TRIỂN KHAI NHIỀU CÔNG TRÌNH TRỌNG ĐIỂM
"Trong năm 2026, TP.HCM sẽ là một đại công trường với rất nhiều công trình lớn, công trình trọng điểm, đột phá thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP.HCM được triển khai", Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được cho biết tại kỳ họp cuối năm 2025 của HĐND TP.HCM. Năm 2026, địa phương chọn chủ đề là "Khai thông thể chế, giải phóng nguồn lực, đột phá hạ tầng, nâng cao hiệu quả phục vụ, tạo chuyển biến thực chất trong phát triển TP.HCM sau sáp nhập". Theo ông Nguyễn Văn Được, các dự án trọng điểm như Vành đai 2, Vành đai 3, Vành đai 4, các tuyến metro, dự án Bình Quới - Thanh Đa, dự án chống ngập, cải tạo nhà ven rạch sẽ được đẩy nhanh tiến độ, đưa vào khai thác.
Dự án Vành đai 2 TP.HCM đã dọn dẹp mặt bằng để tái khởi động trong năm 2026
ẢNHẢN: NGỌC DƯƠNG
Phát triển hạ tầng giao thông không chỉ giải quyết điểm nghẽn trước mắt mà còn nhằm tổ chức lại không gian đô thị và kinh tế của TP.HCM trong dài hạn. Ở cấp độ liên vùng, Vành đai 3 và Vành đai 4 giữ vai trò trục xương sống, kết nối TP.HCM với Đồng Nai, Tây Ninh. Khi từng đoạn tuyến được đưa vào khai thác, luồng xe quá cảnh sẽ từng bước tách khỏi khu vực trung tâm, giảm áp lực cho hệ thống quốc lộ hiện hữu và tạo điều kiện phát triển logistics, khu công nghiệp và đô thị vệ tinh. Song song đó, các trục quốc lộ như 1, 13, 22 và cao tốc TP.HCM - Mộc Bài, TP.HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành tạo thành hành lang vận chuyển hàng hóa đi các tỉnh nhanh hơn.
Dự án Vành đai 3 TP.HCM
ẢNH: NGỌC DƯƠNG
Bên trong đô thị, các dự án lớn như khép kín Vành đai 2, cầu đường Nguyễn Khoái, cầu đường Bình Tiên, nút giao An Phú sẽ cải thiện đáng kể nỗi ám ảnh kẹt xe tứ bề của siêu đô thị hơn 14 triệu dân. Trong bức tranh tổng thể, giao thông công cộng khối lượng lớn đóng vai trò then chốt, đặc biệt sau khi tuyến metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) vận hành ổn định, thu hút lượng lớn người dân sử dụng làm phương tiện đi lại hằng ngày. Tuyến metro Bến Thành - Cần Giờ vừa khởi công ngày 19.12 cùng với tuyến metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) dự kiến khởi công ngay trong tháng 1.2026, cùng loạt tuyến metro khác đang được nghiên cứu đầu tư sẽ từng bước định hình lại bức tranh giao thông TP.HCM theo hướng đa phương thức.
Với cách tiếp cận đầu tư công mới, các dự án hạ tầng của TP.HCM có cơ sở triển khai nhanh hơn. Về thủ tục, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được yêu cầu tất cả hồ sơ dự án quan trọng, nhất là công trình đột phá, phải được chuẩn bị trước, để đầu năm 2026 bố trí vốn là triển khai ngay. Các dự án nhóm B, nhóm C cũng được ủy quyền về cho giám đốc sở, chủ tịch UBND cấp xã đã giúp rút ngắn đáng kể thời gian giải quyết thủ tục cũng như tăng cường trách nhiệm cá nhân.
Đặc biệt, giải phóng mặt bằng vốn là điểm nghẽn ảnh hưởng lớn đến tiến độ, nay TP.HCM cũng đã có lời giải bước đầu. Đó là phân công một Phó chủ tịch UBND TP.HCM, đồng thời là Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM "chuyên trị" khâu này. Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang cho biết giải phóng mặt bằng là khâu khó, nên với tư cách người đứng đầu Đảng bộ và Thường trực Thành ủy, ông sẽ hết sức quan tâm tháo gỡ.
KHÔNG BỎ LỠ CƠ HỘI PHÁT TRIỂN KH-CN
Bên cạnh hoàn thiện hạ tầng giao thông thì phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tiếp tục là động lực quan trọng để TP.HCM cơ cấu lại nền kinh tế. Theo Chủ tịch UBND TP.HCM, nếu không tái cơ cấu nền kinh tế theo chiều sâu, phát triển kinh tế số thì không thể vượt qua bẫy thu nhập trung bình. "Phải coi KH-CN, đổi mới sáng tạo và phát triển trung tâm tài chính là một cứu cánh", ông Được nhấn mạnh.
TP.HCM sẽ thí điểm nhiều chính sách mới để thúc đẩy KH-CN, đổi mới sáng tạo
ẢNH: NHẬT THỊNH
Giới chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp đánh giá TP.HCM có hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo lớn nhất VN và hội đủ điều kiện để trở thành một trung tâm công nghệ của khu vực. Thành phố có nguồn nhân lực chất lượng cao, quy tụ các chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành làm việc và cũng là nơi đặt chân của nhiều tập đoàn, trường đại học lớn.
Trong 2 tháng cuối năm 2025, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang có nhiều buổi gặp gỡ, đối thoại với đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp công nghệ hàng đầu VN. Qua các buổi gặp gỡ, ông chia sẻ bản thân và lãnh đạo TP.HCM cảm thấy tự tin hơn. Người đứng đầu Đảng bộ TP.HCM khẳng định dành sự quan tâm đặc biệt, suy nghĩ tích cực và trách nhiệm hơn để thúc đẩy KH-CN. Bước đầu, TP.HCM định hình 4 trung tâm KH-CN để xây dựng chính sách đầu tư phát triển gồm: ĐH Quốc gia TP.HCM, Khu công nghệ cao TP.HCM, Tập đoàn Becamex và khu vực trung tâm TP.HCM cũ với những doanh nghiệp mở đường như Tập đoàn FPT, Tập đoàn CMC.
Bí thư Trần Lưu Quang nhìn nhận phát triển KH-CN là việc TP.HCM phải làm, không chỉ cho địa phương mà còn cho cả nước. Nếu làm tốt, KH-CN sẽ quay lại giúp TP.HCM giải quyết những vấn đề đang gặp khó, như kẹt xe, ngập nước, ô nhiễm môi trường. Sắp tới, thành phố sẽ thí điểm những chính sách mới thuộc thẩm quyền, như sẽ là khách hàng đầu tiên mua sản phẩm công nghệ của doanh nghiệp, hỗ trợ thuế cho quỹ đầu tư mạo hiểm nhằm thu hút các tập đoàn công nghệ lớn của nước ngoài...
HÌNH THÀNH MẠNG LƯỚI ĐỔI MỚI SÁNG TẠO
Giữa tháng 12.2025, UBND TP.HCM ban hành đề án phát triển mạng lưới trung tâm đổi mới sáng tạo tầm cỡ quốc tế. Ông Trần Ninh Đông, quyền Trưởng phòng Quản lý sở hữu trí tuệ và đổi mới sáng tạo (Sở KH-CN), cho biết đề án đặt mục tiêu từ nay đến năm 2030 sẽ hình thành mạng lưới các trung tâm đổi mới sáng tạo với sự phát triển đa dạng về loại hình tổ chức, cơ sở hạ tầng được đầu tư đầy đủ. Trong đó, TP.HCM có ít nhất 3 trung tâm đổi mới sáng tạo cấp quốc gia, tầm cỡ quốc tế và 7 trung tâm cấp tỉnh.
Ông Đông cho hay TP.HCM định hình 4 trung tâm lớn của mạng lưới gồm: Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc tế ĐH Quốc gia TP.HCM, Trung tâm khởi nghiệp sáng tạo TP.HCM, Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc tế Khu công nghệ cao và trung tâm do doanh nghiệp đầu tư nhưng có hỗ trợ của Nhà nước theo hình thức hợp tác công tư. Đáng chú ý, thành phố sẽ ban hành nhiều cơ chế, chính sách đột phá như thử nghiệm có kiểm soát, khách hàng đầu tiên mua sản phẩm, thu hút nhân tài, hỗ trợ tài chính và đầu tư.
Trao đổi thêm, Giám đốc Sở KH-CN Lâm Đình Thắng cho biết thành phố đang xây dựng và triển khai cơ chế đặc thù để đặt hàng, hỗ trợ đầu ra cho các công ty khởi nghiệp. Với các sản phẩm giải quyết bài toán thực tiễn của địa phương, được thử nghiệm và chứng minh hiệu quả, TP.HCM sẽ xem xét đặt hàng và sử dụng. Các lĩnh vực được ưu tiên áp dụng chính sách khá rộng, gồm công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, y tế số, quản lý đô thị, môi trường, giao thông thông minh. Ông Thắng nhìn nhận khi Nhà nước sử dụng trước sẽ tạo niềm tin cho thị trường dùng theo. Điều kiện tiên quyết là sản phẩm phải được thí điểm thành công tại trung tâm đổi mới sáng tạo hoặc thông qua cơ chế thử nghiệm có kiểm soát.
