Nhà ở xã hội khó mua

Nhà ở xã hội được kỳ vọng là cánh cửa mở ra hy vọng cho hàng triệu người có thu nhập trung bình và thấp tại các đô thị và các khu công nghiệp. Thế nhưng, rào cản về nguồn cung, giá bán, lãi suất, khả năng tiếp cận vốn vay và cả các đối tượng lừa đảo, cò mồi đang khiến họ mất dần đi mong muốn được chạm tới ước mơ của mình.

Hai vợ chồng chị Bùi Thị Huệ (phường Láng, TP Hà Nội) đã mưu sinh hơn 20 năm ở Hà Nội với quán đồ uống nhỏ. Gia đình 4 người bám trụ sinh sống trong căn nhà đi thuê vỏn vẹn 30m2. Vì thế ước mơ có một căn nhà của riêng gia đình mình là điều chị Huệ đã chờ đợi và tìm mọi cách để tiếp cận từ rất lâu. Thế nhưng giờ đây, vợ chồng chị đã dần mất đi niềm hy vọng này.

Trong những đoạn tin nhắn giữa người có nhu cầu mua nhà ở xã hội như chị Huệ và các đối tượng cò mồi, các đối tượng hướng dẫn cụ thể từ cách đặt cọc hồ sơ 15 triệu đồng, đặt cọc suất mua 100 triệu đồng, tổng cả tiền chênh cho tất cả các khoản là 400 triệu đồng... Và nhất là cả các thủ tục làm giấy tờ đất đai, các cò mồi nhấn mạnh rằng người mua thì khó có thể làm được hay làm kịp.

Thực tế có không ít người vì ngại lo thủ tục, ngại xếp hàng, đã tìm mua nhà qua "cò" môi giới, trung gian. Có nhu cầu thực như gia đình chị Huệ, nhưng cũng đã "buông bỏ" vì không thể tiếp cận được các dự án xã hội.

Nhu cầu là rất lớn, thế nhưng số lượng dự án cho loại hình bất động sản này vẫn còn hạn chế, đặc biệt là tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Có những dự án cả khi được triển khai, mức giá bán dao động từ 20 - 30 triệu đồng/m2 và người mua dù được tiếp cận vay 50% giá trị căn nhà nhưng khoản trả góp hàng tháng và sinh hoạt vẫn trở thành gánh nặng cho họ.

Từ năm 2005, khái niệm "nhà ở xã hội" lần đầu được đưa vào Luật Nhà ở và định hình được chính sách nhà ở dành cho người thu nhập thấp. Thế nhưng sau gần hai thập kỷ, việc sở hữu nhà ở xã hội tại các thành phố lớn vẫn là bài toán khó và không thể mua được với những người dân có nhu cầu thật.