3 bệnh dễ gây biến chứng cho trẻ nếu không tiêm vắc xin đầy đủ

Ba bệnh trẻ dễ mắc trong những năm tháng đầu đời

Theo BS-CKI Danh Thị Mỹ Hồng, Quản lý y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, ở giai đoạn dưới 6 tuần tuổi và tiền học đường từ 4 - 6 tuổi, trẻ thường có khoảng trống miễn dịch do kháng thể bảo vệ từ mẹ truyền sang và từ các mũi vắc xin đã tiêm đầu đời giảm dần, khiến trẻ có nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như bạch hầu, ho gà, uốn ván. Mùa hè nắng nóng và mưa bất chợt khiến độ ẩm tăng cao là điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn này phát triển.

Trong đó, vi khuẩn bạch hầu và ho gà lây qua đường hô hấp từ giọt bắn mũi họng khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện, hoặc bám vào các vật dụng và lây gián tiếp khi dùng chung. Ở môi trường khép kín, đông đúc như bán trú, trường học, bệnh càng dễ lây lan. Theo thống kê, nguy cơ lây nhiễm ho gà ở môi trường khép kín tới 90 - 100% nếu chưa có miễn dịch bảo vệ.

ẢNH: SHUTTERSTOCK

Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết nắng nóng và mưa bất chợt như hiện nay khiến trẻ không thích nghi kịp, trẻ mệt, kén ăn, ngủ không ngon giấc gây suy giảm miễn dịch càng làm mầm bệnh tấn công, gây bệnh. Trẻ cũng thích khám phá mọi thứ xung quanh, chạy nhảy, dễ bị trầy xước, tạo điều kiện cho vi khuẩn uốn ván có nhiều ở ngoài môi trường đất cát xâm nhập, gây bệnh.

Bác sĩ Hồng khuyến cáo, các bệnh kể trên không chỉ dễ lây nhiễm, còn gây nhiều biến chứng nguy hiểm, nguy cơ tử vong cao cho trẻ. Ví dụ, bạch hầu gây ra các giả mạc vùng hầu họng gây khó thở, khó nuốt, bít tắc đường thở gây biến chứng viêm phổi, suy tim, liệt tứ chi, tỷ lệ tử vong đến 20%, nhất là ở trẻ dưới 5 tuổi.

Trẻ mắc ho gà gây ho dữ dội kéo dài, tím tái, thở rít, ngưng thở, viêm phổi, viêm phế quản, sa trực tràng, vỡ phế nang, tràn khí màng phổi, gãy xương sườn do ho mạnh, viêm não, có thể dẫn đến tử vong. Trẻ càng nhỏ, nguy cơ mắc bệnh và gặp biến chứng nặng, tử vong càng cao. Như trong năm 2025, nước ta ghi nhận nhiều trẻ mắc ho gà, trong đó có hai trẻ tử vong là bé gái 4 tuổi, ở Đồng Nai và trẻ hơn 2 tháng tuổi, ở Cao Bằng đều chưa tiêm vắc xin và tiêm không đủ mũi.

ẢNH: BVCC

Còn bệnh uốn ván gây co giật, co cứng cơ, co thắt thanh quản, gãy xương, nhiễm trùng phổi, suy hô hấp, rối loạn thần kinh... Nếu không điều trị kịp thời, tỷ lệ tử vong của bệnh lên đến 90%. Mới đây, Bệnh viện Nhi đồng Đồng Nai ghi nhận bé sơ sinh 3 ngày tuổi mắc uốn ván rốn biến chứng suy hô hấp nặng do mẹ tự cắt rốn khi sinh và không tiêm vắc xin uốn ván khi mang thai.

Tiêm vắc xin đủ mũi và tiêm mũi nhắc lại tạo "lá chắn" miễn dịch cho trẻ

Bác sĩ Hồng cho biết, cả 3 bệnh trên đã có vắc xin phòng ngừa như 3 trong 1, 4 trong 1, 5 trong 1 và 6 trong 1. Khi tiêm vắc xin trẻ sẽ được tạo "lá chắn" giúp hệ miễn dịch ghi nhớ tác nhân gây bệnh để phản ứng chống lại và bảo vệ cơ thể. Tuy nhiên, kháng thể bảo vệ sẽ suy giảm theo thời gian nếu không được tiêm nhắc lại. Do đó, để được bảo vệ tối ưu, trẻ cần được tiêm đủ mũi, đúng lịch và tiêm mũi nhắc lại. 

ẢNH: DIỆU THUẦN

Theo chỉ định của nhà sản xuất, các vắc xin có thành phần bạch hầu, ho gà, uốn ván chỉ dành cho trẻ từ 6 tuần tuổi trở lên. Do đó, khi mang thai ở tuần thai thứ 27 - 36, mẹ nên tiêm vắc xin 3 trong 1 phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, ngoài phòng bệnh cho mẹ còn truyền kháng thể thụ động qua nhau thai, giúp bảo vệ trẻ khi chưa đến tuổi tiêm ngừa.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mẹ tiêm vắc xin trong thai kỳ có hiệu quả bảo vệ bệnh ho gà cho trẻ sơ sinh đến 90% và bảo vệ trẻ khỏi bạch hầu, uốn ván . Song, kháng thể truyền từ mẹ giảm dần theo thời gian, vì vậy, ngay khi đủ 6 tuần tuổi đến 2 tháng tuổi, trẻ cần được tiêm vắc xin có thành phần bạch hầu, ho gà, uốn ván như 6 trong 1 để trẻ tự tạo kháng thể bảo vệ.

Hiện Việt Nam có hai loại vắc xin 6 trong 1 hiệu quả như nhau, có thể sử dụng được cho trẻ sinh non. Ngoài phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, vắc xin còn giúp trẻ phòng bệnh bại liệt, viêm gan B và các bệnh do Hib. Nhờ chứa thành phần ho gà vô bào, vắc xin 6 trong 1 ít gây phản ứng phụ như sốt, sưng, đau. Trong đó, một loại cần pha hồi chỉnh với lọ bột Hib đông khô trước khi tiêm. Loại còn lại đóng sẵn trong bơm tiêm, không cần pha hồi chỉnh.

ẢNH: SHUTTERSTOCK

Khi 4 - 6 tuổi nồng độ kháng thể bảo vệ trước bạch hầu, ho gà, uốn ván từ các mũi tiêm đầu đời đã suy giảm, không đủ giúp trẻ phòng bệnh nếu không được tiêm nhắc lại. Cha mẹ cần cho trẻ tiêm một mũi nhắc lại 4 trong 1 phòng đồng thời bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt để duy trì miễn dịch bảo vệ trước các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Theo nghiên cứu, tỷ lệ đáp ứng miễn dịch sau tiêm nhắc đạt trên 95%, đảm bảo khả năng bảo vệ cao cho trẻ ở tuổi tiền học đường và giúp giảm nguồn lây cho cộng đồng.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var containerSelector = 'div.detail-cmain'; var root = document.querySelector(containerSelector); if (!root) return; // Thu thập figure + p (p không nằm trong figure) var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function(p){ return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); // NodeList vốn đã theo DOM order => không cần sort if (!elements.length) return; var target = elements[Math.floor(elements.length / 2)]; // giữa bài if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();