Một trong những camera của Perseverance đã ghi lại cảnh tàu thám hiểm lấy mẫu đá "Main River" trên "Đồi Witch Hazel" vào ngày 10/3 (Ảnh: NASA/JPL).
Tàu thám hiểm Perseverance của NASA đang ghi nhận những kết quả đột phá trong hành trình khám phá Sao Hỏa, sau khi phát hiện ra một loạt đá có thành phần địa chất phong phú tại khu vực Đồi Witch Hazel, thuộc vành miệng hố Jezero. Đây cũng là nơi được cho là tồn tại hồ nước cổ đại cách đây hàng tỷ năm.
Thành quả của sứ mệnh không chỉ đáp ứng mà còn vượt xa kỳ vọng của các nhà khoa học trong việc tìm hiểu lịch sử khí hậu và địa chất của Hành tinh Đỏ.
"Mỏ vàng" trên Sao Hỏa
Kể từ khi tiến đến vành đai phía Tây của miệng hố Jezero vào tháng 12/2024, tàu Perseverance với kích thước tương đương một chiếc ô tô, đã làm việc không ngừng nghỉ.
Chỉ trong vòng vài tháng, tàu đã thu thập 5 mẫu đá, phân tích chi tiết 7 mẫu khác, và bắn laser "nghiên cứu từ xa" tới 83 loại đá khác nhau. Đây là tốc độ thu thập dữ liệu nhanh nhất kể từ khi tàu đổ bộ lên Sao Hỏa vào năm 2021, đánh dấu bước ngoặt trong quá trình khảo sát Hành tinh Đỏ.
Điểm đặc biệt trong lần thám hiểm này nằm ở cấu trúc địa chất của Đồi Witch Hazel. Đây là khu vực có địa hình nhiều lớp, nơi các mẫu đá mới liên tục xuất hiện với độ độc đáo và giá trị khoa học rất cao.
Mẫu vật có tên "Green Gardens" được thu thập bởi tàu thám hiểm Sao Hỏa Perseverance vào ngày 16/2 (Ảnh: NASA/JPL).
Một trong những mẫu đáng chú ý nhất được đặt tên là "Silver Mountain" - mẫu vật thứ 26 - được xác định có niên đại lên tới 3,9 tỷ năm, thuộc thời kỳ Noachian, tức thời kỳ đầu hình thành bề mặt Sao Hỏa với nhiều vụ va chạm thiên thạch dữ dội.
Theo NASA, đây là một "kho báu độc nhất vô nhị" cung cấp manh mối quan trọng về lịch sử cổ xưa của hành tinh. Một số người còn ví thành công này giống như Perseverance đã tìm thấy "mỏ vàng" trên Sao Hỏa.
Ngoài ra, Perseverance còn phát hiện một tảng đá giàu khoáng chất serpentine, thường hình thành khi nước tương tác với đá núi lửa. Đây là quá trình có thể sinh ra hydro, nguồn năng lượng tiềm năng cho sự sống vi sinh vật. Phát hiện này càng củng cố giả thuyết về sự tồn tại của nước và khả năng tồn tại sự sống cổ đại trên Sao Hỏa.
Mục tiêu lớn còn ở phía trước
Sứ mệnh của Perseverance không chỉ dừng lại ở việc khám phá.
Mục tiêu lớn hơn của "sứ giả Trái Đất" là đưa các mẫu đá này quay trở về, nhằm phục vụ các quá trình nghiên cứu sâu hơn trong điều kiện phòng thí nghiệm.
Dẫu vậy, dự án Mars Sample Return - kế hoạch đưa mẫu vật về Trái đất - đang đối mặt với thách thức tài chính và kỹ thuật nghiêm trọng, với chi phí dự kiến vượt 11 tỷ USD và mốc thời gian trả mẫu có thể bị đẩy lùi tới năm 2040.
NASA hiện đang xem xét các đề xuất mới từ ngành công nghiệp và học thuật nhằm rút ngắn thời gian và giảm chi phí cho sứ mệnh quan trọng này, với quyết định chiến lược dự kiến công bố vào giữa năm 2026.
"Bốn tháng qua thực sự là một cơn chấn động đối với nhóm khoa học sứ mệnh, và chúng tôi vẫn cảm thấy rằng Đồi Witch Hazel còn nhiều điều để khám phá", Katie Morgan, nhà khoa học dự án Perseverance, chia sẻ.
Trong khi đó, mẫu vật "Green Gardens" thu được vào tháng 2 từ khu vực có tên "Tablelands" cũng đã được niêm phong thành công vào đầu tháng 3, cho thấy tiến trình thu thập mẫu vẫn diễn ra ổn định bất chấp những thách thức kỹ thuật.
Với mỗi mẫu đá mới, Perseverance không chỉ mở rộng hiểu biết về Hành tinh Đỏ, mà còn giúp nhân loại tiến gần hơn tới việc trả lời câu hỏi lớn nhất: Liệu Sao Hỏa từng tồn tại sự sống?
