Sáng 30/11/2023, trong lúc đi thăm câu cá trên sông Trà Khúc, ông Ngô Văn Lấm (65 tuổi, trú P.Trương Quang Trọng, TP.Quảng Ngãi) bất ngờ bắt được một con cá chình kích thước lớn hiếm gặp (16kg).
Trước đó, chiều 29/11, ông Lấm ra khu vực dọc sông Trà Khúc để đặt câu cá chình như thường lệ. Đến sáng hôm sau, khi ra kiểm tra lưỡi câu tại đoạn sông thuộc xã Nghĩa Dõng (TP.Quảng Ngãi), ông phát hiện một con cá chình "khủng" đã dính câu.
Sau khi phát hiện, ông Lấm phải khá vất vả mới kéo được con cá lên thuyền. Đưa vào bờ, ông cho cá vào thùng xốp, đổ nước và sục ôxy để giữ cá sống.
Theo ngư dân địa phương, cá chình trên sông Trà Khúc không phải hiếm nhưng những con có kích thước lớn rất ít khi gặp. Thông thường, người dân chỉ câu được cá chình nặng khoảng 6–8 kg.
Cá chình là loài cá da trơn có thân dài, mình tròn, da trơn không vảy. Chúng thường sống trong các hang, hốc đá hoặc những ngách sâu nơi dòng nước chảy. Ban đêm, cá chình ra ngoài săn mồi như côn trùng, giáp xác hoặc cá nhỏ.
Loài cá này có khả năng thích nghi tốt với nhiều môi trường khác nhau, từ nước ngọt, nước lợ đến nước mặn. Cá chình có thể sinh sống trong dải nhiệt độ rộng, từ khoảng 1°C đến 38°C, vì vậy phân bố khá rộng trên thế giới.
Cá Chình 16kg.
Ở Việt Nam, cá chình được xem là loài cá có giá trị kinh tế cao. Thịt cá dai, thơm, giàu dinh dưỡng nên rất được ưa chuộng trong ẩm thực. Trong 100 gram thịt cá chình nấu chín có thể cung cấp khoảng 236 calo, cùng nhiều dưỡng chất quan trọng như protein, omega-3, vitamin A, vitamin nhóm B, sắt, kẽm và kali.
Nhờ giá trị dinh dưỡng và thương phẩm cao, cá chình hiện cũng được nuôi phổ biến ở nhiều địa phương. Tuy nhiên, cá chình tự nhiên với kích thước lớn vẫn được xem là "đặc sản hiếm" đối với giới câu cá.
Theo một số nghiên cứu về nguồn lợi thủy sản miền Trung, cá chình không chỉ sống ngoài biển mà còn di cư vào các con sông lớn để kiếm ăn và sinh trưởng. Ở Việt Nam, loài cá này xuất hiện tại nhiều con sông như sông Mã, sông Chu, sông Hương, sông Ba và sông Trà Khúc….
Đặc biệt vào mùa nước dâng, cá chình thường di chuyển theo dòng nước từ cửa biển vào sâu trong sông, khiến ngư dân đôi khi may mắn bắt được những cá thể có kích thước lớn.
Tại khu vực miền Trung, cá chình bông được ghi nhận có phạm vi phân bố khá rộng. Tuy nhiên, những con cá chình "khủng" vẫn rất hiếm gặp, vì vậy mỗi khi ngư dân câu được thường thu hút nhiều người hiếu kỳ tìm đến xem.
Vai trò sinh thái
Cá chình giữ vai trò quan trọng trong cân bằng sinh thái của các hệ sinh thái sông suối và vùng cửa sông. Là loài ăn tạp thiên về động vật, cá chình tham gia kiểm soát số lượng nhiều loài sinh vật nhỏ như tôm, cua, cá con và các động vật đáy, từ đó giúp duy trì sự ổn định của chuỗi thức ăn trong môi trường nước.
Ngoài ra, quá trình di cư giữa nước ngọt và biển của cá chình cũng góp phần vận chuyển dinh dưỡng giữa các hệ sinh thái khác nhau, giúp tăng cường sự trao đổi vật chất trong tự nhiên.
Sự hiện diện của cá chình còn được xem như một chỉ dấu cho thấy môi trường nước còn tương đối lành mạnh, bởi loài này khá nhạy cảm với ô nhiễm và biến đổi môi trường sống.
Vì vậy, việc bảo tồn cá chình không chỉ nhằm giữ gìn một nguồn lợi thủy sản quý mà còn góp phần bảo vệ sự đa dạng sinh học và tính bền vững của hệ sinh thái thủy vực.
