Theo bác sĩ Hà Hải Nam, Phó trưởng khoa Ngoại bụng 1, Bệnh viện K, quan niệm “đã chẩn đoán ung thư thì không được động chạm dao kéo” vẫn tồn tại khá phổ biến trong cộng đồng. Nhiều người lo sợ phẫu thuật sẽ khiến bệnh tiến triển nhanh hơn, rút ngắn sự sống. “Đây là cách hiểu sai lầm”, ông nói.
Thực tế, phẫu thuật giữ vai trò rất quan trọng trong cả chẩn đoán lẫn điều trị ung thư. Ở giai đoạn sớm, đây gần như là phương pháp điều trị chủ lực, thậm chí mang tính quyết định giúp người bệnh khỏi bệnh hoàn toàn nếu khối u được cắt bỏ triệt để.
Khi bệnh ở giai đoạn muộn hơn, phẫu thuật thường được phối hợp với các phương pháp khác để đạt hiệu quả tối ưu. Trong ung thư trực tràng, hóa xạ trị trước mổ có thể làm khối u thu nhỏ, tạo điều kiện để bác sĩ cắt bỏ sạch tổn thương và hạch. Với ung thư phổi hay dạ dày, hóa trị sau mổ đã được chứng minh giúp tăng tỷ lệ sống thêm so với phẫu thuật đơn thuần.
Y học hiện đại khẳng định dao kéo giữ vai trò then chốt ở nhiều giai đoạn điều trị. (Ảnh minh hoạ: Pexels)
Theo hướng dẫn điều trị của Bộ Y tế và các hiệp hội ung thư quốc tế, có những loại ung thư mà phẫu thuật gần như là lựa chọn triệt để duy nhất, như ung thư tuyến giáp, ung thư da, ung thư phần mềm hay ung thư hắc tố. Ngoài ra, trong các trường hợp ung thư gây biến chứng nguy hiểm như chảy máu, tắc ruột, thủng khối u, can thiệp ngoại khoa là bắt buộc để cứu tính mạng người bệnh.
Ngược lại, một số bệnh ung thư như ung thư vòm họng hay ung thư hạch bạch huyết, vai trò điều trị chính thuộc về hóa trị và xạ trị. Tuy vậy, phẫu thuật vẫn cần thiết ở khâu sinh thiết nhằm xác định chẩn đoán, làm cơ sở xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Bác sĩ Nam cho biết, tại Việt Nam, khoảng 30% bệnh nhân ung thư bỏ dở điều trị. Nguyên nhân không chỉ do tâm lý hoang mang, sợ hãi mà còn xuất phát từ gánh nặng kinh tế. Hiện bảo hiểm y tế chủ yếu chi trả các phương pháp điều trị truyền thống như phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, trong khi nhiều liệu pháp tiên tiến như miễn dịch có chi phí rất cao, chỉ khoảng 10% bệnh nhân có cơ hội tiếp cận.
Từ góc độ chuyên môn, bác sĩ khuyến cáo người bệnh cần tin tưởng bác sĩ chuyên khoa, tuân thủ phác đồ điều trị đã được xây dựng dựa trên bằng chứng khoa học. Việc điều trị sớm, đúng phương pháp, kết hợp chế độ dinh dưỡng đầy đủ giúp cơ thể có thêm sức chống chọi với bệnh tật.
Các cơ quan y tế cũng khẳng định, đến nay chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh ung thư có thể được chữa khỏi bằng đông y, thực phẩm chức năng, các phương pháp dân gian, nhịn ăn hay thực dưỡng. Việc tự ý điều trị, đặt niềm tin vào quảng cáo truyền miệng không chỉ gây tốn kém mà còn khiến người bệnh bỏ lỡ “giai đoạn vàng”, đánh mất cơ hội chiến thắng ung thư.
