Nhóm học sinh Việt phát triển AI làm trợ lý học tập

Chiều 15/11, tại Hà Nội, lễ trao giải Cuộc thi sáng tạo thanh niên, thiếu niên nhi đồng toàn quốc lần thứ 21 năm 2025, vinh danh 105 công trình xuất sắc.

Cuộc thi do Quỹ Hỗ trợ Sáng tạo Kỹ thuật Việt Nam (VIFOTEC) tổ chức từ năm 2004. Năm nay, Ban tổ chức nhận 847 đề tài từ 34 tỉnh, thành phố. Hội đồng giám khảo chọn ra 5 giải nhất, 10 giải nhì, 30 giải ba và 60 giải khuyến khích, với tổng giá trị giải thưởng 715 triệu đồng.

Trong số năm giải nhất, nhóm học sinh thuộc các trường THPT và THCS của Hà Nội được trao giải với dự án trợ lý học tập AI, hướng tới việc giúp học sinh tiếp cận sách giáo khoa theo cách chủ động hơn.

Nhóm cho biết, sản phẩm xuất phát từ ý tưởng giải quyết tình trạng học thụ động của nhiều học sinh hiện nay. "Chúng em muốn biến tri thức trong sách thành điều đáng khám phá, thay vì chỉ ghi nhớ, từ đó thúc đẩy khả năng tự học", đại diện nhóm chia sẻ.

Các bạn trẻ sau đó đã dùng những công cụ lập trình phổ biến, kết hợp cùng các mô hình ngôn ngữ lớn sẵn có để tái cấu trúc nội dung sách giáo khoa thành các câu hỏi mở, tình huống thực tiễn, phù hợp với từng tính cách, sở thích và mục tiêu học tập của người học. Kết quả cho thấy trợ lý AI giúp học sinh tham gia thử nghiệm hứng thú hơn, hiểu bài sâu hơn và chủ động tương tác với nội dung được học.

Bốn giải nhất còn lại trải rộng ở nhiều lĩnh vực. Học sinh Trường THCS Chu Văn An (Hải Phòng) nhận giải với hệ thống phân loại rác thông minh sử dụng năng lượng mặt trời. Nhóm học sinh đến từ Cao Bằng xây dựng mô hình địa tầng trái đất, kết hợp giới thiệu về công viên địa chất toàn cầu tại địa phương.

Hai học sinh Đắk Lắk cũng giành giải nhất nhờ công trình chế tạo máy tách vỏ sầu riêng bán tự động. Trong khi giải nhất còn lại thuộc về nhóm học sinh Hà Nội, phát triển thiết bị trồng cây nông nghiệp trong ao, hồ, sông, biển, nhằm cung cấp lương thực cho vùng hải đảo.

TSKH Phan Xuân Dũng, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, ghi nhận tinh thần nghiên cứu của học sinh. Ông cho rằng thành công của cuộc thi không chỉ nằm ở số lượng đề tài mà còn ở sự say mê sáng tạo của các em. Theo ông, đây là nền tảng quan trọng để hình thành đội ngũ sáng tạo trẻ trong tương lai.

Sau 21 lần tổ chức, Cuộc thi sáng tạo thanh niên, thiếu niên nhi đồng toàn quốc, thu hút 11.857 đề tài tham gia dự thi, 1.848 đề tài trong số đó được trao giải. Ban tổ chức cho biết, VIFOTEC kỳ vọng những công trình được trao giải sẽ tiếp tục được hoàn thiện và có cơ hội ứng dụng rộng rãi trong thực tế.