Nằm trên “Vành đai lửa” gồm nhiều núi lửa và rãnh đại dương bao quanh một phần lưu vực Thái Bình Dương, Nhật Bản chiếm khoảng 20% số trận động đất trên thế giới có cường độ từ 6 độ richter trở lên và mỗi năm trải qua tới 2.000 trận động đất mà con người có thể cảm nhận được.
Nổ sập trung tâm thương mại Aeon Mall trong trận động đất tháng 7/2026.
Cách đây 15 năm, trận động đất mạnh 9,0 độ richter và sóng thần tấn công vùng đông bắc Nhật Bản khiến gần 20.000 người thiệt mạng và gây ra sự cố tan chảy lõi lò phản ứng tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima, dẫn đến thảm họa hạt nhân tồi tệ nhất thế giới kể từ Chernobyl.
Ngoài ra, có hơn 122.000 công trình bị phá hủy hoàn toàn, đưa trận động đất trở thành một trong những thảm họa thiên nhiên nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại của Nhật Bản.
Suốt thời gian qua, Nhật Bản tiến hành triển khai nhiều chương trình quy mô lớn nhằm tái thiết hạ tầng và cộng đồng tại khu vực bị ảnh hưởng. Theo số liệu chính phủ, phần lớn các tuyến đường chính và khu nhà ở công cộng phục vụ người dân sơ tán hiện được hoàn thành.
Người Nhật không thể nào quên thảm họa động đất, sóng thần và khủng hoảng hạt nhân Fukushima. (Ảnh: Getty)
Đến ngày 16/4/2016, trận động đất mạnh 7,3 độ richter xảy ra ở Kumamoto - nơi vừa xảy ra trận động đất khiến hôm 28/7, khiến hơn 270 người thiệt mạng, trong đó có một số người bị mắc kẹt trong vụ sạt lở đất và mưa lớn sau đó.
Thảm họa còn phá hủy hàng nghìn công trình, trong đó có Lâu đài Kumamoto, một trong những điểm du lịch nổi tiếng nhất của thành phố. Quan chức của ban quản lý lâu đài cho biết trận động đất mới nhất cũng khiến một số đoạn tường đá của lâu đài bị sập.
Toà lâu đài bị đổ sập một phần trong trận động đất mới đây. (Ảnh: Kyodo News)
Vào ngày 18/6/2018, trận động đất mạnh 6,1 độ richter ở Osaka, thành phố lớn thứ hai của Nhật Bản khiến 4 người thiệt mạng, hàng trăm người khác bị thương và làm ngừng hoạt động dây chuyền sản xuất tại một khu công nghiệp.
Ngoài ra, do ảnh hưởng của động đất đã xảy ra hiện tượng cháy nổ và vỡ một số đường ống dẫn nước chính. Một số đường xe lửa và các chuyến bay ở sân bay Osaka buộc phải ngừng hoạt động để đảm bảo an toàn.
Cùng năm 2018, trận động đất mạnh 6,7 độ richter khác làm tê liệt đảo Hokkaido phía bắc Nhật Bản khiến hơn 40 người thiệt mạng, gây ra lở đất và làm mất điện cho 5,3 triệu cư dân trên đảo.
Động đất khiến nhiều nhà cửa bị đổ sập. (Ảnh: Reuters)
Theo thống kê sơ bộ, ít nhất 30 tòa nhà bị phá hủy trong địa bàn tỉnh và hơn một chục tòa nhà khác bị hư hại. Giao thông công cộng dần được khôi phục trở lại bình thường sau đó.
Đến ngày 13/2/2021, trận động đất mạnh 7,3 độ richter xảy ra ngoài khơi đảo Fukushima ở phía đông Nhật Bản làm hàng chục người bị thương và gây ra tình trạng mất điện trên diện rộng ở khu vực Đại Tokyo.
Hơn một năm sau đó, trận động đất mạnh 7,4 độ richter lại làm rung chuyển bờ biển ngoài khơi Fukushima khiến 3 người thiệt mạng, hơn 200 người bị thương. Gợi lại ký ức về trận động đất và sóng thần tàn phá khu vực bờ biển Thái Bình Dương chỉ hơn một thập kỷ trước đó.
Nhà hàng bị hư hại ở Shiroishi, tỉnh Miyagi, Nhật Bản sau trận động đất. (Ảnh: CNN)
Vào ngày 1/1/2024, trận động đất khác mạnh 7,6 độ richter làm rung chuyển bán đảo Noto hẻo lánh ở bờ biển phía tây miền trung Nhật Bản vào ngày đầu năm mới ghi nhận hơn 300 người thiệt mạng.
Trận động đất cũng gây ra nhiều đợt sóng cao khoảng 1m dọc theo khu vực bờ biển Nhật Bản và nước láng giềng Hàn Quốc, đồng thời cảnh báo sóng thần được ban hành cho gần như toàn bộ bờ biển phía tây Nhật Bản. Nga và Triều Tiên cũng đưa ra cảnh báo sóng thần đối với một số khu vực.
Gần đây nhất, ngày 8/8/2024, trận động đất mạnh 7,1 độ richter ngoài khơi bờ biển phía nam Miyazaki khiến Nhật Bản lần đầu tiên đưa ra cảnh báo về nguy cơ siêu động đất cao hơn bình thường và cảnh báo này được dỡ bỏ một tuần sau đó.
