Chỉ trong khoảng 9 tháng, Nga gần như tăng gấp đôi số tàu thuộc “hạm đội bóng tối” dùng để vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ dự án Arctic LNG 2, trong nỗ lực duy trì xuất khẩu năng lượng khi thị trường châu Âu ngày càng khép lại.
Theo phân tích dữ liệu theo dõi tàu biển, ít nhất 20 tàu đã phục vụ Arctic LNG 2 cùng các cơ sở liên quan tính đến đầu tháng 9. Con số này tăng mạnh so với 11 tàu vào cuối tháng 12/2025. Phần lớn có cấu trúc sở hữu không minh bạch, đặc điểm thường thấy của các tàu thuộc “hạm đội bóng tối”.
Đáng chú ý, thành viên mới nhất là một tàu chở LNG lớp băng tiên tiến được đóng tại Nga. Đây là tàu thứ 2 thuộc nhóm này có khả năng di chuyển quanh năm trên vùng biển Bắc Cực đóng băng. Cuối tuần qua, tàu được phát hiện cập cơ sở Arctic LNG 2 để nhận hàng.
Khả năng phá băng có ý nghĩa đặc biệt với Moscow. Trong mùa đông vừa qua, Nga vẫn duy trì được hoạt động xuất LNG bị trừng phạt sang Trung Quốc nhờ Christophe de Margerie, tàu LNG lớp băng có khả năng vượt qua lớp băng dày tại Bắc Cực.
Việc bổ sung thêm tàu có khả năng hoạt động quanh năm giúp Nga giảm một trong những điểm nghẽn lớn nhất của Arctic LNG 2 là vận chuyển LNG ra khỏi khu vực Bắc Cực ngay cả trong những tháng mùa đông khắc nghiệt.
Arctic LNG 2 là một trong những dự án năng lượng quan trọng nhất của Nga tại Bắc Cực nhưng đã trở thành mục tiêu trừng phạt của phương Tây.
Trong bối cảnh các lệnh hạn chế ngày càng gây khó khăn và Liên minh châu Âu (EU) tiến tới loại bỏ LNG Nga, Moscow đang xây dựng một đội tàu vận chuyển hoạt động bên ngoài hệ thống hàng hải truyền thống của phương Tây.
Công ty tình báo hàng hải Windward cho biết Nga đã âm thầm mua nhiều tàu LNG cũ trước thời điểm các biện pháp hạn chế mới của EU có hiệu lực từ đầu năm 2027.
6 tàu LNG từ 19 năm tuổi trở lên được bán rồi đưa vào hoạt động liên quan đến LNG Nga chỉ trong khoảng 5 tháng. Trước đó, 7 tàu cũ khác đã được các pháp nhân có danh tính không rõ ràng mua từ tháng 2/2024 đến tháng 5/2025.
Đặc điểm chung của nhóm tàu này là tuổi đời cao, được mua lại thông qua doanh nghiệp hoặc pháp nhân tại nước thứ ba, cấu trúc sở hữu khó xác định và nhanh chóng chuyển sang phục vụ thương mại LNG Nga.
Đây là mô hình từng được Moscow áp dụng ở quy mô lớn đối với dầu thô. “Hạm đội bóng tối” cho phép Nga giảm phụ thuộc vào tàu, bảo hiểm, tài chính và những dịch vụ hàng hải phương Tây vốn có thể bị hạn chế bởi lệnh trừng phạt.
Đối với LNG, yêu cầu kỹ thuật phức tạp hơn đáng kể. Khí phải được giữ ở nhiệt độ khoảng âm 162 độ C, khiến tàu LNG đắt đỏ và khó thay thế hơn tàu dầu thông thường. Arctic LNG 2 còn nằm tại vùng Bắc Cực, khiến số tàu đủ khả năng hoạt động trong điều kiện băng giá càng hạn chế.
Việc Nga liên tục bổ sung tàu cho thấy Moscow đang chuẩn bị cho một hệ thống xuất khẩu LNG ngày càng tách biệt khỏi phương Tây. Tuy nhiên, sở hữu thêm tàu không giải quyết được toàn bộ bài toán.
Khách hàng quan trọng nhất, và hiện gần như là điểm đến duy nhất sẵn sàng tiếp nhận LNG từ Arctic LNG 2, vẫn là Trung Quốc. Điều này giúp Moscow có thị trường để duy trì dự án nhưng đồng thời khiến vị thế thương lượng của Nga suy yếu.
Khi châu Âu đóng dần cánh cửa với LNG Nga, Moscow buộc phải đưa nhiều khí hơn về phía đông. Nếu số người mua vẫn hạn chế, Trung Quốc có thể tận dụng vị thế khách hàng chủ chốt để gây sức ép về giá.
Theo Yahoo Finance

