Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa chính thức ban hành Văn bản hợp nhất số 73/2026/VBHN-NĐ-BNNMT vào ngày 27/7/2026, quy định chi tiết về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Văn bản này đã hệ thống hóa các khung chế tài cụ thể nhằm xử lý nghiêm các hành vi cản trở quyền sử dụng đất chính đáng cũng như gian lận, làm giả hồ sơ, giấy tờ trong quản lý đất đai.
Phạt đến 10 triệu đồng đối với hành vi cản trở người khác sử dụng đất
Theo Văn bản hợp nhất, hành vi gây khó khăn, cản trở việc sử dụng đất của chủ thể khác sẽ bị áp dụng các mức phạt tiền tùy thuộc vào tính chất và mức độ vi phạm:
Mức phạt từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng: Áp dụng cho hành vi tập kết vật liệu xây dựng hoặc đặt các vật dụng khác lên phần đất của người khác, hoặc trên chính thửa đất của mình nhưng gây cản trở hoạt động sử dụng đất hợp pháp của chủ thể liên quan.
Mức phạt từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng: Áp dụng đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn như tự ý đào bới, xây dựng tường chắn hoặc dựng hàng rào trên phần đất thuộc quyền sử dụng của mình hoặc của người khác nhằm mục đích cản trở người khác khai thác, sử dụng đất.
Biện pháp khắc phục hậu quả: Cá nhân, tổ chức vi phạm bắt buộc phải khôi phục lại hiện trạng ban đầu của thửa đất trước khi thực hiện hành vi sai phạm.
Khung xử phạt hành vi tẩy xóa, làm giả chứng từ, hồ sơ đất đai
Liên quan đến các quy định về tính trung thực của giấy tờ, chứng từ trong quản lý đất đai, văn bản hợp nhất đưa ra các mức xử phạt hành chính phân cấp theo mức độ vi phạm:
Mức phạt từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng: Áp dụng cho trường hợp cố ý tẩy xóa, sửa chữa hoặc làm biến dạng nội dung các giấy tờ, chứng từ quản lý đất đai (ngoại trừ các trường hợp nghiêm trọng hơn thuộc khoản 2 và khoản 3).
Mức phạt từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng: Áp dụng khi người sử dụng đất kê khai không đúng sự thật, hoặc tẩy xóa, sửa chữa giấy tờ dẫn đến việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ) cũng như thực hiện các giao dịch chuyển nhượng, chuyển đổi, tặng cho, thừa kế, thế chấp, cho thuê, góp vốn bị sai lệch (ở mức độ chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự).
Mức phạt từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Áp dụng đối với hành vi nộp, sử dụng giấy tờ giả mạo trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính hoặc các công việc khác liên quan đến đất đai (chưa đến mức xử lý hình sự).
Các biện pháp khắc phục hậu quả bắt buộc
Thực hiện lại thủ tục: Yêu cầu cá nhân, tổ chức vi phạm phải làm lại các thủ tục hành chính về đất đai theo đúng quy định đối với các vi phạm về tẩy xóa, sửa chữa hoặc khai báo không trung thực.
Hủy bỏ kết quả: Bắt buộc hủy bỏ toàn bộ kết quả giải quyết thủ tục hành chính đã thực hiện dựa trên việc sử dụng giấy tờ giả.
Thu hồi tài liệu vi phạm: Buộc nộp lại toàn bộ các văn bản, giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch thông tin hoặc các loại giấy tờ giả mạo đã sử dụng trước đó.
