Mua vàng ngày Thần Tài từ lâu đã trở thành một “nghi thức tài chính” đầu năm của nhiều người. Nhưng chính vì diễn ra trong bối cảnh tâm lý đám đông, giá biến động nhanh và áp lực phải mua cho kịp ngày, rất nhiều quyết định được đưa ra theo cảm xúc nhiều hơn tính toán. Nếu nhìn thuần dưới góc độ tiền bạc, đây là 3 sai lầm phổ biến nhất.
1. Mua theo cảm giác sợ bỏ lỡ
Sai lầm lớn nhất không nằm ở việc mua vàng, mà ở động lực phía sau: “Ai cũng mua, mình không mua thì thiếu thiếu”, “Nhỡ giá còn tăng nữa thì sao?”.
Trong một ngày mà nhu cầu tăng đột biến, yếu tố FOMO dễ đẩy người mua vào trạng thái quyết định nhanh, ít so sánh, ít cân nhắc. Khi tâm lý sợ bỏ lỡ chi phối, người ta thường: Mua nhiều hơn dự tính ban đầu. Không kiểm tra chênh lệch giá mua – bán. Không đặt câu hỏi mình mua để làm gì
Ảnh minh hoạ
Vàng là tài sản phòng thủ, nhưng quyết định dựa trên áp lực đám đông lại không hề phòng thủ chút nào.
2. Không để ý chênh lệch mua – bán
Trong những ngày cao điểm, chênh lệch giữa giá mua và giá bán thường giãn rộng hơn bình thường. Điều đó có nghĩa là: ngay khi vừa mua xong, nếu bán lại ngay, bạn đã “âm” một khoản.
Nhiều người chỉ nhìn vào giá niêm yết đang tăng mà quên rằng lợi nhuận thực sự phụ thuộc vào khoảng chênh này. Nếu mục tiêu là đầu tư ngắn hạn, việc không tính đến chênh lệch có thể khiến kỳ vọng lợi nhuận bị lệch hoàn toàn. Mua vàng không sai, nhưng mua mà không hiểu cấu trúc giá thì rất dễ trả thêm “phí cảm xúc”.
Ảnh minh hoạ
3. Dồn tiền vào vàng khi nền tảng tài chính chưa vững
Một sai lầm ít được nói đến: mua vàng trong khi chưa có quỹ dự phòng, còn nợ tiêu dùng, hoặc đang thiếu dòng tiền cho nhu cầu thiết yếu.
Vàng có thể giữ giá, nhưng không tạo ra dòng tiền. Nếu cần tiền gấp, việc bán vàng ngay sau khi mua, đặc biệt trong bối cảnh chênh lệch cao có thể khiến bạn thiệt hơn so với việc giữ tiền mặt từ đầu.
Thứ tự ưu tiên tài chính vẫn nên là: Quỹ khẩn cấp/ Kiểm soát nợ/ Kế hoạch đầu tư/ Sau đó mới tính đến tài sản phòng thủ như vàng.
Nếu đảo ngược thứ tự này, bạn có thể đang “cảm thấy” mình đầu tư, nhưng thực tế lại đang làm yếu cấu trúc tài chính cá nhân.
Ngày Thần Tài không làm tài chính của bạn tốt lên hay xấu đi trong một đêm. Điều tạo ra khác biệt vẫn là cách bạn quản lý tiền suốt cả năm. Vàng có thể là một phần của chiến lược, nhưng chiến lược không thể được xây dựng chỉ từ một ngày cao điểm.
