Theo hồ sơ Tesla công bố ngày 5/8, Elon Musk sẽ được nhận 96 triệu cổ phiếu thưởng – tương đương khoảng 29 tỷ USD – nếu tiếp tục giữ chức CEO hoặc một vị trí điều hành chủ chốt trong hai năm tới. Tuy nhiên, nếu Musk được khôi phục quyền nhận cổ phần từ gói lương năm 2018 (trị giá 56 tỷ USD khi được xét duyệt), phần thưởng mới này sẽ bị thu hồi.
Gói thưởng tạm thời này được Ủy ban đặc biệt thuộc Hội đồng quản trị Tesla – bao gồm Chủ tịch Robyn Denholm và Giám đốc Kathleen Wilson-Thompson – thông qua, nhằm giữ chân Musk giữa lúc công ty đối mặt nhiều thách thức cả trong kinh doanh lẫn pháp lý.
Ngay sau thông tin được công bố, cổ phiếu Tesla tăng hơn 2% trong phiên giao dịch đầu tuần.
Gói lương 2018 của Musk đang bị kiện
Hồi tháng 1, Chánh án Kathaleen McCormick tại bang Delaware giữ nguyên phán quyết trong vụ kiện Tornetta kiện Musk, cho rằng gói lương năm 2018 của Musk đã được phê duyệt không đúng quy trình. Cụ thể, Tesla bị cáo buộc giấu thông tin quan trọng khỏi cổ đông khi trình đề xuất phê chuẩn gói lương khổng lồ này.
Sau phán quyết, Musk chỉ trích bang Delaware gay gắt, tuyên bố dời nơi đăng ký kinh doanh của Tesla sang Texas và đồng thời kháng cáo vụ kiện lên Tòa án Tối cao Delaware.
Nếu Musk thắng kiện, ông có thể nhận lại quyền sở hữu cổ phần từ gói thưởng 2018, khiến gói lương tạm thời mới nhất trở nên dư thừa.
Musk đang kiểm soát Tesla đến mức nào?
Hiện Elon Musk sở hữu khoảng 13% tổng số cổ phiếu Tesla đang lưu hành. Dù không nắm đa số, ông thường gây sức ép để có thêm quyền kiểm soát, đặc biệt trong các lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo (AI) và robot.
Đầu năm nay, Musk tuyên bố trên mạng xã hội X rằng ông không thoải mái khi tiếp tục phát triển mảng AI và robot tại Tesla nếu không được đảm bảo quyền biểu quyết khoảng 25%. Đáng chú ý, trước đó ông đã âm thầm thành lập công ty xAI tại Nevada – hiện là công ty mẹ của mạng xã hội X – và đang phát triển chatbot Grok, tích hợp thẳng vào xe Tesla mà không công bố chính thức cho cổ đông.
Tesla xác nhận gói thưởng mới không giới hạn việc Musk khởi nghiệp thêm công ty mới hay tiếp tục các hoạt động chính trị.
Các hoạt động chính trị của Musk có ảnh hưởng gì đến Tesla?
Trong năm qua, Elon Musk đã rút thời gian khỏi Tesla để hỗ trợ chiến dịch tái tranh cử của Tổng thống Donald Trump, sau đó tham gia chính quyền với vai trò đặc biệt trong sáng kiến cắt giảm cơ quan liên bang (DOGE).
Việc Musk dính líu sâu vào chính trị – đặc biệt là các tranh cãi công khai với ông Trump – đã gây ra phản ứng tiêu cực từ người tiêu dùng, ảnh hưởng xấu đến doanh số xe điện và uy tín thương hiệu của Tesla tại Mỹ và châu Âu. Gần đây, Musk tiếp tục gây chú ý khi tuyên bố thành lập đảng chính trị mới.
Trong báo cáo tài chính tháng 7, Tesla ghi nhận doanh thu ô tô giảm 16% và là quý thứ hai liên tiếp doanh số sụt giảm. Trên cuộc gọi với nhà đầu tư, Elon Musk thừa nhận rằng việc mất ưu đãi thuế cho xe điện tại Mỹ sẽ là thách thức lớn sắp tới.
Ông cảnh báo rằng Tesla có thể phải trải qua “một vài quý khó khăn”, dù không khẳng định chắc chắn.
Công ty dự kiến tổ chức Đại hội cổ đông thường niên tiếp theo vào tháng 11 tới, trong bối cảnh nhiều cổ đông đang đặt câu hỏi về định hướng chiến lược và sự tập trung của ban điều hành.
