Trí tuệ nhân tạo (AI) đang được xem là trợ thủ đắc lực cho ngành y tế nói chung và bác sĩ nói riêng, giúp dự báo, chẩn đoán và tăng độ chính xác trong điều trị. Tuy nhiên, một câu hỏi quan trọng được đặt ra là: Điều gì mà AI không thể thay thế được ở bác sĩ?
Đây cũng là một trong những chủ đề được bàn luận tại hội nghị "Sức khỏe thời đại AI - từ công nghệ đến nhân văn" do Bệnh viện Gia An 115 và Bệnh viện Quốc tế City tổ chức vào ngày 14.1.
Tại hội nghị, các diễn giả nhấn mạnh rằng AI là xu thế tất yếu trong chăm sóc sức khỏe người dân từ phòng bệnh đến điều trị. Họ cũng nhìn nhận AI sở hữu nhiều ưu điểm vượt trội, nhưng cũng tiềm ẩn không ít thách thức nếu bị lạm dụng hoặc kiểm soát sai cách.
Theo thứ trưởng Bộ Y tế PGS-TS Nguyễn Tri Thức, dù có thể xử lý dữ liệu lớn, nhanh và chính xác, nhưng AI không có trái tim, đó là khác biệt giữa AI và bác sĩ. Đó là lý do khiến máy móc dù mạnh đến đâu cũng không thể thay thế được bác sĩ mang trong mình lương tâm, trách nhiệm và thấu cảm đối với bệnh nhân.
AI với nguồn dữ liệu lớn, chẩn đoán nhanh nhưng vai trò "trái tim" của bác sĩ đối với người bệnh là không thể thay thế
ẢNH: DUY TÍNH
Theo ông, Việt Nam đang tập trung đổi mới sáng tạo, trong đó AI là lĩnh vực quan trọng ở tất cả ngành nghề, đặc biệt là y tế. Bộ Y tế đang xây dựng 26 cơ sở dữ liệu quốc gia ngành y tế. Bộ cũng phối hợp với Tổng hội Y học Việt Nam và các hiệp hội chuyên môn để xây dựng cơ sở dữ liệu của từng hội, hoàn thành trong năm 2026.
"Đặt ra tính nhân văn - đạo đức trong AI là quan trọng, nhưng rất thách thức khi xây dựng các nghị định, thông tư hướng dẫn luật AI vừa được Quốc hội thông qua, có hiệu lực từ ngày 1.3.2026. Các vụ, cục liên quan của Bộ Y tế, phối hợp Bộ Khoa học - Công nghệ đang thực hiện việc này", thứ trưởng Bộ Y tế nói.
Diễn giả Nguyễn Anh Tuấn, đồng sáng lập và là CEO diễn đàn toàn cầu Boston, người sáng lập AIWS (AI World Society), cho rằng AI mạnh mẽ, nhưng chỉ có con người mới làm AI trở nên nhân văn.
Theo ông Tuấn, AI giữ vai trò hỗ trợ, không thay thế lương tri. Như vậy, AI trợ lý giúp bác sĩ làm tốt hơn, hiệu quả hơn nhưng không thể thay bác sĩ. Vì vậy, bác sĩ cần có vai trò lớn hơn - cần có trái tim, tình cảm và dẫn dắt AI hiệu quả hơn.
Hơn thế nữa, bác sĩ không chỉ sử dụng AI mà còn phát triển nó, sáng tạo giải pháp mới dựa trên dữ liệu. Mục tiêu cuối cùng là đem lại hạnh phúc, an nhiên và sức khỏe bền vững cho con người.
