Phó thủ tướng Lê Minh Khái - Ảnh: GIA HÂN
Sáng 20-5, phát biểu phiên khai mạc kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, Phó thủ tướng Lê Minh Khái đã có báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2023, tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2024.
Quy mô kinh tế 430 tỉ USD, là nhóm các nước có trung bình cao
Theo phó thủ tướng, trong năm 2023 mặc dù có nhiều khó khăn nhưng GDP tăng 5,05% (báo cáo trước là 5%). Quy mô nền kinh tế đạt 430 tỉ USD, bước vào nhóm các nước có thu nhập trung bình cao.
Lạm phát được kiểm soát với 3,25%, thị trường tiền tệ, ngoại hối cơ bản ổn định, mặt bằng lãi suất giảm. Thu ngân sách nhà nước đạt trên 1,75 triệu tỉ đồng, vượt 8,2% và tăng 133.400 tỉ đồng so với dự toán.
Trong bối cảnh đó, nhiều chính sách, giải pháp đã được đưa ra như miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất gần 191.500 tỉ đồng.
Bội chi ngân sách khoảng 3,5% GDP, dư nợ công khoảng 37% GDP, dư nợ Chính phủ khoảng 34% GDP, thấp hơn nhiều so với mức trần và ngưỡng cảnh báo. Tính đến hết năm 2023, đã dành được khoảng 680.000 tỉ đồng để thực hiện chính sách tiền lương mới.
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 681 tỉ USD; xuất siêu 28,3 tỉ USD.
Thu hút vốn FDI đạt 39,4 tỉ USD, vốn FDI thực hiện đạt 23,2 tỉ USD, tăng 3,5%, cao nhất từ trước đến nay.
Mặc dù các kết quả đạt được là “đáng ghi nhận”, song phó thủ tướng đánh giá vẫn còn những hạn chế, khó khăn.
Tăng trưởng kinh tế chưa đạt mục tiêu đề ra. Hoạt động sản xuất kinh doanh, tiếp cận tín dụng còn nhiều khó khăn.
Tốc độ tăng năng suất lao động chưa đạt yêu cầu. Thủ tục đầu tư kinh doanh còn rườm rà. Chấp hành kỷ luật, kỷ cương của một bộ phận cán bộ, công chức còn chưa nghiêm.
Trong bối cảnh năm 2024 tiếp tục đối mặt với nhiều diễn biến phức tạp, khó lường, tiềm ẩn rủi ro, nhưng các tổ chức quốc tế đánh giá triển vọng tăng trưởng của Việt Nam. Kinh tế - xã hội những tháng đầu năm chuyển biến tích cực, đạt nhiều kết quả tốt.
Trong đó, GDP quý 1 tăng trưởng 5,66%, là mức cao nhất giai đoạn 2020 - 2023, chỉ số CPI bình quân 4 tháng tăng 3,93%. Thu ngân sách đạt 43,1% dự toán, tăng 10,1%; kim ngạch xuất khẩu tăng 15%; xuất siêu 8,4 tỉ USD.
FDI thực hiện đạt 6,28 tỉ USD, tăng 7,4%, cao nhất trong 5 năm trở lại đây. Nhiều tập đoàn lớn đã cam kết đầu tư vào Việt Nam trong các ngành điện tử, chip, bán dẫn, năng lượng tái tạo…
Nhiều tồn đọng kéo dài được xử lý
Cũng theo phó thủ tướng, nhiều vấn đề, dự án tồn đọng, kéo dài được tập trung xử lý, đạt kết quả tích cực. Trong đó, đã chuẩn bị hồ sơ, điều kiện để xem xét phê duyệt chủ trương chuyển giao bắt buộc các ngân hàng yếu kém, bảo đảm an toàn hệ thống.
Dự kiến, việc định giá 3 ngân hàng mua bắt buộc sẽ hoàn thành và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án chuyển giao bắt buộc trong tháng 5-2024, hoàn thành chuyển giao bắt buộc trong năm 2024.
Chỉ số kinh tế vĩ mô của Việt Nam trong 8 tháng đầu năm cho thấy điều gì?
Những chỉ số kinh tế vĩ mô nào của Việt Nam cải thiện trong 7 tháng đầu năm?
Thủ tướng tại Diễn đàn Kinh tế Việt Nam lần 5: Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định
Tuy vậy, báo cáo Chính phủ nhìn nhận sức ép chỉ đạo điều hành kinh tế vĩ mô còn cao, nhất là trong kiểm soát lạm phát, điều hành lãi suất, tỉ giá; tăng trưởng tín dụng còn thấp, giá vàng thế giới và trong nước biến động mạnh.
Hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, người dân gặp nhiều khó khăn. Thị trường bất động sản phục hồi chậm, tiến độ triển khai gói cho vay nhà ở xã hội 120.000 tỉ đồng chưa đạt yêu cầu.
Chỉ ra nguyên nhân, phó thủ tướng cho rằng trước sức ép từ bên ngoài, những tồn tại, yếu kém nội tại của nền kinh tế kéo dài từ lâu, bộc lộ rõ hơn. Bao gồm các thị trường bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp, chứng khoán, ngân hàng yếu kém. Một số cán bộ, công chức còn chưa chủ động, quyết liệt, còn tâm lý né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm...
Về các giải pháp, phó thủ tướng cho rằng sẽ ưu tiên thúc đẩy tăng trưởng gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và đảm bảo các cân đối lớn. Làm mới các động lực tăng trưởng, tiếp tục miễn giảm gia hạn thuế phí, tiết kiệm chi, quản lý giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý…
Tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng xây dựng văn bản pháp luật, đẩy mạnh phân cấp phân quyền, chấm dứt tình trạng sợ sai, né tránh và đùn đẩy trách nhiệm.
Tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy nhanh số hóa, thực chất cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất…
Tiếp tục cơ cấu lại các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu, tập trung chuyển giao bắt buộc các ngân hàng yếu kém. Đẩy mạnh cơ cấu lại các ngành công nghiệp, nhất là công nghiệp chế biến, chế tạo. Đẩy nhanh tiến độ các công trình hạ tầng giao thông quan trọng quốc gia, liên vùng...
