Tại dự án Luật Quản lý thuế (thay thế) đang được đem đi lấy ý kiến, với việc xóa bỏ thuế khoán từ năm 2026, Bộ Tài chính đề xuất bổ sung quy định hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh áp dụng cơ chế tự khai, tự nộp thuế theo phương pháp tính thuế trực tiếp (tỷ lệ phần trăm trên doanh thu).
Định hướng từ năm 2026, ngành thuế sẽ phân loại cá nhân, hộ kinh doanh theo doanh thu để áp dụng phương pháp quản lý.
Bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, Trưởng ban Chính sách, thuế quốc tế (Cục Thuế), trong một sự kiện mới đây cho biết theo định hướng, ngành thuế sẽ phân loại hộ, cá nhân kinh doanh theo doanh thu để quản lý thành 4 nhóm.
Nhóm 1 sẽ gồm các hộ kinh doanh có doanh thu dưới ngưỡng chịu thuế, tức dưới 200 triệu đồng/năm, áp dụng từ năm 2026. Nhóm 2 là các hộ có doanh thu từ 200 triệu đồng đến dưới 1 tỷ đồng/năm.
Hộ kinh doanh thuộc nhóm 1 và nhóm 2 được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử sau khi bỏ thuế khoán. Trong đó, nhóm 2 sẽ có lộ trình áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền từ năm 2027-2028.
Nhóm 3 là các hộ trong lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng có doanh thu 1-3 tỷ/năm và lĩnh vực thương mại, dịch vụ có doanh thu 1-10 tỷ/năm. Còn lại là nhóm 4, gồm các hộ kinh doanh có doanh thu trên 10 tỷ đồng.
Các hộ kinh doanh dự kiến sẽ được phân loại theo doanh thu để áp dụng phương pháp thu thuế phù hợp hơn (Ảnh: Tiến Tuấn).
Bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, thông tin thêm, các hộ kinh doanh tự khai doanh thu, cơ quan thuế hậu kiểm dựa trên dữ liệu, nếu các hộ vi phạm sẽ bị xử phạt và ấn định thuế.
Ngoài ra, ngành thuế sẽ kiến nghị sửa đổi các pháp luật liên quan nhằm hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh phát triển.
Chẳng hạn, cơ quan thuế dự kiến đề xuất tăng ngưỡng doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng và thu nhập cá nhân lên mức 400 triệu/năm; sửa đổi tỷ lệ phần trăm thuế thu nhập cá nhân cho hộ, cá nhân kinh doanh phân biệt theo quy mô doanh thu.
Theo số liệu quản lý thuế năm 2024, cả nước có khoảng 3,6 triệu hộ, cá nhân kinh doanh, trong đó tổng số hộ kinh doanh ổn định là 2,2 triệu hộ. Tổng đóng góp của các hộ kinh doanh vào ngân sách nhà nước khoảng 25.953 tỷ đồng.
Tổng thu ngân sách Nhà nước từ hộ, cá nhân kinh doanh trong 3 tháng đầu năm 2025 ước đạt 8.695 tỷ đồng, tăng 25,7% so với cùng kỳ năm ngoái.
Trong năm 2024 có hơn 4.000 hộ kinh doanh có doanh thu trên 10 tỷ đồng nhưng hơn một nửa trong số này vẫn nộp thuế khoán với mức thuế rất thấp, chỉ khoảng 0,4% doanh thu.
