Là trung tâm tinh luyện vàng lớn nhất thế giới, Thụy Sĩ đã xuất khẩu gần 51 tấn vàng sang Mỹ trong tháng 7, tăng so với mức 0,3 tấn của tháng trước. Kỷ lục cao nhất từ đầu năm nay là 193 tấn, ghi nhận trong tháng 1.
Trong quý I/2025, giá trị vàng thỏi xuất khẩu kỷ lục hơn 36 tỷ USD, chiếm 2/3 thặng dư thương mại của Thụy Sĩ với Mỹ. Đóng góp của các nhà tinh luyện chỉ là một phần nhỏ trong thương mại tổng thể, bởi vàng chủ yếu đóng vai trò tài sản tài chính, liên tục được luân chuyển qua biên giới từ Nam Mỹ, châu Phi đến các trung tâm như London và New York.
Đầu năm, khối lượng vàng xuất khẩu sang Mỹ tăng mạnh khi giới đầu tư tận dụng chênh lệch giá. Lo ngại về thuế nhập khẩu cao đã thôi thúc các thương nhân châu Âu đẩy vàng sang New York. Các nhà máy tinh luyện Thụy Sĩ giữ vai trò trọng yếu, khi họ đúc lại vàng tiêu chuẩn London 400 ounce thành thỏi 1 kg hoặc 100 ounce theo yêu cầu của sàn Comex.
Tuy nhiên, dòng chảy này giảm trong quý II, sau khi chính quyền Trump miễn trừ thuế, khiến giá vàng tại Mỹ quay về ngang bằng với London.
Thị trường vàng gần đây chao đảo trước thông tin khả năng Hoa Kỳ sẽ áp thuế nhập khẩu vàng thỏi từ Thụy Sĩ. Financial Times trước đó dẫn một lá thư từ Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ gửi một nhà máy tinh luyện, cho rằng vàng thỏi 1 kg và 100 ounce sẽ bị đánh thuế, mức 39%, thuộc nhóm cao nhất chính quyền Trump từng áp đặt.
Tin tức này lập tức khiến giá vàng tương lai trên Comex lập kỷ lục 3.534,10 USD/ounce, còn vàng giao ngay vượt 3.400 USD/ounce.
Tác động của ngành công nghiệp vàng đối với cán cân thương mại của Thụy Sĩ quan trọng hơn bao giờ hết khi chính quyền Trump tập trung vào việc cân bằng thâm hụt. Nhà Trắng sau đó phủ nhận báo cáo, khẳng định vàng nhập khẩu sẽ không chịu thuế. Người phát ngôn chính quyền Trump cho biết sẽ sớm ban hành chính sách mới để làm rõ.
Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ nhấn mạnh rằng giá trị xuất khẩu vàng không phản ánh đúng quan hệ thương mại song phương, bởi đây không phải hàng tiêu dùng mà là tài sản tài chính có tính luân chuyển.
Thụy Sĩ hiện là nước xuất nhập khẩu vàng lớn nhất toàn cầu. Vàng thô từ Nam Mỹ, châu Phi và nhiều khu vực khác được đưa về đây để tinh luyện, sau đó xuất khẩu đi khắp thế giới dưới dạng thỏi hoặc trang sức. Thống kê cho thấy hơn 2/3 sản lượng vàng toàn cầu được tinh luyện tại Thụy Sĩ.
Các nhà máy tinh luyện nước này mỗi ngày sản xuất trung bình gần 4 tấn vàng, đảm bảo nguồn cung đa dạng về kích cỡ và tiêu chuẩn cho nhiều thị trường và sàn giao dịch. Vai trò này củng cố vị thế của Thụy Sĩ trong chuỗi cung ứng kim loại quý toàn cầu, đồng thời biến nước này thành tâm điểm mỗi khi chính sách thương mại Mỹ thay đổi.
