Cả thế giới, cả Việt Nam, hiện tại chỉ duy nhất mấy dãy núi đá của tỉnh Tuyên Quang là còn quan sát được loài Voọc mũi hếch (Rhinopithecus avunculus, loài đặc hữu Việt Nam) trong hoang dã. Vài nơi khác chỉ các nhà khoa học mới biết hoặc dừng lại ở mức độ phỏng đoán là chúng vẫn… tồn tại thôi. Môi dày, gợi cảm như cô nàng tiêm filler (chất làm đầy) “cải tạo nhan sắc” (môi) hơi quá tay! Mắt thơ ngây, đuôi dài thượt, cái mũi hếch “tức cười” thơ ngộ. Chắc chắn bất cứ ai ngắm voọc mũi hếch cũng phải tủm tỉm cười.
Có chuyến leo núi đá tai mèo với tôi ở tỉnh Tuyên Quang, Chu Xuân Cảnh gặp cùng lúc 95 trăm cá thể voọc mũi hếch. Tôi đặc biệt thích cái tính sạch sẽ thơ mộng của các “chàng nàng mũi hếch”: “họ” chỉ tình tứ ở đỉnh trời gồm các ngọn cây gỗ nghiến lớn “sợ gì gió sợ gì mưa”. Nghiến gặn chắt từng giọt sương, từng mủn đất giữa đỉnh đá tai mèo chênh vênh cao vòi. Hoa nghiến thơm tinh khiết giữa mây mù và mùa tới, voọc mũi hếch chỉ ăn hoa nghiến trắng, cơ thể chúng ngào ngạt thơm và có khi cả năm mới hạ cố mon men xuống mặt đất một lần. Đến lượng nước ní nót cần tí tẹo cho cơ thể mỗi ngày, voọc mũi hếch cũng tự “chiết suất” từ hoa lá (và có thể cả mây núi kiểu hoá mù ra mưa của đỉnh trời ấy nữa chăng). Tiện quá, khỏi cần tìm nước ở sông suối hay mạch nguồn nào đó, để rồi dọ dõm xuống và… dính bẫy, dính đạn (như nhiều loài khác).



















