Khi nhắc đến những sinh vật khổng lồ thời tiền sử, hình ảnh những con khủng long thống trị mặt đất thường hiện lên trong tâm trí chúng ta.
Tuy nhiên, dưới lòng đại dương sâu thẳm của quá khứ, một kẻ săn mồi đáng sợ không kém đã từng tồn tại: Palaeophis colossaeus, loài rắn biển lớn nhất từng được ghi nhận trong lịch sử Trái Đất.
Dựa trên các nghiên cứu khoa học, đặc biệt là một bài báo công bố năm 2018, các nhà cổ sinh vật học đã phác họa chân dung của loài bò sát biển khổng lồ này. Palaeophis colossaeus chỉ được biết đến thông qua những mẫu hóa thạch đốt sống có kích thước vượt trội so với bất kỳ loài rắn nào còn tồn tại.
Từ những mảnh xương này, các nhà khoa học ước tính chiều dài của chúng dao động từ 8,1 đến 12,3 mét, tương đương với một chiếc xe buýt hiện đại.
Loài rắn khổng lồ này sinh sống vào thế Eocene, khoảng từ 56 đến 34 triệu năm về trước, trong những vùng biển nông và cực kỳ ấm áp. Các bằng chứng chỉ ra rằng Palaeophis colossaeus từng bơi lội tại khu vực được gọi là Đường biển xuyên Sahara - một vùng nước cổ đại từng bao phủ những phần đất đai mà ngày nay thuộc về sa mạc Sahara khô cằn. Sự hiện diện của chúng là minh chứng cho thấy nhiệt độ đại dương thời kỳ đó cao hơn nhiều so với các vùng biển nhiệt đới ngày nay.
Với kích thước cơ thể đồ sộ, Palaeophis colossaeus chắc chắn giữ vị trí của một kẻ săn mồi đỉnh cao. Mặc dù việc thiếu hụt các hóa thạch hộp sọ khiến việc xác định chính xác thực đơn của chúng gặp khó khăn, nhưng các nhà nghiên cứu năm 2018 đã đưa ra những giả thuyết đầy sức thuyết phục.
Họ cho rằng nếu hộp sọ của Palaeophis colossaeus có tính động học cao (khả năng mở rộng hàm cực lớn tương tự như nhiều loài rắn hiện đại), thì kích thước con mồi của chúng gần như không có giới hạn.
Thực đơn của "hung thần" này có thể bao gồm những loài cá lớn, trong đó có cả cá mập, hoặc thậm chí là dyrosaurids - một nhóm bò sát biển có hình dáng giống cá sấu cùng thời.
Dù vậy, Palaeophis colossaeus vẫn chưa phải là loài rắn lớn nhất trong lịch sử hành tinh. Danh hiệu đó thuộc về Titanoboa, một loài rắn sống trên cạn và đầm lầy với chiều dài lên tới 13 mét. Tuy nhiên, trong môi trường đại dương, Palaeophis colossaeus là vô đối.
Ngày nay, những người đi biển có thể thở phào nhẹ nhõm khi biết rằng cả Titanoboa và Palaeophis colossaeus đều đã tuyệt chủng. Loài rắn biển lớn nhất còn tồn tại hiện nay là rắn biển bụng vàng (Hydrophis spiralis), nhưng kích thước tối đa của chúng cũng chỉ xấp xỉ 3 mét, quá nhỏ bé nếu so sánh với cái bóng khổng lồ của tổ tiên chúng trong quá khứ.
Sự biến mất của Palaeophis colossaeus đã khép lại một chương đầy biến động và đáng sợ của lịch sử đại dương, để lại ngôi vị động vật lớn nhất hành tinh cho loài cá voi xanh hiền lành.
