Trong 7 tháng đầu năm, bất chấp các vấn đề địa chính trị, thu hút FDI vào Việt Nam vẫn rất tích cực. Theo số liệu từ Cục Đầu tư nước ngoài, trong 7 tháng đầu năm đã có 18 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài FDI đăng ký vào Việt Nam, tăng hơn 10% so với cùng kỳ năm ngoái.
Vốn FDI thực hiện tại Việt Nam trong 7 tháng qua cũng ở mức kỷ lục trong 5 năm qua đạt 12,55 tỷ USD, tăng 8,4% so với cùng kỳ năm trước. Các nhà đầu tư nước ngoài vẫn đang tiếp tục triển khai mở rộng nhà máy để kịp đón thêm nhiều đơn hàng sản xuất.
Tương quan thương mại của Việt Nam so với một số quốc gia trong khu vực. (Nguồn: HSBC).
Theo các chuyên gia HSBC, một vài lợi thế Việt Nam đã và đang quảng bá có thể vấp phải trở ngại từ những nước khác trong chuỗi cung ứng toàn cầu, và hệ sinh thái sản xuất của Việt Nam cần tiến lên một cấp độ mới để giải quyết được những trở ngại này. Điều đó đòi hỏi nhiều bước tiến tích cực nhằm khuyến khích nâng cao kỹ năng trong các lĩnh vực kỳ thuật và cải thiện cơ sở hạ tầng hiện tại để tạo điều kiện và hỗ trợ cho những dòng vốn FDI mới.
Trong vòng 20 năm qua, Việt Nam đã vươn mình trở thành một cứ điểm sản xuất lớn và hội nhập sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Xuất khẩu đã tăng hơn 13% bình quân hàng năm từ 2007, chiếm lĩnh chủ yếu là các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
Dòng vốn FDI đến từ Hàn Quốc chiếm tỷ trọng cao nhất, đáng chú ý nhất là của Samsung, với tổng vốn đầu tư lên đến hơn 20 tỷ USD. Năm 2023, các công ty sản xuất Trung Quốc hàng đầu đã đẩy mạnh đầu tư vào Việt Nam, với gần 20% vốn FDI đăng ký mới bắt nguồn từ Trung Quốc đại lục.
Tăng trưởng xuất khẩu một số mặt hàng chủ lực của Việt Nam. (Nguồn: HSBC).
Sự quan tâm của các tập đoàn đa quốc gia đối với Việt Nam tăng mạnh xuất phát từ nhiều yếu tố, trong đó phải kể đến chi phí cạnh tranh và các chính sách hỗ trợ FDI. So sánh chi phí lao động ở châu Á, mức lương nhân công sản xuất ở Việt Nam thấp hơn ở Trung Quốc và các quốc gia khác.
Các chi phí khác, chẳng hạn như năng lượng cần thiết cho vận hành nhà máy, ở Việt Nam cũng cạnh tranh. Khi so sánh giá điện cho kinh doanh, Việt Nam thấp thứ hai so với các quốc gia khác, dầu diesel cũng có giá cả cạnh tranh.
Để duy trì dòng vốn đầu tư mạnh mẽ, các chuyên gia HSBC khuyến nghị điều quan trọng là Việt Nam phải vươn lên trong chuỗi giá trị sản xuất và nâng phần giá trị cộng thêm nội địa trong những hàng hóa này. So với mức tăng mạnh của xuất khẩu hàng điện tử tiêu dùng, tỷ trọng của Việt Nam trong xuất khẩu vi mạch tích hợp (IC) toàn cầu tăng trưởng với tốc độ chậm hơn.
Mặc dù, lao động có nền tảng giáo dục vững vàng, sự thiếu hụt nhân công có trình độ chuyên môn kỹ thuật dẫn đến những khó khăn trong phát triển năng lực sản xuất chất bán dẫn. Chính phủ phải tìm cách mở rộng nguồn nhân lực ngành bán dẫn và các lĩnh vực khác như logistics và vận tải hàng hải.
