Phát biểu chiều 18/10 tại phiên thảo luận tổ về phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, vừa là năm đầu tiên, vừa tạo nền tảng cho sự phát triển của cả nhiệm kỳ. Một chuyển biến đáng chú ý là tư duy, nhận thức và trách nhiệm của các cấp, các ngành đã có thay đổi tích cực, dù chưa đồng đều.
Làm việc khoa học giúp giải quyết các vấn đề
Tại nhiều địa phương, cán bộ không đáp ứng yêu cầu sẽ điều chuyển ngay. Sở, ngành, lĩnh vực hoặc địa phương nào không đạt tiến độ, các cán bộ lãnh đạo đều làm việc trực tiếp để yêu cầu thực hiện.
Thủ tướng cho rằng cách làm đã chuyển biến rõ rệt từ Trung ương đến địa phương, tạo nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả quản trị. Tuy nhiên, quá trình này cần tiếp tục được đẩy mạnh, bảo đảm tính đồng bộ và thực chất.
Thủ tướng cũng cho biết, một điểm mới trong điều hành của Chính phủ là xây dựng kế hoạch chi tiết, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ, ngành trên các lĩnh vực, từ xây dựng thể chế, phát triển kinh tế - xã hội đến văn hóa, giáo dục, quốc phòng, an ninh và đối ngoại.
“Mỗi nhiệm vụ đều xác định rõ cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, tiến độ, lộ trình, thời gian thực hiện; bao giờ phải có kết quả và kết quả cụ thể là gì. Bây giờ không thể chỉ báo cáo đã họp bao nhiêu cuộc, ban hành bao nhiêu văn bản. Đến ngày, đến giờ, phải trả lời kết quả ở đâu, kết quả có đạt chất lượng hay không. Đó mới là yêu cầu”, Thủ tướng nêu rõ.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại thảo luận tổ chiều 18/10. Ảnh: Hoàng Thành
Theo Thủ tướng, cách tiếp cận này đang được triển khai từ Trung ương, Quốc hội đến các địa phương, hướng tới phương thức làm việc khoa học, có trọng tâm, trọng điểm và gắn trách nhiệm với kết quả. Chúng ta còn phải cố gắng rất nhiều, nhưng cách thức làm việc khoa học, có trọng tâm, trọng điểm như vậy sẽ giúp giải quyết các vấn đề đặt ra”, Thủ tướng chia sẻ.
Một vấn đề trọng tâm khác được Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh là đổi mới công tác xây dựng pháp luật. Thể chế không chỉ nhằm xử lý những vấn đề phát sinh mà phải trở thành động lực kiến tạo phát triển, tạo môi trường minh bạch, thông thoáng và phù hợp với các chuẩn mực, thông lệ quốc tế.
Thủ tướng dẫn ví dụ trong năm 2026 khối lượng công việc rất lớn, trong đó có nhiều luật đặc biệt quan trọng, có những luật quan trọng liên quan đến đất đai, kinh doanh bất động sản, nhà ở, điện lực, dầu khí, đầu tư… Chính phủ cũng đổi mới cách làm. Khi trình Quốc hội, các dự thảo văn bản quy định chi tiết phải được chuẩn bị kèm theo, đồng thời phải bảo đảm chất lượng ngay từ khâu soạn thảo.
“Lần đầu tiên sau nhiều năm, Chính phủ không còn nợ đọng văn bản hướng dẫn, qua đó không tạo thêm những ách tắc mới”, Thủ tướng nêu rõ.
Giá xăng dầu Việt Nam thấp nhất khu vực
Trong điều hành kinh tế vĩ mô, Thủ tướng cho rằng nếu không điều hành nhạy bén, kịp thời thì không giữ được lạm phát hiện nay. Thủ tướng dẫn chứng, giá xăng dầu thế giới tăng tới 65-90%, nếu không áp dụng giải pháp thuế, giá xăng dầu trong nước có thể tăng tới 80%, từ đó tác động vòng hai tới các mặt hàng khác.
Quang cảnh phiên thảo luận tại tổ 3 chiều 18/10.
Theo so sánh được Thủ tướng dẫn trong phiên thảo luận, giá xăng dầu của Việt Nam đang ở mức thấp nhất trong khu vực. Việc điều hành này khiến ngân sách giảm thu đáng kể, nhưng chúng ta thực hiện để chia sẻ với nền kinh tế, thể hiện trách nhiệm với người dân và người tiêu dùng.
Thủ tướng cũng cho biết, do thúc đẩy tăng trưởng, tăng đầu tư cho khoa học và công nghệ nên nhu cầu điện năm nay cũng tăng rất cao. Có những thời điểm, việc bảo đảm đủ điện rất khó khăn, nhưng trong điều hành, vẫn bảo đảm cung ứng điện đáp ứng yêu cầu tăng trưởng.
“Phải nói đây là cố gắng rất lớn trong điều hành kinh tế vĩ mô. Nếu lạm phát tăng cao thì thành quả tăng trưởng sẽ bị xói mòn, người dân không được hưởng đầy đủ những thành quả đó”, Thủ tướng nêu rõ.
Đáng chú ý, Thủ tướng cho biết, Chính phủ đang thực hiện một loạt giải pháp để giảm các chi phí đầu vào cho người dân, doanh nghiệp theo chỉ đạo của Trung ương. Đơn cử như giá đất, bất động sản, thực hiện một số giải pháp quyết liệt như phát triển mạnh nhà ở xã hội và nhà cho thuê, lập tức thị trường nhà ở, giá nhà chung cư theo xu hướng đi xuống.
Theo Thủ tướng, tới đây, khi Quốc hội thông qua chính sách đất đai, nhà ở, Nhà nước điều tiết mạnh mẽ giá đất, chắc chắn giá đất, giá nhà sẽ giảm; với lĩnh vực xăng dầu sẽ cắt giảm khâu trung gian trong phân phối, giảm chi phí phát sinh, không để khâu trung gian đẩy giá.
Trong lĩnh vực xăng dầu, Chính phủ tiếp tục rà soát, sửa đổi quy định để cắt giảm khâu trung gian, loại bỏ những chi phí không hợp lý. “Giá xăng dầu đương nhiên diễn biến theo thị trường, nhưng phải giảm những chi phí không hợp lý. Không thể để các khoản phụ thu, các khâu trung gian đẩy giá lên cao”, Thủ tướng nêu rõ.
Với thuốc, thiết bị và vật tư y tế, Thủ tướng yêu cầu kiên quyết đấu tranh với vi phạm, tiêu cực, đồng thời chỉ ra tình trạng chi phí trung gian lớn khiến người bệnh phải trả giá cao. Chính phủ sẽ trình Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến khám bệnh, chữa bệnh và dược, hướng tới cắt giảm khâu trung gian, giúp người dân tiếp cận dịch vụ và sản phẩm y tế với chi phí hợp lý.
Trong lĩnh vực điện, việc củng cố, cơ cấu lại hệ thống và doanh nghiệp cũng được đặt ra nhằm giảm các khâu trung gian, nâng cao hiệu quả hoạt động.
Theo Thủ tướng, tất cả những vấn đề đó, chúng ta đang quyết tâm làm nhằm giảm chi phí đầu vào cho nền kinh tế, qua đó tăng hiệu quả, năng suất và tăng giá trị cho nền kinh tế.
