3 định hướng để người dân chủ động vay mua nhà
Chia sẻ tại hội thảo “Khơi thông nguồn vốn cho thị trường bất động sản bền vững” sáng 22/7, ông Đào Văn Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Dự báo, thống kê (Ngân hàng Nhà nước), cho rằng để doanh nghiệp tiếp cận vốn thuận lợi hơn và người dân có cơ hội mua nhà với chi phí hợp lý, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách tiền tệ, tài khóa với các chính sách về đất đai, đầu tư, xây dựng, nhà ở và phát triển thị trường bất động sản.
Về phía Ngân hàng Nhà nước, chính sách tiền tệ sẽ tiếp tục được điều hành chủ động, linh hoạt. Cơ quan này sẽ phối hợp với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác nhằm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng bền vững.
Đồng thời, cơ quan này sẽ điều hành tín dụng phù hợp với diễn biến thực tế và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế, tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng đáp ứng nhu cầu vốn của người dân, doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm an toàn hệ thống.
Theo ông Hà, để giúp doanh nghiệp và người mua nhà chủ động hơn trong kế hoạch tài chính trung và dài hạn, Ngân hàng Nhà nước tập trung vào 3 định hướng.
Thứ nhất, kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý.
“Khi lạm phát và tỷ giá được kiểm soát tốt, biên độ biến động của lãi suất thả nổi sẽ giảm, qua đó tạo môi trường tiền tệ có tính dự báo cao. Đây là cơ sở quan trọng để doanh nghiệp tính toán dòng tiền đầu tư, đồng thời giúp người mua nhà chủ động hơn trong việc dự liệu nghĩa vụ trả nợ dài hạn, hạn chế áp lực tài chính đột biến”, ông Hà nói.
Thứ hai, tiếp tục định hướng dòng vốn vào các phân khúc bất động sản phục vụ tiêu dùng và sản xuất; duy trì cơ chế đặc thù đối với tín dụng cho nhà ở xã hội, nhà ở công nhân và bất động sản khu công nghiệp.
Việc tập trung nguồn vốn vào các lĩnh vực này giúp bảo đảm nguồn vốn ổn định cho các phân khúc có nhu cầu thực, đồng thời định hướng thị trường chuyển từ tư duy đầu cơ ngắn hạn sang phát triển và an cư bền vững.
Thứ ba, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng tăng cường minh bạch với khách hàng, công khai lãi suất cho vay và nguyên tắc điều chỉnh lãi suất sau thời gian ưu đãi để người vay có đầy đủ thông tin so sánh, cân nhắc trước khi quyết định vay vốn.
Đối với thị trường bất động sản, ông Hà cho rằng việc khơi thông dòng vốn phải gắn với nâng cao tính minh bạch của thị trường, hoàn thiện khung pháp lý và tháo gỡ các vướng mắc về đầu tư, đất đai, xây dựng. Khi các giải pháp này được triển khai đồng bộ, hiệu quả phân bổ nguồn vốn sẽ được cải thiện, góp phần hỗ trợ thị trường phát triển an toàn, lành mạnh và bền vững.
Người mua nhà mong lãi suất dưới 9%/năm
Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó Tổng Giám đốc Batdongsan.com.vn, cho biết, khảo sát về hành vi và tâm lý tiêu dùng trong 6 tháng đầu năm của đơn vị ông cho thấy nhu cầu vay mua nhà vẫn ở mức cao, với 84% người được hỏi sẵn sàng vay vốn.
Tuy nhiên, phần lớn người mua vẫn giữ tâm lý thận trọng. Có tới 91% số người sẵn sàng vay chỉ chấp nhận vay dưới 50% giá trị tài sản. Ngay cả nhóm có thu nhập từ 30 triệu đồng/tháng trở lên cũng chủ yếu mong muốn khoản trả góp hằng tháng, gồm cả gốc và lãi, chỉ chiếm khoảng 20-40% thu nhập.
Bên cạnh đó, 81% người được khảo sát cho biết sẵn sàng vay mua nhà nếu lãi suất dưới 9%/năm. Theo ông Quốc Anh, đây là ngưỡng rất rõ ràng, có thể trở thành động lực thúc đẩy giao dịch trên thị trường. Ngược lại, khi lãi suất trên 10%/năm, trong bối cảnh nhu cầu vốn vẫn cao để phục vụ đầu tư và tăng trưởng, người dân sẽ thận trọng hơn khi quyết định vay.
Trả lời câu hỏi về những cải cách có thể triển khai sớm để rút ngắn thời gian thực hiện dự án, giảm chi phí và tạo điều kiện hình thành nhiều sản phẩm có giá phù hợp hơn với người dân, ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) thông tin, nhiều thủ tục hành chính đối với dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê đã được cải cách theo hướng rút gọn, giảm khâu trung gian và triển khai song song.
Trong lĩnh vực quy hoạch, cơ quan quản lý đã bỏ bước phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch, chỉ thực hiện phê duyệt quy hoạch, qua đó rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị dự án.
Đối với cơ chế xác định giá bán nhà ở xã hội, theo ông Hưng, trước đây chủ đầu tư phải trình Sở Xây dựng thẩm định trước khi bán, quy trình kéo dài 3-6 tháng. Hiện nay, chủ đầu tư được tự quyết định giá bán và thực hiện kiểm toán sau khi dự án hoàn thành.
Thời gian tới, Bộ tiếp tục hoàn thiện nhóm giải pháp về quy chuẩn, tiêu chuẩn và mẫu thiết kế. Với các dự án nhà ở được Nhà nước hỗ trợ nhằm giảm giá thành, có thể nghiên cứu áp dụng mẫu thiết kế điển hình để miễn thủ tục cấp phép xây dựng, đồng thời tạo điều kiện sản xuất cấu kiện theo mô-đun tại nhà máy, lắp ráp tại công trường, qua đó rút ngắn thời gian thi công.
Bên cạnh đó, ông Hưng đề xuất số hóa toàn bộ quy trình xác nhận đối tượng thụ hưởng chính sách, thủ tục mua nhà ở xã hội và quản lý nhà ở cho thuê dài hạn. Việc khai thác dữ liệu dân cư và các cơ sở dữ liệu hiện có sẽ giúp xác minh thông tin nhanh hơn, giảm giấy tờ người dân phải nộp, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và nâng cao tính minh bạch trong quá trình xét duyệt.
