Sau nhiều năm triển khai, dự án khôi phục kênh Hàng Bàng (TP.HCM) vẫn dang dở khi nhiều đoạn đã hoàn thiện hạ tầng nhưng chưa thể vận hành do vướng giải phóng mặt bằng.
Ghi nhận của PV Báo Điện tử VTC News, cuối tháng 3, đoạn từ đường Ngô Nhân Tịnh đến kênh Vạn Tượng cơ bản hoàn tất với bờ kè đá, lối đi bộ, cây xanh và cảnh quan đồng bộ. Tuy nhiên, tuyến kênh chưa thể khơi thông vì tồn tại các điểm nghẽn mặt bằng.
Nút thắt lớn nằm ở đoạn từ đường Mai Xuân Thưởng đến Ngô Nhân Tịnh (Quận 6 cũ), đặc biệt khu vực phía sau chợ Bình Tây. Tại đây, khoảng 120m chưa được giải tỏa do còn 19 căn nhà chưa di dời.
Các căn nhà còn lại nằm xen cài với khu vực đã bàn giao, phần lớn xuống cấp, một số được quây tôn, cơi nới tạm.
Những khu đất đã thu hồi được rào chắn nhưng chưa thể tháo dỡ đồng bộ, bên trong trở thành nơi tập kết rác, cỏ dại mọc um tùm.
Do dòng chảy chưa được khơi thông, đoạn kênh này trở thành ao tù, nước đọng, phủ kín lục bình và rác thải.
Được biết, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng thuộc dự án riêng do UBND Quận 6 trước đây thực hiện, nay chuyển về Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Bình Tiên. Đơn vị này chịu trách nhiệm bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công.
Hiện còn 19 hộ dân chưa đồng thuận. Chính quyền địa phương đang tiếp tục vận động, thuyết phục người dân bàn giao phần diện tích phía sau nhà.
Theo kế hoạch, việc bàn giao mặt bằng dự kiến hoàn tất vào quý IV/2026.
Đối với đoạn còn lại dài khoảng 700m (giai đoạn 3) từ đường Minh Phụng đến Phạm Đình Hổ, dự án đang lập điều chỉnh chủ trương đầu tư. Giai đoạn này dự kiến giải tỏa 391 hộ dân, khởi công quý I/2027 và hoàn thành quý III/2028.
Kênh Hàng Bàng dài khoảng 1,7km, nối từ kênh Tân Hóa - Lò Gốm đến kênh Tàu Hủ. Tuyến kênh từng bị lấp vào năm 2000 và thay bằng cống hộp để xử lý ô nhiễm.
Năm 2016, TP.HCM triển khai khôi phục dòng kênh nhằm cải thiện môi trường, tăng khả năng thoát nước và chỉnh trang đô thị. Dự án chia làm 3 giai đoạn với tổng kinh phí khoảng 4.000 tỷ.
Trong đó, giai đoạn 1 đã hoàn thành năm 2017 (390m kênh); giai đoạn 2 triển khai giai đoạn 2019 - 2025 (750m); giai đoạn 3 dự kiến thực hiện 2025 - 2028 với kinh phí khoảng 2.400 tỷ đồng.
Khi hoàn thành, kênh Hàng Bàng sẽ kết nối với kênh Tàu Hủ, góp phần cải thiện môi trường và nâng cao khả năng tiêu thoát nước. Tuy nhiên, tiến độ toàn dự án hiện vẫn phụ thuộc vào công tác giải phóng mặt bằng.
Kênh Hàng Bàng từng gây tranh cãi về việc “đào - lấp - đào”. Cụ thể, trước tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng, năm 2000, TP.HCM chi 1.000 tỷ lấp đoạn kênh Hàng Bàng dài gần 2km chạy từ đường Lò Gốm (Quận 6 cũ) đến kênh Vạn Tượng (Quận 5 cũ) để đặt cống hộp.
Năm 2016, Thành phố lại quyết định khôi phục đoạn kênh này, với dự án Cải tạo hệ thống thoát nước lưu vực kênh Hàng Bàng qua địa bàn Quận 5 và 6 (cũ), tổng kinh phí khoảng 4.000 tỷ đồng.
