Khi hoàn thành, mạng lưới metro này sẽ trở thành trục xương sống của giao thông công cộng vùng Đông Nam Bộ, kết nối liền mạch TPHCM mới.
Quy hoạch tuyến metro số 1 (TP Mới Bình Dương - Ga Suối Tiên) (Ảnh: BQL Đường sắt đô thị).
Tại Bình Dương (cũ), tuyến metro số 1 (Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên) có tổng chiều dài 32,43km, bao gồm tuyến chính 29,01km toàn bộ đi trên cao và đoạn nối depot (trung tâm điều khiển, bảo dưỡng, sửa chữa) 3,42km. Tổng mức đầu tư dự kiến 2,27 tỷ USD. Ngày 16/8, UBND TPHCM đã có quyết định giao Ban Quản lý đường sắt đô thị làm chủ đầu tư, triển khai công tác chuẩn bị đầu tư tuyến metro này.
Điểm đầu của dự án tại trung tâm Thành phố mới thuộc phường Phú Hòa, TP Thủ Dầu Một, Bình Dương (cũ). Điểm cuối tại ga bến xe Suối Tiên (tuyến metro số 1 TPHCM) thuộc phường Bình Thắng, TP Dĩ An, Bình Dương (cũ). Tuyến này có 19 ga trên cao và 1 depot tại phường Phú Chánh, TP Tân Uyên (cũ).
Quy hoạch tuyến metro số 2 (Thủ Dầu Một - TPHCM) (Ảnh: BQL Đường sắt đô thị).
Tuyến metro số 2 (Thủ Dầu Một - TPHCM) có chiều dài 21,87km, toàn bộ đi trên cao, bắt đầu từ khu vực ga S5 của tuyến đường sắt đô thị số 1, thuộc phường Phú Mỹ (TP Thủ Dầu Một cũ) đi qua phường Bình Hòa và kết thúc tại phường Vĩnh Phú (TP Thuận An cũ).
Đây là điểm kết nối với metro số 3 của TPHCM tại khu vực Hiệp Bình Phước cũ. Toàn tuyến có 13 nhà ga trên cao, sử dụng chung depot với tuyến metro số 3 của TPHCM. Trong tương lai sẽ kéo dài đến phường Bình Dương, kết nối với tuyến metro số 1 và đấu nối đến Chơn Thành (Đồng Nai) và cửa khẩu Hoa Lư, đi song song với Quốc lộ 13 và đường cao tốc TPHCM - Chơn Thành - Hoa Lư (CT30), tạo nên trục giao thông liên kết vùng xuyên suốt. Tổng mức đầu tư của tuyến này dự kiến 2,27 tỷ USD.
Trước đó, UBND TPHCM có quyết định giao Ban Quản lý đường sắt đô thị thành phố làm chủ đầu tư và chuẩn bị đầu tư đối với các dự án metro số 1 (TP mới Bình Dương - Suối Tiên) và metro số 2 (Thủ Dầu Một - TPHCM). Theo đó, hai dự án metro đi Bình Dương (cũ) sẽ không phải thực hiện quyết định chủ trương đầu tư mà lập ngay dự án đầu tư.
Bên cạnh đó, tuyến số 1 (An Hạ - Suối Tiên) có tổng chiều dài 40,8km, bao gồm 15,5km đi ngầm và 25,3 km đi trên cao. Tuyến dự kiến có 30 nhà ga gồm 14 ga ngầm và 16 ga trên cao, sử dụng depot An Hạ và Depot Long Bình. Tổng mức đầu tư sơ bộ 3,28 tỷ USD.
Tuyến metro số 2 (Thủ Thiêm - Củ Chi) có tổng chiều dài 62,17km, bao gồm 12,83km đi ngầm và 49,34km đi trên cao, dự kiến có 42 nhà ga, gồm 12 ga ngầm và 30 ga trên cao. Tổng vốn ước tính sơ bộ 2,77 tỷ USD. Tuyến này sẽ sử dụng depot Bình Mỹ (Củ Chi), depot Tham Lương và depot Phước Hiệp.
Tuyến metro số 3 (An Hạ - Hiệp Bình Phước) có tổng chiều dài 45,81km, trong đó 16,05km đi ngầm và 29,77km đi trên cao. Tuyến dự kiến có 35 ga, gồm 15 ga ngầm và 20 ga trên cao, sử dụng các depot An Hạ, Depot Tân Kiên, và depot Hiệp Bình Phước. Tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 5,05 tỷ USD.
Tuyến metro số 4 (Đông Thạnh - Hiệp Phước) có tổng chiều dài 47,32km, trong đó 25,62km đi ngầm và 21,7km đi trên cao. Tuyến này gồm 37 ga với 21 ga ngầm và 16 ga trên cao, sử dụng depot Đông Thạnh (Hóc Môn) và depot Hiệp Phước. Tổng vốn đầu tư sơ bộ 5,96 tỷ USD.
Tuyến số 6 (Vành đai trong) có tổng chiều dài 53,8km với tổng vốn đầu tư lên đến hơn 8 tỷ USD. Theo quy hoạch, tuyến metro này gồm 45,6km đi ngầm và 8,2km đi trên cao. Toàn tuyến dự kiến có 38 ga, trong đó có 32 ga ngầm, 6 ga trên cao, sử dụng các depot Bình Hưng, Bình Triệu, Hiệp Bình Phước và Long Trường.
Tuyến Thủ Thiêm - Long Thành: Theo báo cáo, tuyến metro này có chiều dài 41,83km, tổng vốn đầu tư ước tính 3,21 tỷ USD, nối trung tâm TPHCM (ga Thủ Thiêm) với sân bay quốc tế Long Thành. Tuyến được thiết kế gồm 40,67km đi trên cao, 15,13km đoạn ngầm và 0,43km trên mặt đất, với 20 nhà ga, trong đó 16 ga trên cao và 4 ga ngầm.
Tuyến metro số 3 Vũng Tàu - Bà Rịa - Phú Mỹ, tuyến này dài 63 km, có tính tới đoạn kết nối sân bay Long Thành khoảng 23km (chiều dài theo quy hoạch trước đây 40km). Tổng mức đầu tư dự kiến 4,83 tỷ USD.
Ngoài ra, 2 tuyến metro quan trọng cũng sẽ đầu tư trong giai đoạn này là tuyến số 12 TPHCM - Cần Giờ và tuyến metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương).
Theo quy hoạch mạng lưới đường sắt đô thị thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn 2050, Bình Dương (cũ, nay là TPHCM) sẽ đầu tư 12 tuyến metro kết nối nội khu và kết nối Bình Dương với TPHCM - Đồng Nai. Còn tại TPHCM cũng sẽ quy hoạch 12 tuyến với tổng chiều dài 582km. Khi hoàn thành, mạng lưới metro này sẽ trở thành trục xương sống của giao thông công cộng vùng Đông Nam Bộ, kết nối liền mạch TPHCM mới, đồng thời liên thông với hệ thống đường sắt quốc gia và sân bay Long Thành, góp phần giảm ùn tắc, hiện đại hóa hạ tầng và thúc đẩy phát triển kinh tế vùng.
