Tê bì, đau nhức, yếu lực ở bàn tay là tình trạng quen thuộc với dân văn phòng, thợ thủ công hay phụ nữ nội trợ. Ít người biết những triệu chứng tưởng nhẹ này có thể là dấu hiệu sớm của hội chứng ống cổ tay, bệnh lý thần kinh ngoại biên phổ biến.
Theo ThS.BS Phạm Thị Ngọc Linh, Trung tâm Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai, ống cổ tay là “đường hầm” hẹp cấu tạo bởi xương và dây chằng, nơi dây thần kinh giữa đi qua để chi phối cảm giác vùng lòng bàn tay. Khi ống này bị thu hẹp hoặc chịu áp lực lớn, dây thần kinh giữa bị chèn ép, gây đau, viêm và rối loạn vận động.
Ở trạng thái bình thường, áp lực trong ống cổ tay chỉ khoảng 2-10 mmHg. Nhưng khi gập – duỗi cổ tay quá mức, con số này có thể tăng gấp 8-10 lần. Nếu tình trạng kéo dài, dây thần kinh bị tổn thương liên tục và có thể thoái hóa, khó phục hồi.
Tê bì, đau nhức, yếu lực ở bàn tay là tình trạng quen thuộc với dân văn phòng.
Hội chứng ống cổ tay có thể gặp ở mọi lứa tuổi, song phổ biến hơn ở nữ 40-60 tuổi. Các nhóm nghề nghiệp phải dùng tay lặp đi lặp lại như nhân viên văn phòng, thợ may, thợ mộc, công nhân sản xuất… dễ mắc bệnh hơn. Thai kỳ, phụ nữ sau sinh, người mắc tiểu đường, viêm khớp dạng thấp, suy giáp hay có cấu trúc ống cổ tay bẩm sinh nhỏ cũng nằm trong nhóm nguy cơ cao.
Triệu chứng thường khởi phát âm thầm rồi tăng dần. Giai đoạn đầu, người bệnh cảm giác tê kiểu kiến bò ở ngón cái, trỏ, giữa và nửa ngón nhẫn – vùng do dây thần kinh giữa chi phối. Đặc biệt, nhiều người phải thức giấc vào 1-2h sáng vì bàn tay tê buốt, buộc phải vung tay hoặc thay đổi tư thế để dễ chịu hơn. Khi cầm lái xe máy, làm việc máy tính lâu hoặc giữ cổ tay ở một vị trí cố định, tình trạng tê tăng nhiều hơn.
Nếu không trị kịp thời, tê thỉnh thoảng sẽ trở thành thường xuyên, lan lên cẳng tay nhưng không lên đến cổ. Giai đoạn muộn, bàn tay yếu, khó cầm đồ nhỏ, dễ đánh rơi, các động tác tinh vi như cài nút áo hay viết trở nên vụng về. Nặng nhất là teo cơ ô mô cái - dấu hiệu dây thần kinh giữa đã bị tổn thương nghiêm trọng.
Theo bác sĩ Linh, người bệnh cần đi khám khi tê đau kéo dài nhiều tuần, tê đêm gây mất ngủ, hay làm rơi đồ hoặc thấy bàn tay yếu đi rõ rệt. Teo cơ vùng gốc ngón cái là dấu hiệu cảnh báo muộn, không nên chờ đợi.
Trường hợp nghỉ ngơi, thay đổi tư thế làm việc mà triệu chứng không giảm, việc thăm khám sớm càng cần thiết để ngăn tiến triển nặng và nguy cơ tổn thương không hồi phục.
