Ảnh minh hoạ: MarketTimes
Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 9 và 9 tháng năm 2026 của Cục Thống kê cho thấy, kinh tế Việt Nam quý III/2026 đã ghi nhận kết quả tăng trưởng tích cực với tốc độ tăng GDP ước đạt 9,95%, cao hơn 1,82 điểm phần trăm so với mức tăng 8,13% cùng kỳ năm 2025. Tính chung 9 tháng, GDP ước tăng 9,01%, cao hơn 1,20 điểm phần trăm so với mức tăng 7,80% cùng kỳ năm 2025. Đà tăng trưởng tiếp tục được củng cố, với công nghiệp và xây dựng tăng cao, dịch vụ mở rộng và nông, lâm nghiệp, thủy sản duy trì ổn định.
Cũng theo Cục Thống kê, trên cơ sở kết quả 9 tháng tăng 9,01%, để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm, GDP quý IV cần tăng khoảng 12,5% (cao hơn khoảng 4,1 điểm % so với quý IV/2025). Đây được xem là mục tiêu khó khăn và rất áp lực.
Việc tăng trưởng GDP quý IV phải ở mức trên 12,5% trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có rất nhiều biến động phức tạp, khó lường, có những diễn biến vượt dự báo chắc chắn là nhiệm vụ khó khăn, cần thực hiện đồng loạt nhiều giải pháp.
Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính - ngân hàng, để đạt được tăng trưởng hai con số, một trong những trụ cột cần tập trung trong quý cuối năm là đẩy mạnh xuất khẩu. Trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, xuất khẩu vẫn giữ vai trò động lực quan trọng của tăng trưởng nhờ khả năng trực tiếp mở rộng quy mô GDP, thúc đẩy sản xuất trong nước và thu hút nguồn lực quốc tế. Việt Nam đã xuất siêu trở lại sau 9 tháng liên tiếp nhập siêu. Cụ thể trong tháng 9, Việt Nam xuất siêu 1,27 tỷ USD. Đây là một tín hiệu rất tích cực của kinh tế Việt Nam.
Tuy nhiên, tính chung 9 tháng, do nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu, cán cân thương mại hàng hóa 9 tháng vẫn nhập siêu 19,42 tỷ USD. Vì thế, ông Hiếu cho rằng cần đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu hơn nữa bằng cách khai thác hiệu quả các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) thế hệ mới, mở rộng sang các không gian mới như Trung Đông, Nam Á, châu Phi.
“Đặc biệt, cần chuyển từ xuất khẩu thô sang sản phẩm chế biến sâu, công nghệ cao, gắn xuất khẩu với tiêu chuẩn xanh, phát triển bền vững và truy xuất nguồn gốc. Bên cạnh đó, đẩy mạnh thương mại điện tử xuyên biên giới làm kênh chiến lược, cải cách thủ tục hành chính, giảm thời gian thông quan và chi phí tuân thủ”, ông Hiếu nêu ý kiến.
Ông Hiếu cũng khuyến cáo, để giữ đà tăng trưởng ổn định và bền vững, cần tháo gỡ nhiều nút thắt.
Theo đó, phải mở rộng khả năng tiếp cận vốn cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Hiện nay Ngân hàng Nhà nước có nhiều động thái thúc đẩy tăng trưởng tín dụng, nới rộng room cho các ngân hàng thương mại để các ngân hàng có thể sử dụng nhiều tiền gửi để cho vay.
Thực tế, các ngân hàng sẵn sàng cho doanh nghiệp vay nhiều hơn, nhưng nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ lại không có đủ tiêu chuẩn đáp ứng các chuẩn tín dụng, nên không vay được vốn. Vì vậy rất cần thiết tạo cơ chế để các doanh nghiệp này tiếp cận được nguồn vốn vay từ ngân hàng.
Tại các địa phương đã có quỹ bảo lãnh tín dụng, nhưng việc tiếp cận vốn cũng không mấy khả quan, nên Chính phủ cần tăng cường năng lực của các quỹ này, giúp dòng vốn đến được tay doanh nghiệp. Khi doanh nghiệp phát triển, tăng trưởng nền kinh tế mới có thể phát triển ổn định và bền vững.
Một thách thức cũng được ông Hiếu chỉ ra là giá xăng dầu thế giới tăng cao, tác động đến các quốc gia, trong đó có Việt Nam. “Tôi cho rằng Chính phủ nên có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp. Điều này có thể làm ngay và trong thời gian ngắn, giúp tăng trưởng nền kinh tế mạnh mẽ, vững vàng hơn”, ông Hiếu kiến nghị.
Đánh giá về tăng trưởng kinh tế của Việt Nam, tại một cuộc họp báo mới đây, ông Shantanu Chakraborty Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) cho biết, tăng trưởng GDP của Việt Nam đạt mức ấn tượng 8,2% trong nửa đầu năm 2026, tăng so với mức 7,5% cùng kỳ năm ngoái. Tăng trưởng diễn ra trên diện rộng, nhờ sự tiếp tục mở rộng của ngành sản xuất, tiêu dùng trong nước sôi động, nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) duy trì ổn định và các chính sách hỗ trợ kịp thời.
Theo cách tính của ADB, cơ quan này dự báo tăng trưởng của Việt Nam lên 7,8% trong năm 2026, tăng so với mức 7,2% trong bản cập nhật tháng 7 của ADB. Tăng trưởng dự báo sẽ hạ nhiệt nhẹ xuống mức 7,6% vào năm 2027, tăng so với dự báo 7% trước đó. Đây vẫn là một tốc độ rất mạnh mẽ và là một trong những mức tăng trưởng nhanh nhất tại Đông Nam Á.
Ông Bùi Minh Giáp - chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam cho biết, việc ADB cập nhật dự báo tăng lên mức 7,8% năm 2026 và 7,6% năm 2027 phản ánh kết quả nửa đầu năm tăng mạnh hơn dự kiến ở các mảng sản xuất chế biến chế tạo, đầu tư công, FDI, đầu tư trong nước và nhu cầu nội địa.
Để đạt và duy trì mục tiêu tăng trưởng cao (như 10%) một cách bền vững về cả chất lượng chứ không chỉ về tốc độ, theo ông Bùi Minh Giáp, nút thắt cốt lõi là Chính phủ cần nâng cao năng suất của toàn bộ nền kinh tế, trong đó 3 giải pháp ưu tiên. Cụ thể:
Thứ nhất là đẩy nhanh thủ tục hành chính, tăng cường tính minh bạch, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và nâng cao trách nhiệm giải trình.
Thứ hai, không chỉ tập trung giải ngân nhanh mà phải ưu tiên các dự án chất lượng có tính dẫn dắt và lan tỏa, giúp giảm chi phí logistics, đảm bảo an ninh năng lượng và kích thích đầu tư tư nhân.
Thứ ba, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tư nhân tiếp cận nguồn vốn dài hạn, đất đai, dữ liệu, công nghệ, kỹ năng và hiểu rõ tiêu chuẩn yêu cầu của thị trường.
if (pageSettings.allow3rd) admicroAD.unit.push(function () { admicroAD.show('admzonek1fs4xky') });
