Hãng tin Reuters cho hay giá vàng thế giới hiện nay đang ở mức cực cao chưa từng thấy trong lịch sử: giá vàng giao ngay đã vượt ngưỡng 4.500 USD/ounce lần đầu tiên vào ngày 24/12/2025 trong bối cảnh tâm lý trú ẩn gia tăng mạnh mẽ và kỳ vọng lãi suất giảm ở Mỹ.
Khi chốt phiên gần nhất, vàng thế giới vẫn dao động ở khoảng 4.480-4.497 USD/ounce, phá xa các mốc kỷ lục trước đó và ghi nhận mức tăng hơn 70% so với đầu năm 2025.
Đầu giờ sáng ngày 24/12/2025, giá vàng giao ngay đã leo lên mức 4.524,57 USD/ounce. Đồng thời, bạc cũng phá đỉnh gần 70 USD/ounce.
Nguyên nhân
Theo Reuters, giá vàng vượt lên mức đỉnh lịch sử là biểu hiện của nhiều lực đẩy lớn, từ chính sách tiền tệ tới địa chính trị, từ tâm lý thị trường tới sự thay đổi cấu trúc đầu tư toàn cầu.
Một trong những lực đẩy mạnh mẽ nhất khiến vàng leo dốc là kỳ vọng thị trường vào việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ cắt giảm lãi suất trong thời gian tới.
Sau nhiều năm thắt chặt quyết liệt để kiềm chế lạm phát, Fed đang đứng trước áp lực ngày càng lớn phải hạ lãi suất nhằm tránh nguy cơ kinh tế giảm tốc mạnh hoặc rơi vào suy thoái. Khi thị trường tin rằng lãi suất danh nghĩa sẽ giảm trong khi lạm phát vẫn “cứng đầu”, lãi suất thực có xu hướng đi xuống.
Vì vàng không sinh lãi, khi lợi suất trái phiếu và lãi suất danh nghĩa giảm, chi phí cơ hội nắm giữ vàng thấp hơn, khiến tài sản này trở nên hấp dẫn hơn.
Không chỉ những dự đoán ngắn hạn, các ngân hàng đầu tư lớn như Morgan Stanley hay JPMorgan đều đưa ra dự báo vàng có thể trung bình trên 4.600-5.000 USD/ounce trong năm 2026, qua đó phản ánh tín hiệu kỳ vọng nới lỏng chính sách tiền tệ kéo dài.
Những kỳ vọng này không chỉ là dự đoán trên giấy. Khi Fed nhấn mạnh hướng tiếp cận thận trọng và thị trường phản ứng với các cuộc họp chính sách, các đợt giá tăng mạnh thường trùng với những thời điểm lãi suất được kỳ vọng sẽ giảm, một dấu hiệu rõ rệt về mối tương quan giữa chính sách tiền tệ Mỹ và giá vàng.
Bên cạnh đó, giá vàng phá các kỷ lục mới trong tuần lễ lễ Giáng sinh, thông thường là giai đoạn thanh khoản thấp, nhưng không phải vì thị trường “buồn tẻ”. Những căng thẳng leo thang, ví dụ như xung đột tại Venezuela về vận tải dầu, cũng như bất ổn ở nhiều khu vực khác, khiến nhà đầu tư gia tăng nhu cầu nắm giữ vàng như một tài sản trú ẩn an toàn.
Nhu cầu toàn cầu đối với vàng theo Hội đồng Vàng Thế giới (World Gold Council-WGC) đã đạt mức cao nhất 25 năm, phản ánh dòng vốn tìm đến vàng trong vai trò phòng ngừa rủi ro dài hạn.
Hãng tin Reuters ghi nhận rằng cả vàng và bạc đều được “định giá lại” bởi tâm lý thị trường đối với rủi ro địa chính trị. Điều này khiến các tài sản truyền thống khác như cổ phiếu hay trái phiếu chính phủ mất đi một phần vai trò trú ẩn, trong khi kim loại quý lên ngôi mạnh mẽ hơn.
Trong một bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, đồng USD tương đối suy yếu đã tạo thêm lực đẩy giá vàng.
Việc Mỹ duy trì thâm hụt ngân sách lớn, nợ công tăng nhanh và phải phát hành khối lượng trái phiếu khổng lồ để bù đắp chi tiêu khiến niềm tin dài hạn vào sức mạnh của USD bị bào mòn. Trong bối cảnh đó, vàng nổi lên như một “đồng tiền thay thế” có tính trung lập, không phụ thuộc vào chính sách của bất kỳ quốc gia nào. Đồng USD càng chịu áp lực, vàng càng được định giá lại ở các mức cao hơn.
Khi USD mất giá so với các đồng tiền mạnh khác, vàng trở nên rẻ hơn đối với nhà đầu tư nắm giữ ngoại tệ khác và nhu cầu trên thị trường quốc tế tăng lên. Mối tương quan nghịch giữa USD và giá vàng là một quy luật thị trường đã được lặp lại nhiều lần trong lịch sử, và năm 2025 không phải là ngoại lệ.
Dòng tiền trú ẩn
Không chỉ có các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức tìm đến vàng khi rủi ro gia tăng, mà các dòng vốn lớn từ quỹ ETF, ngân hàng trung ương và các tổ chức tài chính cũng đóng vai trò quan trọng.
Theo Reuters, các quỹ ETF vàng ghi nhận dòng tiền vào mạnh mẽ trong năm, với tổng giá trị đầu tư tăng kỷ lục, phản ánh sự quan tâm ngày càng lớn đối với vàng như một tài sản chiến lược.
Báo cáo thị trường trong năm 2025 cho thấy các quỹ ETF vàng lớn như SPDR Gold Trust đã mua ròng hàng chục tấn vàng, đưa tổng lượng nắm giữ vượt mốc 1.064 tấn, một con số cao kỷ lục.
Bên cạnh đó, sự mua ròng vàng liên tục từ các ngân hàng trung ương, đặc biệt tại các nền kinh tế mới nổi và các nước có trữ lượng ngoại hối lớn, đã tạo ra một lực cầu “chiến lược” bền vững, giúp thị trường hấp thụ tốt hơn mỗi đợt điều chỉnh giá ngắn hạn.
Trong vài năm gần đây, xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối, giảm phụ thuộc vào USD và trái phiếu Mỹ đã trở nên rõ nét. Vàng được mua vào không chỉ như một tài sản an toàn, mà còn là công cụ chiến lược để tăng tính tự chủ tài chính trong bối cảnh thế giới ngày càng phân mảnh. Lượng mua ròng kỷ lục của các ngân hàng trung ương đã tạo ra một “đáy cầu” vững chắc, khiến mỗi nhịp điều chỉnh của giá vàng đều nhanh chóng được hấp thụ.
Thêm nữa, giá vàng lập đỉnh không chỉ vì yếu tố cơ bản, mà còn bởi hiệu ứng tâm lý thị trường. Khi một ngưỡng giá bị phá qua, nhà đầu tư thường phản ứng bằng cách tăng vị thế mua, tạo ra một vòng xoáy giá. Điều này đặc biệt rõ rệt trong bối cảnh bất định kéo dài, khi niềm tin vào các tài sản khác bị giảm sút và dòng tiền tìm đến những lựa chọn bảo toàn vốn.
Các chiến lược gia kinh tế cũng dùng thuật ngữ “great debasement trade” để mô tả xu hướng nhà đầu tư dịch chuyển sang vàng và các tài sản trú ẩn khác khi lo ngại về mất giá tiền tệ và nợ công tăng cao.
Cuối cùng, không thể bỏ qua bối cảnh lạm phát toàn cầu dù đã hạ nhiệt nhưng vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro quay trở lại, từ giá năng lượng, chi phí vận chuyển đến các cú sốc chuỗi cung ứng mới. Vàng, với vai trò truyền thống là công cụ phòng hộ lạm phát, tiếp tục được cả nhà đầu tư cá nhân lẫn tổ chức xem như một lớp bảo hiểm trước những rủi ro khó lường của hệ thống tài chính.
Tổng hòa các yếu tố trên cho thấy việc giá vàng thế giới phá đỉnh không đơn thuần là một chu kỳ tăng giá thông thường, mà phản ánh những lo ngại sâu xa về ổn định kinh tế vĩ mô, tiền tệ và trật tự tài chính toàn cầu. Chính sự hội tụ hiếm hoi của nhiều bất ổn cùng lúc đã đưa vàng bước vào một giai đoạn được định giá lại ở những nấc thang cao chưa từng có.
*Nguồn: Reuters
