn đến triệu chứng chóng mặt, tê bì tay chân và đổ mồ hôi lạnh toàn thân. Đây chính là lý do khiến các bệnh nhân rơi vào trạng thái đi loạng choạng và mặt mũi biến sắc.
Lưu ý khi nấu các loại đậu để không “rước họa vào thân”
Giống như gia đình người phụ nữ trong câu chuyện kể trên, không ít người mắc sai lầm khi chế biến rau họ đậu tương tự. Trường hợp nhẹ, lượng độc tố ít, có thể bạn không ngộ độc cấp tính ngay nhưng vẫn ngộ độc âm thầm, chất độc tích tụ và gây ảnh hưởng xấu tới nhiều cơ quan trong cơ thể.
Trưởng khoa Cấp cứu Wan Shaobing nhấn mạnh, đậu cô ve và tất cả các loại đậu chỉ thực sự an toàn khi nấu chín hẳn, không còn mùi đậu sống, không còn vị chát và đã chuyển hoàn toàn sang màu xanh đậm. Đừng vì mê chút giòn, ngọt, thanh khi ăn đậu tái mà tự đưa mình cũng như gia đình vào những rủi ro sức khỏe.
Nên nấu chín kỹ tất cả các loại đậu (Ảnh minh họa)
Để bảo vệ sức khỏe gia đình, hãy thực hiện nghiêm ngặt các bước:
- Sơ chế triệt để: Loại bỏ đầu, đuôi và đặc biệt là tước sạch gân vỏ vì đây là nơi tập trung nồng độ độc tố cao nhất.
- Chần qua nước sôi: Đây là bước đệm quan trọng để phân hủy bớt saponin trước khi đưa vào chế biến nhiệt chính thức.
- Nấu chín kỹ: Đừng bao giờ mạo hiểm tính mạng chỉ để đổi lấy độ giòn. Đậu phải được nấu mềm hoàn toàn.
Đặc biệt, người già, trẻ em và phụ nữ mang thai có hệ tiêu hóa yếu là nhóm dễ bị tấn công nhất bởi các độc tố này. Nếu sau bữa ăn xuất hiện triệu chứng buồn nôn, đau bụng, hãy lập tức giữ lại mẫu thức ăn và đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất để tranh thủ "thời gian vàng" cấp cứu.
