Mới đây, một bác sĩ tiết niệu người Brazil đã gắp 35 viên sỏi thận từ bàng quang của một người đàn ông uống đến 2-3 lít nước ngọt mỗi ngày. Trong video đăng tải trên trang cá nhân, ông cầm khay y tế đựng đầy những viên sỏi nhiều kích cỡ lấy ra từ cơ thể bệnh nhân nằm phía sau.
Những viên sỏi thận lớn được gắp ra từ cơ thể người đàn ông uống 2-3 lít nước ngọt mỗi ngày (Ảnh: NYP).
Theo Quỹ Thận Hoa Kỳ, sỏi thận là tình trạng phổ biến tại Mỹ. Ước tính, cứ 10 người thì có 1 người sẽ bị sỏi thận vào một thời điểm nào đó trong đời. Mỗi năm, hơn 500.000 người Mỹ phải vào phòng cấp cứu vì sỏi thận.
Sỏi thận hình thành từ canxi, natri, oxalat và axit uric dư thừa trong nước tiểu. Khi đã hình thành, sỏi có thể nằm yên trong thận hoặc bắt đầu di chuyển xuống đường tiết niệu.
Sỏi nhỏ có thể thoát ra ngoài cơ thể qua nước tiểu. Những viên lớn hơn có thể bị kẹt lại trong bàng quang và gây ra cơn đau dữ dội.
Tình trạng tắc nghẽn này cũng khiến thận không thể lọc chất thải bình thường. Trong những trường hợp này, bác sĩ có thể kê thuốc để giảm đau và giúp sỏi tự thoát ra hoặc thực hiện thủ thuật để tán hoặc loại bỏ sỏi.
Sỏi thận có thể nhỏ như hạt gạo hoặc lớn như quả bóng golf. Gần đây, một người đàn ông ở Sri Lanka đã lập kỷ lục Guinness với viên sỏi nặng 1,8 pound (hơn 800g), to bằng một quả bưởi.
Khi sỏi càng lớn, người bệnh có thể gặp các triệu chứng đau dữ dội ở một hoặc cả hai bên lưng dưới; đau bụng kéo dài không dứt; tiểu máu; buồn nôn, nôn mửa; sốt, ớn lạnh; nước tiểu có mùi hôi hoặc đục
“Uống nước ngọt, đặc biệt là loại có siro bắp chứa nhiều fructose (HFCS), có thể làm tăng nồng độ axit uric trong cơ thể. Điều này có thể gây kết sỏi trong thận, dẫn đến cảm giác đau”, chuyên gia dinh dưỡng Kelsey Costa chia sẻ trên Eat This, Not That!
Axit phosphoric, một thành phần phổ biến trong nước ngọt, đặc biệt là các loại cola, cũng khiến thận có môi trường axit cao hơn, tạo điều kiện lý tưởng cho sỏi hình thành.
Thêm vào đó, caffeine trong nhiều loại nước ngọt hoạt động như một chất lợi tiểu, thúc đẩy tình trạng mất nước. Đây cũng là yếu tố góp phần làm tăng nguy cơ sỏi thận.
Một nghiên cứu của Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH) phát hiện rằng những người uống một hoặc nhiều lon nước ngọt mỗi ngày có nguy cơ bị sỏi thận cao hơn 23% so với những người chỉ uống ít hơn một lần mỗi tuần. Các loại đồ uống có đường khác như nước trái cây nhân tạo cũng làm tăng nguy cơ.
Một nghiên cứu cho thấy những người từng bị sỏi thận và sau đó ngưng uống nước ngọt, đặc biệt là loại có chứa axit phosphoric, đã giảm nguy cơ tái phát sỏi đến 15%.
“Uống nhiều nước và tránh tiêu thụ quá mức nước ngọt là các biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả để phòng ngừa sỏi thận. Thận khỏe hay không bắt đầu từ lựa chọn uống gì mỗi ngày của chính chúng ta”, bác sĩ cho biết.
Sỏi thận thường ảnh hưởng đến nam giới trong độ tuổi 30 và 40. Tuy nhiên, trên thực tế, bệnh có thể xảy ra với bất kỳ ai, ở mọi độ tuổi, kể cả trẻ em.
Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc uống quá ít nước; ăn quá nhiều đạm, muối, đường hoặc bổ sung liều cao vitamin C. Một số loại thuốc như thuốc lợi tiểu, thuốc kháng axit có canxi và thuốc chống động kinh cũng có thể gây ra sỏi.
Những ai có tiền sử gia đình bị sỏi thận, mắc một số bệnh nền như gout, tiểu đường, cao huyết áp, viêm ruột, béo phì... cũng có nguy cơ cao hơn.
