Hiện nay, thẻ tín dụng ngày càng được ưa chuộng và trở thành công cụ quen thuộc trong đời sống hàng ngày. Nhiều người sử dụng thẻ tín dụng như một giải pháp tài chính tiện lợi, đặc biệt để giải quyết các nhu cầu khẩn cấp hoặc tận dụng các chương trình ưu đãi mua sắm.
Tuy nhiên, vấn đề đáng lo ngại là không phải ai cũng quản lý tốt chi tiêu khi sử dụng thẻ tín dụng. Việc tiêu xài vượt quá khả năng chi trả hoặc không hiểu rõ về lãi suất, phí phạt có thể dẫn đến thanh toán trễ hạn. Hậu quả là không chỉ phải đối mặt với khoản lãi suất cao mà còn có nguy cơ rơi vào tình trạng nợ xấu, ảnh hưởng lâu dài đến hồ sơ tín dụng.
Nợ xấu thẻ tín dụng
Trước hết, nợ xấu là khoản nợ mà người vay không thể hoặc không có khả năng trả theo thỏa thuận ban đầu. Đây là một trong các thông tin tiêu cực về khách hàng vay bên cạnh thông tin về việc vi phạm nghĩa vụ thanh toán, hành vi vi phạm pháp luật, bị khởi kiện, khởi tố…, có thể ảnh hưởng đến tình hình tài chính cá nhân và khả năng vay mượn trong tương lai của khách hàng vay. Hiện nay, nhiều ngân hàng sẽ từ chối xét duyệt hồ sơ cho vay đối với khách hàng có các khoản nợ xấu được lưu trữ trên hệ thống tính điểm tín dụng CIC.
Căn cứ Điều 10 Thông tư 11/2021/TT-NHNN, nợ được phân loại thành 05 nhóm gồm:
Nợ Nhóm 1 (Nợ đủ tiêu chuẩn),
Nợ Nhóm 2 (Nợ cần chú ý),
Nợ Nhóm 3 (Nợ dưới tiêu chuẩn),
Nợ Nhóm 4 (Nợ nghi ngờ),
Nợ Nhóm 5 (Nợ có khả năng mất vốn) .
Đồng thời, khoản 8 Điều 3 Thông tư 11/2021/TT-NHNN quy định: Nợ xấu (NPL) là nợ thuộc các nhóm 3, 4 và 5. Thông tin về nợ xấu sẽ được cập nhật, lưu giữ và bảo mật để khai thác, sử dụng trên Trung Tâm Thông Tin Tín Dụng Quốc Gia (CIC).
Báo cáo thông tin tín dụng khách hàng vay cá nhân sẽ bao gồm thông tin quan hệ tín dụng (các khoản vay tại TCTD hiện thời), thông tin lịch sử nợ xấu, thông tin về bảo đảm tiền vay, thông tin điểm tín dụng,...
Về thời gian lưu trữ thông tin lịch sử nợ xấu. Theo mẫu cáo cáo cập nhật gần đây của CIC, thông tin lịch sử nợ cần chú ý sẽ xuất hiện trong vòng 12 tháng. Lịch sử nợ xấu về dư nợ cho vay trong vòng 5 năm gần nhất. Với riêng nợ xấu thẻ tín dụng, sẽ hiện trong 3 năm gần nhất.
Đối với người dùng thẻ tín dụng, nguyên nhân dẫn đến nợ xấu có thể xuất phát từ nhiều lý do. Một số người dùng thẻ tín dụng để giải quyết các chi phí phát sinh mà không có kế hoạch tài chính dài hạn. Một số khác lại bị cuốn vào việc tiêu xài quá mức mà không kiểm soát được. Thậm chí, việc quên thanh toán đúng hạn hoặc không hiểu rõ các điều khoản trong hợp đồng thẻ tín dụng cũng góp phần đẩy nhiều người vào hoàn cảnh khó khăn về tài chính.
Người dùng cũng chú ý, không có cơ chế nào về việc xóa nợ tại CIC, cũng như không có bất kỳ tổ chức, cá nhân nào có thể thực hiện được việc xoá nợ trước thời hạn đã quy định. Do đó, để duy trì một hồ sơ tín dụng tích cực, khách hàng cần chú ý thanh toán đúng hạn khoản nợ bao gồm cả gốc lẫn lãi để tránh phát sinh lãi suất quá hạn. Sau khi đã thanh toán khoản nợ, khách hàng cần chủ động thông báo với cán bộ tín dụng để tất toán khoản nợ và thực hiện các bước xác minh nếu cần thiết.
Lưu ý khi thanh toán nợ thẻ tín dụng
Khi sử dụng thẻ tín dụng để chi tiêu, ngân hàng sẽ yêu cầu chủ thẻ thanh toán toàn bộ số tiền đã sử dụng hoặc một phần tối thiểu được quy định. Khoản thanh toán tối thiểu thường vào khoảng 3% - 6% tổng dư nợ, tùy theo chính sách từng ngân hàng.
Nếu chỉ trả số tiền tối thiểu, phần dư nợ chưa thanh toán sẽ bị tính lãi suất rất cao, thường dao động từ 20% - 40%/năm. Điều này có nghĩa là bạn vẫn đang gánh một khoản nợ lớn và có thể bị áp lực tài chính trong tương lai.
Ví dụ: Nếu dư nợ thẻ tín dụng của bạn là 20 triệu đồng và mức thanh toán tối thiểu là 5%, thì bạn chỉ cần trả 1 triệu đồng trong kỳ sao kê đó. Tuy nhiên, 19 triệu đồng còn lại sẽ bị tính lãi suất, và khoản nợ của bạn sẽ tiếp tục tăng lên theo thời gian nếu không thanh toán hết.
Dù có một số lợi ích, việc chỉ thanh toán tối thiểu thẻ tín dụng không phải là giải pháp tài chính tối ưu, bởi nó có nhiều rủi ro như chi phí lãi suất cao. Nếu chỉ trả số tiền tối thiểu mỗi tháng, bạn có thể mất nhiều năm để trả hết nợ do số tiền lãi cộng dồn liên tục.
Đặc biệt, nếu liên tục chỉ thanh toán tối thiểu mà không có kế hoạch trả nợ hợp lý, bạn có thể rơi vào nhóm nợ xấu khi không còn khả năng thanh toán.
