Phát sinh hàng triệu hóa đơn lẻ
Trong góp ý gửi Bộ Tài chính về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP), VCCI nêu một số kiến nghị trên cơ sở phản ánh của cộng đồng doanh nghiệp.
Theo VCCI, quy định hiện hành và dự thảo chưa liệt kê dịch vụ vận tải hành khách sử dụng phần mềm kết nối vào danh mục được lập hóa đơn theo kỳ. Điều này buộc nền tảng phải xuất hóa đơn cho từng chuyến đi, phát hành hàng nghìn đến hàng triệu hoá đơn lẻ, thay vì một hoá đơn tổng trong một kỳ, làm gia tăng chi phí vận hành và dữ liệu liên quan đến hoá đơn, đồng thời gây quá tải cho hệ thống của doanh nghiệp khách hàng.
Các nền tảng phải xuất hóa đơn cho từng chuyến đi, phát hành hàng nghìn đến hàng triệu hoá đơn lẻ.
Số lượng hoá đơn khổng lồ này cũng kết nối trực tiếp với hệ thống của cơ quan thuế , gây thêm áp lực về hạ tầng và quản lý. Trong khi đó, VCCI cho rằng, việc xuất hóa đơn tổng theo kỳ không làm thay đổi nghĩa vụ thuế, không phát sinh rủi ro thất thu do các nền tảng đã thực hiện kê khai, khấu trừ và nộp thuế đầy đủ theo quy định.
Do đó, đại diện cộng đồng doanh nghiệp đề nghị bổ sung hoạt động dịch vụ vận tải hành khách (taxi, xe hợp đồng, mô tô hai bánh) có sử dụng phần mềm tính tiền, phần mềm hỗ trợ kết nối vận tải vào diện được lập hóa đơn theo kỳ đối với khách hàng là tổ chức, doanh nghiệp.
Đối với khách hàng cá nhân không kinh doanh, dự thảo cho phép lập hóa đơn tổng vào cuối ngày đối với vận tải hành khách công cộng và taxi.
Tuy nhiên, theo phản ánh, quy định này chưa bao quát dịch vụ vận tải hành khách bằng xe hợp đồng, mô tô hai bánh có sử dụng phần mềm kết nối . Các loại hình này có đặc điểm tương đồng về quản lý hóa đơn, chứng từ.
VCCI cũng đề nghị mở rộng phạm vi áp dụng để bảo đảm thống nhất giữa các mô hình kinh doanh có bản chất tương tự.
Hộ kinh doanh lo tăng gánh nặng
Liên quan hóa đơn điện tử của hộ, cá nhân kinh doanh, quy định doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm phải sử dụng hóa đơn điện tử kết nối dữ liệu với cơ quan thuế, trong đó hóa đơn phải có mã số thuế hoặc số định danh cá nhân của người mua.
Theo VCCI, quy định này gây khó cho các lĩnh vực bán lẻ, ăn uống, lưu trú – nơi có lượng khách lẻ lớn, giá trị giao dịch nhỏ và thời gian mua bán nhanh. Việc yêu cầu ghi nhận đầy đủ thông tin người mua trên từng hóa đơn làm tăng chi phí nhân sự, chi phí hóa đơn, đồng thời tạo tâm lý không thoải mái cho người tiêu dùng.
Đề xuất cho phép hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh không bắt buộc có mã số thuế hoặc số định danh cá nhân của người mua nếu người mua là cá nhân không kinh doanh.
Trong khi đó, các siêu thị, trung tâm thương mại, cửa hàng xăng dầu có đặc thù tương tự lại được miễn trừ. VCCI đề nghị cho phép hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh không bắt buộc có mã số thuế hoặc số định danh cá nhân của người mua nếu người mua là cá nhân không kinh doanh.
Dự thảo cũng cho phép lập hóa đơn tổng theo chu kỳ với giao dịch cho người mua là cá nhân không kinh doanh. Tuy nhiên, theo phản ánh của nhiều doanh nghiệp, việc xác định cá nhân nào là kinh doanh hay không kinh doanh rất khó. Bởi, người mua không cần cung cấp thông tin về việc đăng ký kinh doanh, mã số thuế, dẫn đến doanh nghiệp không thể nhận diện và phân biệt.
Ngoài ra, cá nhân kinh doanh vẫn đồng thời có giao dịch không liên quan đến kinh doanh, như dịch vụ gửi tiết kiệm, chuyển tiền cho mục đích cá nhân… nên việc loại các giao dịch này ra khỏi hóa đơn tổng là chưa hợp lý. Điều này tạo ra rủi ro lập thiếu hóa đơn, bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lớn. VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo nghị định bổ sung hướng dẫn theo hướng cá nhân được coi là không kinh doanh nếu không yêu cầu hóa đơn.
