Cần lập quỹ đầu tư mạo hiểm
Trao đổi với Tiền Phong, một lãnh đạo Tập đoàn Công nghiệp Viễn thông quân đội (Viettel) cho biết, đến nay Viettel đã nghiên cứu và có những thành tựu ban đầu trong một số lĩnh vực công nghệ cao như: làm chủ và phát triển chip 5G Make in Viet Nam (Viettel), phát triển ngành công nghiệp điện tử thế hệ mới song hành với ngành công nghiệp bán dẫn…
Theo đó, thời gian qua Tập đoàn đã thiết kế và làm chủ các công nghệ lõi 2 con chip quan trọng của trạm vô tuyến 5G là DFE và RFIC với khả năng tính toán khoảng 1.000 tỷ phép tính mỗi giây (ngoại trừ phần đúc chip).
Ngành công nghiệp bán dẫn sẽ là trụ tăng trưởng mới của Viettel, hỗ trợ cho các ngành công nghiệp khác của Viettel (Điện-Điện tử, Tự động hóa, Viễn thông và Công nghệ thông tin) làm chủ ở mức sâu nhất, đảm bảo tính tự chủ, an ninh và tạo ra cơ hội xuất khẩu.
Đại diện Viettel cũng cho biết, Tập đoàn đã được giao nhiệm vụ báo cáo Bộ Quốc phòng về đề án xây dựng một nhà máy sản xuất chip quy mô vừa và nhỏ. Với Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, sẽ có nhiều hơn các cơ chế, chính sách thực tiễn để tập đoàn và các doanh nghiệp khác có thể tham gia nhiều hơn nữa vào các khâu trong công nghiệp bán dẫn như xây dựng nhà máy sản xuất, thiết kế, đóng gói sản phẩm chip, không chỉ phục vụ trong nước mà ra toàn cầu.
Theo đó, Viettel có chiến lược phát triển chip giai đoạn 2020 - 2030, sau đó là 2030-2040, cùng với lộ trình dòng chip sẽ phát triển (bao gồm chip cho hạ tầng mạng viễn thông, chip xử lý AI tại biên và chip cho khí tài quân sự), còn có các sản phẩm có tính đa dụng cao (cả dân sự và quân sự).
Về chiến lược phát triển liên quan đến công nghệ, Viettel đã và đang đầu tư công cụ thiết kế, phòng lab, ứng dụng các công nghệ mới, các thuật toán thông minh hơn để tăng hiệu năng và hiệu suất của các con chip.
 |
Chip do FPT sản xuất |
“Về con người, Viettel đặt mục tiêu đến 2030 có 1.000 kỹ sư bán dẫn, trong đó có 700 nhân sự thiết kế, 300 nhân sự sản xuất. Để đảm bảo chất lượng đội ngũ kỹ sư, Viettel đang xây dựng các chương trình đào tạo về bán dẫn”, lãnh đạo Viettel cho hay.
Theo lãnh đạo Viettel, ngành công nghiệp bán dẫn của Việt Nam phát triển theo đúng kế hoạch đề ra, Chính phủ và các bộ ngành cần sớm có các cơ chế, chính sách đột phá và các giải pháp về tài chính để hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào lĩnh vực công nghệ cao.
Theo đó, trước mắt cần ban hành hướng dẫn hình thành quỹ đầu tư mạo hiểm và cơ chế đánh giá để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư, phát triển các công nghệ mới. Đây là vấn đề quan trọng với các doanh nghiệp khi đầu tư vào bán dẫn. Bản thân Nghị quyết 57 cũng đề ra nhiệm vụ, giải pháp về việc có cách tiếp cận mở, vận dụng sáng tạo, cho phép thí điểm đối với những vấn đề thực tiễn mới đặt ra; chấp nhận rủi ro, đầu tư mạo hiểm và độ trễ trong nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo.
“Đây là chủ trương đột phá để các doanh nghiệp nhà nước như Viettel mạnh dạn đầu tư vào nghiên cứu thử nghiệm, làm chủ và đưa vào áp dụng các công nghệ mới, mô hình kinh doanh mới có độ rủi ro cao, tỷ lệ thành công thấp. Nhưng nếu thành công sẽ có lợi nhuận lớn, tạo ra sự bứt phá cho doanh nghiệp”, vị này nhấn mạnh.
“Để phát triển công nghiệp bán dẫn, cần thiết kế, sản xuất các con chip đáp ứng được nhu cầu của các doanh nghiệp, các hệ thống điện tử trong nước, nhu cầu an ninh quốc gia. Đây là nền tảng để phát triển các công nghệ chip tiên tiến, thế hệ mới, mở rộng cung cấp ra nước ngoài. Chip DFE chỉ là bước khởi đầu. Với các công nghệ đã làm chủ, Viettel tiếp tục phát triển các con chip phức tạp hơn, bao gồm chip xử lý băng gốc (baseband) - con chip phức tạp nhất trong hệ sinh thái thiết bị viễn thông 5G và chip xử lý AI tại biên”.
Phó Tổng giám đốc Viettel Nguyễn Đình Chiến
Cũng theo đại diện Viettel, Nghị quyết 57 đã đề cập đến giải pháp về hình thành quỹ đầu tư phát triển công nghiệp chiến lược nhằm thúc đẩy nghiên cứu, phát triển, ứng dụng, chuyển giao các công nghệ chiến lược. Viettel rất mong sớm hình thành và hướng dẫn sử dụng quỹ này để doanh nghiệp có thêm nguồn lực, kịp thời triển khai các nhiệm vụ đã đặt ra trong các chiến lược quốc gia, tập trung vào các dự án nghiên cứu công nghệ đóng vai trò nền tảng, bao trùm, như công nghệ bán dẫn, vệ tinh tầm thấp, công nghiệp quốc phòng lưỡng dụng… tránh việc phân bổ dàn trải, chia nhỏ.
“Viettel đề xuất Nhà nước sớm ban hành các quy định cụ thể đối với các doanh nghiệp kinh doanh tại Việt Nam trong việc khuyến khích mua sắm, ưu tiên sử dụng các sản phẩm công nghệ cao do doanh nghiệp Việt sản xuất.
Cụ thể trong lĩnh vực bán dẫn, có cơ chế chính sách để doanh nghiệp nước ngoài cung cấp thiết bị điện tử phối hợp sử dụng chip Việt Nam, tạo đầu ra cho ngành chip bán dẫn Việt Nam”, vị này nhấn mạnh.
 |
Anh Phan Trần Minh Uyên (người ngồi), chuyên viên nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực vi mạch bán dẫn tại Đà Nẵng, nhân viên thứ 80.013 của FPT |
Đầu tư mạnh cho nhân lực, R&D
Trao đổi với PV Tiền Phong, lãnh đạo FPT cho biết, Tập đoàn bắt đầu phát triển mảng bán dẫn từ 10 năm trước. Đến tháng 3/2022, Công ty Cổ phần Bán dẫn FPT (FPT Semiconductor) thành lập, để tập trung vào mảng bán dẫn, tiếp nối giấc mơ bán dẫn của nhiều thế hệ trong việc tiên phong phát triển chip Make in Vietnam.
Theo vị này, đến nay FPT đã tích lũy và hiện thực hoá được một số dấu mốc quan trọng.
Theo các chuyên gia ngành bán dẫn, hiện các cường quốc trên thế giới như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc đều xem phát triển ngành bán dẫn là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế cũng như an ninh quốc gia. Việc Việt Nam cần làm lúc này chính là nhanh chóng xây dựng một hệ sinh thái công nghệ tự chủ và tận dụng cơ hội để vươn lên trong lĩnh vực quan trọng của tương lai này.
Cụ thể, Tập đoàn đã cho ra mắt thế hệ sản phẩm đầu tiên của FPT - dòng sản phẩm chip nguồn Power Management IC. PMIC được ví như trái tim của một hệ thống, cung cấp năng lượng từ pin đến toàn bộ hệ thống, giống như tim bơm máu đi khắp cơ thể.
Tập đoàn cho ra mắt dòng chip vi mạch đầu tiên ứng dụng trong sản phẩm Internet vạn vật (IoT) ở lĩnh vực y tế với tiêu chí "chip Make in Vietnam, Made by FPT" năm 2022, đánh dấu bước tiến đầu tiên của FPT trong ngành bán dẫn và mang những sản phẩm “Make in Vietnam” vươn xa. Đây được xem là một bước đột phá trong hành trình khẳng định trí tuệ Việt.
“Hiện FPT có khoảng 200 kỹ sư thiết kế làm việc với khoảng 30 khách hàng tại 3 quốc gia Nhật Bản, Đài Loan và Việt Nam và dự kiến đào tạo 10.000 nhân sự bán dẫn vào năm 2030", vị này nói và cho biết, đến nay FPT đã nhận được đơn đặt hàng 70 triệu chip trong 2 năm 2024 và 2025 cho các khách hàng Đài Loan (Trung Quốc), Hàn Quốc và Nhật Bản trong lĩnh vực thiết bị y tế và nhiều ứng dụng điện tử.
Vị này cũng cho biết, để thực hiện chiến lược bán dẫn, năm 2024, FPT ký kết hợp tác chiến lược cùng Sở Thông tin và Truyền thông, TP Đà Nẵng trong việc nghiên cứu, phát triển các giải pháp công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, cấp học bổng và cơ hội làm việc cho đối tượng học chuyên ngành vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo từ các cơ sở đào tạo tại thành phố Đà Nẵng.
Ngoài phần thiết kế vi mạch đang tiếp tục đẩy mạnh ở Đà Nẵng, FPT mở thêm các mảng mới về đóng gói tiên tiến (advance packaging) và kiểm thử (ATE testing) ở các khu công nghệ cao và khu phi thuế quan ở Đà Nẵng.
