Đánh giá tính khả thi
Ngày 15/5, Văn phòng Chính phủ ban hành thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà tại cuộc họp về đề xuất đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam của Công ty CP Đầu tư và phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed.
Theo đó, ngày 12/5, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chủ trì cuộc họp về đề xuất đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam của Vinspeed.
Sau khi nghe báo cáo của Vinspeed và ý kiến phát biểu của các đại biểu dự họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà kết luận, Bộ Chính trị đã ban hành nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân. Trong đó chủ trương mở rộng sự tham gia của doanh nghiệp tư nhân vào các dự án quan trọng quốc gia; khuyến khích khu vực kinh tế tư nhân tham gia cùng Nhà nước vào các lĩnh vực chiến lược, các dự án quan trọng quốc gia (như đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, công nghiệp mũi nhọn...).
Vì vậy, tại cuộc họp, các bộ, cơ quan có ý kiến ban đầu là cơ bản ủng hộ, hoan nghênh đối với đề xuất của Vinspeed việc đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam. Tuy nhiên, việc đề xuất chuyển hình thức đầu tư và đề xuất áp dụng một số cơ chế chính sách đặc thù, đặc biệt để triển khai dự án cần phải báo cáo cấp có thẩm quyền và thuộc thẩm quyền của Quốc hội.
Về dự thảo nghị quyết thí điểm về một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để đầu tư phát triển hệ thống đường sắt, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà giao Bộ Xây dựng theo chức năng nhiệm vụ, chủ trì, rà soát kỹ các đề xuất của nhà đầu tư, tiếp thu ý kiến của Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ, ý kiến góp ý của các bộ, ngành để hoàn thiện dự thảo nghị quyết trên nguyên tắc đưa vào dự thảo nghị quyết các chính sách áp dụng chung; báo cáo cấp có thẩm quyền và trình Quốc hội trước ngày 20/5.
Đối với đề xuất cụ thể của dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam, Bộ Xây dựng chủ trì tổng hợp trên cơ sở đề xuất, ý kiến góp ý của các bộ, cơ quan gồm Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Tư pháp, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; báo cáo Thường trực Chính phủ, Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ xem xét trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét về chủ trương chuyển đổi hình thức đầu tư, các cơ chế chính sách, đặc thù áp dụng riêng để thực hiện dự án.
 |
Vinspeed được yêu cầu làm việc với các bộ, cơ quan để làm rõ, hoàn thiện các cơ chế chính sách đặc thù khi đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam. |
Bộ Tài chính được giao đánh giá kỹ lưỡng các nội dung thuộc chức năng, nhiệm vụ. Cụ thể, đánh giá tính khả thi của việc chuyển hình thức từ đầu tư công sang đầu tư trực tiếp; đánh giá tính khả thi, khả năng cân đối nguồn vốn của Nhà nước để cho doanh nghiệp vay theo đề xuất của nhà đầu tư.
Cùng với đó là đánh giá các cơ chế chính sách đặc thù, đặc biệt riêng cho dự án như việc Nhà nước cho doanh nghiệp tư nhân vay không tính lãi suất với thời hạn vay 35 năm; về thời gian hoạt động của dự án là 99 năm; mức giá vé tối thiểu theo từng hạng và việc được hưởng các ưu đãi đầu tư khác quy định của luật...
Lập so sánh 2 phương án
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chịu trách nhiệm rà soát, đánh giá và góp ý hoàn thiện đối với chính sách tổng dư nợ vay của dự án không tính vào tổng dư nợ các khoản vay của Tập đoàn Vingroup theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng như ý kiến của Bộ Tài chính.
Các Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Tư pháp, Công an, Quốc phòng, Công Thương, Khoa học và Công nghệ theo chức năng nhiệm vụ rà soát, góp ý và đánh giá tác động đối với các cơ chế chính sách do Vinspeed đề xuất.
Về tiến độ thực hiện, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu các bộ, cơ quan khẩn trương có ý kiến, đề xuất các nội dung theo chức năng nhiệm vụ, gửi văn bản đến Bộ Xây dựng trước ngày 19/5.
Bộ Xây dựng tổng hợp, báo cáo Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Xây dựng, trình Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ trước ngày 22/5; báo cáo cấp có thẩm quyền và Quốc hội tại kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XV, khi được cấp có thẩm quyền cho phép.
Công ty CP Đầu tư và phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed chịu trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính hoàn thiện hồ sơ phương án đầu tư, lập bản so sánh giữa 2 phương án đầu tư giữa Nhà nước và tư nhân. Trong đó, làm rõ tính khả thi, tiến độ hoàn thành, hiệu quả đầu tư... Từ đó chứng minh những ưu điểm khi tư nhân đầu tư như nhanh hơn, rẻ hơn, hiệu quả hơn.
Vinspeed được yêu cầu làm việc với các bộ, cơ quan gồm: Xây dựng, Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Tư pháp, Công Thương, Khoa học và Công nghệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam để làm rõ, hoàn thiện các cơ chế chính sách đặc thù, đặc biệt trình báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Phó Thủ tướng yêu cầu Vinspeed thực hiện đúng cam kết về các nội dung đề xuất; nghiên cứu, có kế hoạch để xây dựng hệ thống công nghiệp đường sắt, đóng vai trò dẫn dắt để chuỗi công nghiệp đường sắt phát triển trường hợp được cấp có thẩm quyền quyết định.
Trước đó, Công ty CP Đầu tư và phát triển đường sắt cao tốc VinSpeed đã đăng ký đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam. Dự án sẽ hoàn thành vào năm 2030, đặt nền móng cho công nghiệp đường sắt và tạo động lực phát triển mới cho các địa phương, góp phần đưa kinh tế Việt Nam bứt phá trong kỷ nguyên vươn mình. Dự án này có vốn đầu tư khoảng hơn 1.560.000 tỷ đồng (tương đương khoảng hơn 61 tỷ USD), không bao gồm chi phí bồi thường, hỗ trợ di dời, tái định cư để giải phóng mặt bằng. Trong đó, VinSpeed chịu trách nhiệm thu xếp 20% tổng vốn đầu tư của dự án, tương đương hơn 312.000 tỷ đồng (khoảng hơn 12 tỷ USD). 80% số còn lại (không bao gồm chi phí bồi thường, hỗ trợ di dời, tái định cư để giải phóng mặt bằng), VinSpeed đề xuất vay vốn Nhà nước không tính lãi suất trong vòng 35 năm kể từ ngày giải ngân.
