Giáo viên, bác sĩ, luật sư… thu nhập "khủng" có thể bị truy thu thuế ra sao?

Thuế TP.HCM vừa xây dựng kế hoạch chuyên đề về tăng cường quản lý thuế thu nhập cá nhân với người có thu nhập cao và lực lượng hành nghề độc lập có chứng chỉ, giấy phép.

Đợt này, các lĩnh vực được tập trung rà soát gồm: y tế (bác sĩ, dược sĩ, điều dưỡng); giáo dục (giảng viên, giáo viên các cấp); thể thao - văn hóa - du lịch (huấn luyện viên, hướng dẫn viên, diễn viên); pháp lý và bất động sản (luật sư, công chứng viên, môi giới bất động sản).

ẢNH: NGỌC THẮNG

Theo luật sư Nguyễn Văn Được, Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và tư vấn thuế Trọng Tín, Thuế TP.HCM rà soát người nộp thuế trong một số lĩnh vực là hoạt động nằm trong định hướng quản lý thuế theo rủi ro và theo các chương trình được cơ quan quản lý thuế triển khai. Bởi vậy, sau TP.HCM, thuế các địa phương khác cũng có thể sẽ triển khai những chuyên đề tương tự.

Về cách thức tiến hành rà soát, ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, phân tích, cơ quan thuế sẽ tổng hợp danh sách người nộp thuế từ các tổ chức, đơn vị có ngành nghề kinh doanh có điều kiện tại địa bàn; các cá nhân được sở, ngành, đơn vị cấp giấy phép hoặc chứng chỉ hành nghề.

Cơ quan thuế dựa trên dữ liệu quyết toán thuế thu nhập cá nhân mà người nộp thuế đã tự nộp hoặc dữ liệu doanh nghiệp đã kê khai trong năm để đánh giá thu nhập của người nộp thuế có phù hợp với thực tế hay không.

Từ đó, dựa trên tình hình thực tế của người nộp thuế để nhận diện các dấu hiệu rủi ro chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế.

Ví dụ, bác sĩ, ngoài làm việc tại bệnh viện, nếu có làm thêm khám bệnh ngoài giờ tại nhà, số lượng bệnh nhân khám đông, thu bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản. Cán bộ thuế hoặc công an kinh tế có thể quan sát, ước lượng số người khám bệnh hàng ngày để đánh giá thu nhập hàng ngày, hàng tháng…

Sau đó, cơ quan thuế đối chiếu với thu nhập đã kê khai trên tờ khai quyết toán thuế hàng năm. Nếu số liệu kê khai thấp hơn nhiều số ước tính, cơ quan thuế sẽ mời làm việc.

Đồng thời, cơ quan thuế yêu cầu sao kê tài khoản ngân hàng để đánh giá thu nhập thực tế đã nhận chuyển khoản, cũng như ước lượng thu nhập đã nhận bằng tiền mặt để yêu cầu người nộp thuế giải trình và tự kê khai lại tổng thu nhập hàng năm, từ đó, sẽ truy thu lại số thuế đã kê khai, nộp thiếu.

Có thể bị phạt 1 - 3 lần số thuế trốn

Ông Được nhấn mạnh, người nộp thuế thuộc các nhóm được rà soát có thể phải đối mặt với nhiều rủi ro nếu phát hiện có sai phạm trong quá trình kê khai, nộp thuế.

Trước hết, nếu cơ quan thuế xác định người nộp thuế kê khai thiếu nghĩa vụ thuế thì sẽ bị truy thu số thuế còn thiếu. Ngoài ra, người nộp thuế có thể bị xử phạt vi phạm hành chính; phải nộp tiền chậm nộp với mức 0,03%/ngày tính trên số tiền thuế chậm nộp.

ẢNH: ĐÌNH SƠN

Trường hợp hành vi bị xác định là trốn thuế, chế tài sẽ nghiêm khắc hơn, với mức phạt từ 1 - 3 lần số tiền thuế trốn, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.

Đáng lưu ý, nếu hành vi trốn thuế có đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm, người vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 200 bộ luật Hình sự.

Hành vi trốn thuế với số tiền từ 100 triệu đồng trở lên là một trong những căn cứ quan trọng để xem xét trách nhiệm hình sự.

Trường hợp số tiền trốn thuế dưới 100 triệu đồng nhưng người vi phạm đã từng bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi trốn thuế hoặc bị kết án về tội này mà chưa được xóa án tích thì vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Trước những rủi ro có thể xảy ra, ông Được khuyến cáo, người nộp thuế, đặc biệt là những người hoạt động trong các lĩnh vực đang được cơ quan thuế tập trung rà soát nên chủ động kiểm tra lại toàn bộ quá trình kê khai, thực hiện nghĩa vụ thuế.

Nếu phát hiện trước đây kê khai chưa đầy đủ hoặc có sai sót dẫn đến thiếu số thuế phải nộp, người nộp thuế nên chủ động kê khai bổ sung, nộp đủ số thuế còn thiếu và tiền chậm nộp.

"Cơ quan thuế nên tăng cường tuyên truyền, vận động người nộp thuế chủ động rà soát, kê khai và điều chỉnh. Trong quá trình rà soát, cần tạo cơ hội để người nộp thuế tự khắc phục sai sót, qua đó hạn chế việc chuyển từ một sai sót về kê khai thành hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn, thậm chí dẫn đến nguy cơ bị xử lý hình sự.

Mục tiêu của rà soát không nên chỉ dừng ở việc truy thu được bao nhiêu tiền thuế, mà quan trọng hơn là giúp người nộp thuế nhận diện và khắc phục sai sót, nâng cao ý thức tuân thủ", ông Được nhấn mạnh.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } // Lấy phần tử giữa bài để chèn widget: ưu tiên figure, sau đó p không nằm trong figure function tnDetailFindMidElement(rootSelector) { var root = document.querySelector(rootSelector); if (!root) return null; var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function (p) { return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); return elements.length ? elements[Math.floor(elements.length / 2)] : null; } if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var target = tnDetailFindMidElement('div.detail-cmain'); if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();