Robot hình người gây bất an khi có thể khóc

Mới đây, một đoạn phim từ Hội nghị Inclusion 2026 tại Thượng Hải (Trung Quốc) cho thấy mẫu robot hình người Yansyn-X2 đã gây chú ý khi làm được điều chưa thiết bị tiêu dùng nào làm được, đó là khóc theo yêu cầu. Trong đoạn phim, người trình diễn hỏi robot: "Bạn có thể rơi nước mắt cho tôi xem không?", và vài giây sau một giọt nước mắt lăn trên khuôn mặt nó. Khoảnh khắc này ấn tượng về mặt công nghệ nhưng cũng gây nhiều bất an.

Đây không chỉ là chiêu trò, mà nằm trong nỗ lực nghiên cứu điện toán cảm xúc (affective computing), lĩnh vực dạy máy móc nhận biết, diễn giải và phản hồi cảm xúc con người. Mục tiêu không phải đánh lừa người dùng rằng robot thực sự buồn, mà làm tương tác giữa người và robot tự nhiên hơn.

ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH YOUTUBE

Ba lớp kỹ thuật tạo nên giọt nước mắt của robot hình người

Yansyn-X2 do Yanxi Technology, công ty robot Trung Quốc có trụ sở tại Ninh Ba, phát triển. Theo công ty, robot dùng kiến trúc ba lớp: thuật toán AI phân tích ngữ cảnh và giọng điệu để xác định khi nào cần phản ứng cảm xúc; các bộ phận mô phỏng sinh học dưới lớp mặt silicone cấp y tế chuyển nét mặt sang biểu cảm buồn; và một hệ thống vi lưu nhỏ 'nước mắt' ở khóe mắt.

Phiên bản hiện tại là mẫu cố định, có thể xoay đầu, theo dõi người đối diện và cử động tay. Các phiên bản tương lai dự kiến dùng cơ sinh học thay động cơ servo để nét mặt mượt và đa dạng hơn. Một nghiên cứu năm 2023 trên tạp chí Frontiers cho thấy robot có nét mặt khớp với sắc thái cuộc trò chuyện được đánh giá dễ mến, đáng tin cậy và giống người hơn robot không biểu cảm hoặc biểu cảm lệch.

Yansyn-X2 nằm trong làn sóng robot hình người rộng hơn. Tại CES 2026, CLOiD của LG gấp và phân loại quần áo, Allex của WIRobotics cầm được vật nặng tới 2,9 kg, còn Onero H1 của SwitchBot giành giải robot xuất sắc nhất triển lãm nhờ khả năng cho quần áo vào máy giặt. Tại Đại hội Thể thao Robot hình người Thế giới lần thứ hai ở Bắc Kinh, mẫu Tiangong Ultra chạy 100 mét trong 9,39 giây, nhanh hơn kỷ lục 9,58 giây của Usain Bolt. Japan Airlines cũng thử nghiệm robot xếp dỡ hành lý tại sân bay Haneda từ tháng 5, còn NEO của 1X giá 20.000 USD vẫn cần người điều khiển từ xa ở giai đoạn đầu.

Ngành robot đang nỗ lực nâng cao tốc độ, sự khéo léo, tính tiện dụng và độ chân thực về cảm xúc. Robot chạy nước rút, gấp khăn và giờ có thể khóc đang dần tiến gần hơn đến đời sống thường ngày, trong đó có những tính năng đáng đón nhận và cả những tính năng gây bất an.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } function tnDetailInsertMidArticleWidget(rootSelector, widgetId) { var root = document.querySelector(rootSelector); if (!root) return null; var contentRoot = root.querySelector('[data-role="content"]') || root; var blocks = Array.from(contentRoot.children).filter(function (el) { if (el.id === widgetId) return false; if (el.hasAttribute('data-check-position')) return false; if (el.hasAttribute('data-type')) return false; if (/^(SCRIPT|STYLE|TEMPLATE|LINK|NOSCRIPT)$/.test(el.tagName)) return false; if (el.tagName === 'P' && !el.textContent.trim()) return false; return el.getClientRects().length > 0; }); if (!blocks.length) return null; var rootRect = contentRoot.getBoundingClientRect(); var idx; if (rootRect.height > 0) { var midY = rootRect.top + rootRect.height / 2; for (idx = 0; idx < blocks.length; idx++) { if (blocks[idx].getBoundingClientRect().bottom >= midY) break; } if (idx >= blocks.length) idx = blocks.length - 1; } else { idx = Math.floor(blocks.length / 2); } var target = blocks[idx]; var isMedia = target.tagName === 'FIGURE' || target.classList.contains('VCSortableInPreviewMode'); var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = widgetId; contentRoot.insertBefore(newDiv, isMedia ? target : target.nextSibling); return newDiv; } function tnOnReady(fn) { if (document.readyState !== 'loading') fn(); else document.addEventListener('DOMContentLoaded', fn, { once: true }); } (function () { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (laNuocNgoai) return; tnOnReady(function () { var pernewDiv = tnDetailInsertMidArticleWidget('div.detail-cmain', 'tn_detail_foryou1_pc_per'); if (!pernewDiv) return; loadJsAsync('https://js.aiservice.vn/rec/tn_detail_foryou1_pc_per.js', function(){}, function() { window.boxTNRecs.err.push('rec/tn_detail_foryou1_pc_per.js'); }); }); })(); (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; tnOnReady(function () { var newDiv = tnDetailInsertMidArticleWidget('div.detail-cmain', 'taboola-mid-article-widget'); if (!newDiv) return; window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); }); })();