Theo ông Bob Gottlieb, cựu giám đốc ngân hàng kim loại quý, chỉ trong hai tuần qua, đã có 29 triệu ounce bạc bị rút khỏi kho COMEX – hệ thống lưu trữ kim loại quý lớn nhất nước Mỹ.
Nguyên nhân xuất phát từ việc nguồn bạc “trôi nổi” ở London – nơi chiếm phần lớn giao dịch vật chất của thế giới – đang cạn dần. Tồn kho tại đây giảm từ 305 triệu xuống còn khoảng 125 triệu ounce, do nhu cầu tăng mạnh từ các nhà đầu tư và tổ chức tài chính.
Sự khan hiếm này khiến các ngân hàng tranh thủ vận chuyển bạc từ Mỹ sang Anh để hưởng chênh lệch giá, khiến lượng bạc lưu trữ tại COMEX cũng sụt giảm nhanh chóng. “Đây là mức rút kho vật chất chưa từng thấy”, ông Gottlieb nhận định, đồng thời ước tính London cần bổ sung thêm 100–150 triệu ounce bạc để thị trường trở lại trạng thái cân bằng.
Trong khi bạc bị hút cạn, vàng lại đang trải qua một “sự thay đổi cấu trúc” về vai trò của nó trong hệ thống tài chính toàn cầu.
Theo Gottlieb, các ngân hàng trung ương trên thế giới đang giảm phụ thuộc vào đồng USD và chuyển sang tích trữ vàng. Một ví dụ nổi bật là Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) mới công bố rằng vàng đã trở thành tài sản dự trữ lớn thứ hai, vượt cả đồng euro, chiếm gần 20% tổng dự trữ ngoại hối – cao hơn mức 16% của chính đồng tiền chung châu Âu.
Động thái này phản ánh xu hướng dài hạn: vàng không chỉ là tài sản trú ẩn mà còn là công cụ chiến lược trong quá trình đa dạng hóa rủi ro tiền tệ toàn cầu.
Giá bạc và vàng giảm mạnh
Tuần qua, giá vàng giảm tới 5,5%, từ đỉnh hơn 4.360 USD xuống 4.120 USD/ounce, trong khi bạc mất 7,5% chỉ trong một ngày. Tuy nhiên, Gottlieb cho rằng đây là “đợt điều chỉnh lành mạnh” giúp loại bỏ các nhà đầu tư đầu cơ ngắn hạn hay còn gọi là “weak longs”.
Song song với đó, ông cảnh báo về thị trường bạch kim – nơi thông tin gần như không minh bạch. Không giống như vàng hay bạc, các tổ chức tại London không công bố số liệu tồn kho bạch kim, dấy lên nghi ngờ về tình trạng cung ứng thực tế. “Nếu họ không công bố, có lẽ tình hình còn tồi tệ hơn cả vàng và bạc”, ông nói.
Mỹ có thể biến bạc thành “khoáng sản chiến lược”
Theo Gottlieb, mọi con mắt đang dồn về cuộc điều tra theo Mục 232 trong Đạo luật Mở rộng Thương mại 1962, nhằm xác định liệu bạc có được xem là “khoáng sản thiết yếu đối với an ninh quốc gia Mỹ” hay không.
Nếu được liệt vào danh mục này, Tổng thống Mỹ có thể áp thuế hoặc hạn chế nhập khẩu bạc, khiến giá bạc trong nước tăng vọt.
Trường hợp cực đoan hơn dù ít khả năng là chính phủ Mỹ sẽ hạn chế xuất khẩu hoặc trưng dụng một phần nguồn cung, phục vụ các ngành chiến lược như quốc phòng, trí tuệ nhân tạo và năng lượng sạch. Tuy nhiên, Gottlieb cảnh báo việc áp thuế sẽ “gây phản tác dụng”, vì 70% bạc được khai thác chỉ là sản phẩm phụ của các kim loại khác, nên việc hạn chế thương mại không giúp Mỹ sản xuất thêm được ounce bạc nào.
