TPHCM kiến nghị cho phép ký thỏa thuận quốc tế với doanh nghiệp FDI

Tại hội nghị lấy ý kiến dự thảo Luật Thỏa thuận quốc tế chiều 10/9, đại diện Sở Ngoại vụ TPHCM kiến nghị bổ sung doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào nhóm chủ thể được xác định là "bên ký kết nước ngoài".

Theo đại diện Sở Ngoại vụ, TPHCM hiện là địa phương có số lượng thỏa thuận và đối tác quốc tế thuộc nhóm lớn nhất cả nước, đã thiết lập quan hệ hợp tác với 88 địa phương nước ngoài và 19 đối tác quốc tế, mỗi năm ký kết khoảng 10 thỏa thuận quốc tế.

Trong quá trình xúc tiến đầu tư, Sở Ngoại vụ cho biết nhiều doanh nghiệp FDI, đặc biệt trong lĩnh vực bán dẫn và công nghệ, có nhu cầu ký biên bản ghi nhớ (MOU) mang tính hợp tác quốc tế với thành phố trước khi triển khai dự án, nhằm thể hiện sự sẵn sàng tiếp đón và hỗ trợ đầu tư. 

Tuy nhiên, Khoản 2 Điều 5 của Luật Thỏa thuận quốc tế hiện chỉ quy định "bên ký kết nước ngoài" gồm Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ, chính quyền địa phương, cơ quan/tổ chức được thành lập theo pháp luật nước ngoài, tổ chức quốc tế liên chính phủ và cá nhân nước ngoài - chưa bao gồm doanh nghiệp FDI.

Trong khi đó, các đề xuất ký MOU từ đối tác FDI thường kèm điều khoản ràng buộc theo thông lệ nước ngoài, như cam kết đầu tư, yêu cầu giao đất sớm. Do lo ngại các nội dung này có thể tạo ra những cam kết vượt quá phạm vi của một thỏa thuận hợp tác, thành phố còn e ngại khi ký kết, dẫn đến một số trường hợp phải từ chối dù có nhu cầu hợp tác.

Từ thực tế đó, Sở Ngoại vụ kiến nghị bổ sung doanh nghiệp FDI vào nhóm chủ thể được quy định trong dự thảo Luật Thỏa thuận quốc tế, đồng thời đề xuất cơ quan soạn thảo sớm ban hành văn bản hướng dẫn thi hành, xây dựng điều khoản mẫu và danh mục những nội dung không được đưa vào thỏa thuận để địa phương có cơ sở rõ ràng khi ký kết với nhóm đối tác này.

Theo đại diện Sở Ngoại vụ, dự thảo lần này đã tiếp thu một số góp ý trước đây của TPHCM, gồm mở rộng phạm vi chủ thể ký kết, bổ sung Ban Quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế thuộc UBND cấp tỉnh và các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc UBND cấp tỉnh vào nhóm được ký kết.

Phản hồi đề xuất này, bà Trần Thị Diệu Thúy, Phó Trưởng đoàn ĐBQH TPHCM, cho hay thành phố đã có nhiều kế hoạch ký kết với các doanh nghiệp hàng đầu thế giới. Đặc biệt, TPHCM đang triển khai Nghị quyết 57 với quy mô lớn, hướng đến thu hút các nhà đầu tư nước ngoài.

Tuy nhiên, theo bà Thúy, vướng mắc hiện nay là trong một số trường hợp, thành phố chưa có cơ sở pháp lý để trực tiếp ký MOU với doanh nghiệp FDI theo Luật Thỏa thuận quốc tế hiện hành, ảnh hưởng đến tiến độ hợp tác và thu hút đầu tư.

Phó Trưởng đoàn ĐBQH TPHCM cho rằng vấn đề này cần tiếp tục được nghiên cứu, đồng thời đề nghị đưa nội dung vào phần kiến nghị để các cơ quan, ban ngành có thẩm quyền xem xét. Bà cũng sẽ đề nghị Bộ Tư pháp, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội cho ý kiến, nghiên cứu bổ sung quy định phù hợp.