Ngân hàng Đầu tư Norges (NBIM) – đơn vị quản lý quỹ đầu tư quốc gia Na Uy – cho biết quyết định này xuất phát từ tình hình nhân đạo ngày càng nghiêm trọng ở Gaza và Bờ Tây. Tuần trước, sau thông tin quỹ nắm hơn 2% cổ phần tại Bet Shemesh Engines Ltd (BSEL) – công ty cung cấp dịch vụ bảo dưỡng động cơ máy bay chiến đấu cho quân đội Israel – NBIM đã bắt đầu rà soát toàn bộ danh mục ở Israel.
BSEL đã bị bán toàn bộ cổ phần vào thứ Ba tuần này. Ngoài ra, trong số 61 công ty Israel mà NBIM từng đầu tư tính đến 30/6, quỹ đã rút vốn khỏi 11 công ty, nhưng không công bố danh tính các doanh nghiệp còn lại. Giám đốc điều hành Nicolai Tangen nhấn mạnh: “Chúng tôi dự kiến sẽ thoái vốn khỏi nhiều công ty nữa.”
Norges Bank Investment Management (NBIM), một chi nhánh của ngân hàng trung ương Na Uy, cho biết họ dự kiến sẽ bán thêm cổ phiếu của Israel do tình hình ở Gaza và Bờ Tây.
Quy trình rà soát và những sai sót mà quỹ thừa nhận
NBIM bắt đầu đầu tư vào BSEL tháng 11/2023, chỉ một tháng sau khi chiến sự ở Gaza nổ ra, thông qua một nhà quản lý danh mục bên ngoài. Tangen cho biết quỹ đã họp định kỳ hàng quý với BSEL, nhưng chưa từng bàn về tác động của chiến tranh Gaza, mà chủ yếu trao đổi về hoạt động kinh doanh tại Mỹ.
Ban đầu, BSEL được đánh giá là cổ phiếu “rủi ro trung bình” về mặt đạo đức, nhưng đến tháng 5 vừa qua, cổ phiếu này mới bị xếp vào nhóm “rủi ro cao”. Tangen thừa nhận quá trình này diễn ra quá chậm và quỹ lẽ ra cần giám sát chặt chẽ hơn ngay từ đầu: “Chúng tôi đáng lẽ phải nhanh hơn trong việc giành lại quyền kiểm soát các khoản đầu tư ở Israel.”
Quỹ đầu tư quốc gia Na Uy mạnh cỡ nào?
Quỹ đầu tư quốc gia Na Uy là quỹ lớn nhất thế giới, quản lý nguồn thu từ dầu khí của nước này. Trung bình, quỹ nắm giữ khoảng 1,5% cổ phần của tất cả các công ty niêm yết toàn cầu, đồng thời đầu tư vào trái phiếu, bất động sản và các dự án năng lượng tái tạo.
Nửa đầu năm nay, quỹ báo lãi 698 tỷ kroner Na Uy (tương đương 68,28 tỷ USD), với tỷ suất lợi nhuận 5,7% – ngang với chỉ số tham chiếu. Tangen cho biết kết quả này chủ yếu nhờ diễn biến tích cực của thị trường chứng khoán, đặc biệt là ngành tài chính.
