Giá dầu lao dốc sau khi Mỹ - Iran đạt thoả thuận có thể kéo lạm phát 6 tháng cuối năm của Việt Nam xuống

Ngày 14/6, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif thông báo Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận để chấm dứt cuộc chiến kéo dài gần 4 tháng. Cả hai bên đều tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả ở Lebanon.

Ngay sau khi thông báo này được phát đi, giá dầu thô đã giảm mạnh. Tại thời điểm 7h00 (giờ Việt Nam), giá dầu Brent giảm 3,95% xuống 83,88 USD/thùng và giá dầu WTI  của Mỹ giảm 4,54% xuống 81,03 USD. 

Bảng giá xăng dầu thế giới cập nhật 7h00 ngày 15/6/2026

Bình luận về diễn biến này, các chuyên gia của Ngân hàng UOB (Singapore),cho rằng khi một thỏa thuận hòa bình đáng tin cậy được thiết lập, dẫn đến việc mở lại eo biển Hormuz, giá dầu Brent có thể điều chỉnh giảm xuống dưới mốc 90 USD/thùng. 

Theo Ngân hàng UOB (Singapore), nếu giá dầu thô bình quân 100 USD/thùng trong 6 - 12 tháng, giá trị nhập khẩu năng lượng của Việt Nam có thể tăng khoảng 40% (tương đương 5,2 tỷ USD) trong năm 2026, trong khi thặng dư tài khoản vãng lai có thể thu hẹp khoảng 20% (khoảng 6,5 tỷ USD), từ mức 33 tỷ USD năm 2025.

Rủi ro lớn nhất năm nay vẫn là giá dầu

Trao đổi với chúng tôi, Chuyên gia Nguyễn Xuân Thành,Giảng viên cao cấp, Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, cho hay rủi ro lớn nhất của năm nay đối với nền kinh tế Việt Nam vẫn là giá dầu.

Nếu giá dầu vẫn neo ở mức cao, sẽ tạo ra kỳ vọng rằng giá các mặt hàng khác, bao gồm một loạt nguyên liệu đầu vào của sản xuất cũng sẽ tăng theo. Điều này dẫn tới việc tăng giá đầu ra hàng hoá tăng. 

Điều này khiến không chỉ lạm phát tổng thể mà kể cả lạm phát lõi (lạm phát căn bản không kể giá xăng dầu) cũng sẽ tăng cao. 

Hiện tại, cả lạm phát tổng thể lẫn lạm phát cơ bản đều đã sát, thậm chí có thời điểm vượt mục tiêu 4,5% và chỉ có kịch bản giá dầu giảm mới có thể kéo lạm phát xuống trong 6 tháng cuối năm.

Vì vậy, có khả năng lạm phát cả nă 2026 sẽ vượt mục tiêu 4,5%. Tuy nhiên, thay vì cứng nhắc với con số 4,5%, trong tình huống giá xăng dầu thế giới cao, mức lạm phát từ 4,5% đến 5% là có thể chấp nhận được, chuyên gia nhìn nhận.

Ông Thành cho rằng, để đảm bảo tính thích ứng, chúng ta nên linh hoạt về mặt mục tiêu và quan trọng là không để lạm phát vượt quá 5%.

Tăng trưởng GDP 2026 đến từ ngành sản xuất

Dự váo về tăng trưởng kinh tế của Việt Nam năm nay, các chuyên gia từ UOB, cho hay động lực tăng trưởng năm nay đến từ các ngành sản xuất, xây dựng và dịch vụ, được hỗ trợ bởi nhu cầu xuất khẩu mạnh mẽ (tăng 19,1% so với cùng kỳ năm trước) và dòng vốn FDI thực hiện tăng 9,1% so với cùng kỳ năm trước, đạt 5,41 tỷ USD.

Hoạt động sản xuất cải thiện trong tháng 5, với chỉ số PMI tăng lên 52,8, từ mức 50,5 trong tháng 4 và 49,8 cùng kỳ năm trước; chỉ số sản lượng cũng tăng mạnh lên 55,6.

Tuy nhiên, lạm phát tiếp tục leo thang, đạt 5,6% trong tháng 5 (tháng 4: 5,5%; tháng 3: 4,7%), mức cao nhất trong vòng 6 năm. Tăng trưởng sản lượng công nghiệp chậm lại còn 9% so với cùng kỳ năm trước trong tháng 5, so với 10% trong tháng 4, đưa mức tăng trung bình quý II/2026 xuống 9,5%, thấp hơn 11% của quý I/2026.

Xuất khẩu cũng hạ nhiệt, tăng 18% so với cùng kỳ năm trước so với 21% trong tháng 4, trong khi nhập khẩu tăng lên 33,8% so với cùng kỳ năm trước từ mức 32,5%. Diễn biến này khiến cán cân thương mại giai đoạn tháng 1-5 chuyển sang thâm hụt 12,7 tỷ USD, so với thặng dư 5 tỷ USD năm 2025, ghi nhận mức thâm hụt lớn nhất trong gần 30 năm.

"Chúng tôi cho rằng áp lực lên cán cân thanh toán sẽ còn kéo dài. Các dự án hạ tầng và giao thông quy mô lớn sẽ làm gia tăng nhu cầu nhập khẩu máy móc, trong khi giá dầu cao hơn sẽ đẩy chi phí năng lượng tăng lên", các chuyên gia từ UOB phân tích.

Đặc biệt, rủi ro ngược từ giá năng lượng và khả năng thay đổi chính sách thuế của Mỹ vẫn ở mức đáng kể, dù nhu cầu bên ngoài hiện vẫn duy trì tương đối tốt, một phần nhờ làn sóng đầu tư toàn cầu vào trí tuệ nhân tạo (AI).