Câu chuyện về pháo đài Por-Bazhyn (tiếng Tuva có nghĩa là “ngôi nhà đất sét”) bắt đầu cách đây 131 năm, khi nhà dân tộc học Dmitry Klemments phát hiện ra một pháo đài cổ trên hòn đảo đẹp như tranh vẽ giữa Hồ Tere-Khol, một trong số những khu vực khó tiếp cận nhất của Cộng hòa Tuva ở biên giới với Mông Cổ. Những gì ông nhìn thấy vô cùng bất ngờ vì nhiều lý do.
Những tàn tích tạo thành một hình chữ nhật với một mê cung bên trong. Nó giống như đồ hình Mạn đà la của Phật giáo hoặc Ấn Độ giáo và rất khác với bất kỳ thứ gì từng được tìm thấy trên lãnh thổ của nước Cộng hòa Tuva.
