Giá vàng lao dốc sau giai đoạn tăng nóng
Sau khi tăng khoảng 26% trong năm 2024, bứt phá tới 65% trong năm 2025 và tiếp tục tăng gần 30% chỉ trong tháng 1/2026, giá vàng thế giới đã bước vào một đợt điều chỉnh rất mạnh.
Từ đầu năm đến nay, giá vàng giao ngay trên thị trường quốc tế biến động mạnh. Sau khi tăng vọt lên đỉnh gần 5.600 USD/ounce vào cuối tháng 1, giá vàng đã giảm về quanh 4.100 USD/ounce, thấp hơn khoảng 5% so với đầu năm.
Áp lực chốt lời sau giai đoạn tăng nóng là nguyên nhân đầu tiên khiến giá vàng suy yếu. Bên cạnh đó, đồng USD mạnh lên cùng kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) duy trì lãi suất cao lâu hơn, thậm chí không loại trừ khả năng tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ, đã làm giảm sức hấp dẫn của tài sản không sinh lãi như vàng.
Tại Việt Nam, mức giảm còn mạnh hơn nhiều. Giá vàng miếng SJC từ đỉnh gần 192 triệu đồng/lượng (giá bán) ghi nhận ngày 29/1 đã giảm xuống dưới 150 triệu đồng/lượng, có thời điểm trong các ngày 10-11/6 xuống dưới 140 triệu đồng/lượng, tương đương mất hơn 40 triệu đồng mỗi lượng so với đỉnh.
Ngoài xu hướng đi xuống của thị trường quốc tế, giá vàng trong nước còn chịu tác động từ các biện pháp tăng nguồn cung, thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới, siết quản lý thị trường vàng cũng như tâm lý đầu cơ hạ nhiệt sau giai đoạn tăng quá mạnh.
Đáng chú ý, khi giá vàng lập đỉnh, một số ngân hàng trung ương như Thổ Nhĩ Kỳ, Nga hay Azerbaijan đã bán bớt vàng dự trữ nhằm hiện thực hóa lợi nhuận, bổ sung nguồn lực tài chính hoặc ổn định thị trường trong nước.
Tuy nhiên, xu hướng chung của các ngân hàng trung ương toàn cầu vẫn là mua ròng. Trong quý I/2026, lượng mua ròng đạt khoảng 244 tấn - mức cao nhất trong hơn một năm. Ba Lan và Uzbekistan là hai nước mua mạnh nhất, trong khi Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc tiếp tục nối dài chuỗi mua vàng sang tháng thứ 20 liên tiếp trong tháng 6. Điều này cho thấy vàng vẫn được xem là tài sản dự trữ chiến lược trong bối cảnh địa chính trị và kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn.
Ở nhóm nhà đầu tư tổ chức, các quỹ ETF vàng bắt đầu chịu áp lực rút vốn từ tháng 6, buộc phải bán vàng vật chất. Riêng SPDR Gold Shares đã giảm khoảng 70 tấn vàng nắm giữ từ đầu năm, xuống còn 1.002 tấn.
Dù vậy, xét cả 6 tháng đầu năm, các quỹ ETF vàng toàn cầu vẫn ghi nhận dòng vốn vào ròng khoảng 8 tỷ USD, phản ánh niềm tin dài hạn đối với kim loại quý chưa biến mất.
CPI và tín hiệu từ Warsh sẽ định hình xu hướng mới
Sau giai đoạn giảm mạnh, giá vàng gần đây ổn định hơn và duy trì trên ngưỡng tâm lý 4.000 USD/ounce. Tuy nhiên, diễn biến thời gian tới được đánh giá sẽ phụ thuộc chủ yếu vào hai yếu tố là lạm phát của Mỹ và quan điểm điều hành của Chủ tịch Fed Kevin Warsh.
Yếu tố đầu tiên là chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ công bố vào tối 14/7. Đây được xem là phép thử quan trọng đối với kỳ vọng lãi suất. Các nhà kinh tế dự báo CPI lõi tháng 6 sẽ giảm từ 2,9% xuống còn 2,8%, tương đương mức giảm 0,1%. Trong khi đó, CPI toàn phần sẽ chỉ tăng 3,8% so với cùng kỳ, thay vì 4,2% như trong tháng liền trước.
Nếu CPI thấp hơn hoặc đúng dự báo, áp lực lạm phát sẽ giảm bớt, qua đó làm tăng khả năng Fed duy trì lập trường mềm mỏng hơn. Đồng USD và lợi suất trái phiếu có thể suy yếu, tạo điều kiện để giá vàng phục hồi, được dự báo lên vùng 4.150-4.200 USD/ounce.
Ngược lại, nếu CPI cao hơn kỳ vọng, đặc biệt trong bối cảnh giá dầu còn biến động, thị trường sẽ gia tăng đặt cược Fed phải tiếp tục thắt chặt. Đồng USD nhiều khả năng tăng mạnh, lợi suất trái phiếu đi lên và vàng có nguy cơ giảm trở lại, thậm chí kiểm định vùng hỗ trợ quanh 4.000 USD/ounce.
Tuy nhiên, CPI chỉ có thể tạo ra tác động ngắn hạn. Yếu tố mang tính quyết định hơn đối với xu hướng trung hạn là thông điệp từ Chủ tịch Fed Kevin Warsh.
Từ khi nhậm chức, ông Warsh dự định sẽ cải tổ toàn diện Fed, từ cách truyền thông, quản lý bảng cân đối kế toán đến khuôn khổ điều hành lạm phát. Ông cũng nhiều lần nhấn mạnh ưu tiên kiểm soát lạm phát, đồng thời cho rằng Fed cần linh hoạt hơn trong cách đánh giá dữ liệu kinh tế.
Nếu trong các bài phát biểu hoặc điều trần sắp tới, ông Warsh phát đi tín hiệu cứng rắn và không loại trừ khả năng tăng lãi suất sớm để kiềm chế lạm phát, đồng USD sẽ được hỗ trợ mạnh, tạo áp lực giảm đối với giá vàng.
Ngược lại, nếu Fed tiếp tục nhấn mạnh cách tiếp cận "phụ thuộc vào dữ liệu", thừa nhận rủi ro tăng trưởng kinh tế và chưa vội siết chính sách, kỳ vọng hạ lãi suất sẽ quay trở lại, giúp vàng lấy lại động lực tăng.
Dưới góc độ kỹ thuật, nhiều chuyên gia cho rằng xu hướng tăng dài hạn của vàng vẫn chưa chính thức kết thúc. Đợt giảm gần nửa năm qua chủ yếu mang tính điều chỉnh sau chu kỳ tăng quá nóng, trong khi các yếu tố hỗ trợ dài hạn như hoạt động mua ròng của ngân hàng trung ương, xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối, nợ công toàn cầu ở mức cao và bất ổn địa chính trị vẫn hiện hữu.
Điều này đồng nghĩa, dù biến động ngắn hạn sẽ phụ thuộc nhiều vào CPI và thông điệp từ Fed, triển vọng dài hạn của kim loại quý vẫn chưa bị phủ nhận.
