Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST) của NASA vừa ghi nhận một hành tinh ngoài hệ Mặt Trời cực kỳ kỳ lạ, được gọi là "siêu phồng" (super-puff), đang trải qua quá trình mất khí quyển dữ dội đến mức nó dường như đang "chạy theo" đám mây khí khổng lồ của chính mình trong không gian.
Hành tinh được đề cập là WASP-107b, một hành tinh khí khổng lồ quay quanh ngôi sao chủ của nó ở một khoảng cách rất gần. WASP-107b có kích thước gần bằng Sao Mộc, hành tinh lớn nhất hệ Mặt Trời, nhưng lại nhẹ hơn đáng kể, khiến nó trở nên xốp và có mật độ cực thấp, giống như một viên kẹo bông gòn khổng lồ.
Đám mây khí helium khổng lồ
Những quan sát chi tiết nhất từ JWST đã tiết lộ một đám mây khí helium khổng lồ đang bốc hơi và thoát ra khỏi WASP-107b. Đám mây khí này kéo dài ra khỏi hành tinh, mở rộng đến gần 10 lần bán kính của hành tinh.
Do lực hút cực mạnh từ ngôi sao chủ và quỹ đạo gần, nhiệt độ cực cao đã làm lớp khí quyển bên ngoài của WASP-107b bị "thổi bay" ra ngoài không gian. Điều đặc biệt là lượng khí helium này thoát ra với tốc độ cực nhanh, tạo thành một "cái đuôi" hoặc một luồng khí khổng lồ, trôi dạt ở cả phía trước và phía sau hành tinh khi nó di chuyển quanh ngôi sao.
Nói một cách dễ hiểu, hành tinh này đang đang trải qua một thảm hoạ: chạy vòng quanh ngôi sao của nó trong khi lớp không khí bên ngoài liên tục bị bóc tách và trôi dạt ra xa, tạo ra hình ảnh như thể hành tinh đang đuổi theo chính không khí của mình.
Cơ hội hiếm có để giải mã vũ trụ
Phát hiện này là bằng chứng chi tiết nhất từng được ghi nhận về quá trình một hành tinh chủ động mất đi khí quyển. Việc quan sát trực tiếp một hành tinh đang "tự hủy" lớp vỏ khí của mình theo thời gian thực mang lại cho các nhà khoa học cái nhìn sâu sắc về cách các thế giới thay đổi.
Nghiên cứu về WASP-107b sẽ giúp giới thiên văn học hiểu rõ hơn về sự tiến hóa của các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời, đặc biệt là cách một số hành tinh khí khổng lồ có thể bị tước đi lớp khí quyển và cuối cùng bị thu nhỏ lại thành một lõi đá hoặc băng trần trụi.
Kết quả nghiên cứu này đã được công bố trên tạp chí Nature Astronomy và được kỳ vọng sẽ giải mã bí ẩn bấy lâu nay về sự "phồng lên" bất thường của hàng chục hành tinh ngoài hệ Mặt Trời có mật độ thấp.
Nguồn: Live Science
