Thời gian vừa qua, trên mạng xã hội và các diễn đàn, nhiều người phàn nàn về việc tiếng ồn ở nhiều sân pickleball từ đêm đến sáng khiến họ mất ngủ, cuộc sống đảo lộn vì tiếng vợt bóng, hò hét.
Nhiều sân pickleball xây dựng sát khu dân cư khiến cư dân xung quanh mệt mỏi, cuộc sống đảo lộn vì tiếng ồn (Ảnh: Quỳnh Tâm).
Không kém các loại ô nhiễm khác, ô nhiễm tiếng ồn âm thầm để lại nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng. Điều đáng nói, trong nhịp sống hiện đại, những tiếng ồn vô hình, tưởng như vô hại lại đe doạ sức khoẻ và chất lượng cuộc sống.
Ô nhiễm tiếng ồn là những âm thanh có âm lượng lớn, để lại nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng đến thính giác, sức khoẻ sinh lý và tâm lý.
Thông thường, âm thanh trên 85 decibel (dB) - tương đương với âm thanh của tắc đường giờ cao điểm hoặc các sự kiện âm nhạc lớn - có thể gây hại nếu tiếp xúc kéo dài.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), sự ảnh hưởng của tiếng ồn đến sức khỏe con người được xếp thứ hai sau ô nhiễm bụi trong không khí. WHO khuyến cáo tiếng ồn trung bình không nên vượt quá 40 dB tại các khu vực dân cư vào ban đêm để phòng tránh sự tác động đến sức khỏe.
Nhiều chuyên gia cảnh báo, nếu tiếp xúc lâu dài với các tiếng ồn có thể gây ra mất thính lực, mẫn cảm với âm thanh, tăng nồng độ hormone căng thẳng, huyết áp cao, rối loạn giấc ngủ, rối loạn sức khỏe tâm thần.
Ô nhiễm tiếng ồn có thể gây ra “hội chứng trái tim tan vỡ”
Tiếng ồn tuy vô hình nhưng có thể để lại những tác động nghiêm trọng đối với hệ tim mạch.
Theo các chuyên gia, việc tiếp xúc kéo dài với tiếng ồn ở cường độ cao có thể làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh cơ tim takotsubo, còn được gọi là “hội chứng trái tim tan vỡ”.
Đây là một dạng suy tim cấp tính, thường liên quan đến tình trạng căng thẳng kéo dài cả về thể chất lẫn tinh thần. Tiếng ồn liên tục kích thích cơ thể giải phóng các hormone gây stress như adrenaline và cortisol, khiến nhịp tim tăng nhanh, huyết áp cao hơn bình thường.
Nhiều nghiên cứu chỉ ra ô nhiễm tiếng ồn có liên quan đến những ảnh hưởng xấu đối với sức khoẻ tim mạch (Ảnh minh hoạ: Getty).
Về lâu dài, tình trạng này có thể gây tổn thương mạch máu, làm tăng nguy cơ cao huyết áp, bệnh tim mạch và thậm chí là đột quỵ, đặc biệt ở những người sống hoặc làm việc trong môi trường ồn ào kéo dài.
Ảnh hưởng nghiêm trọng đến thính giác
Tiếp xúc với tiếng ồn, dù trực tiếp hay gián tiếp, đều được xem là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm thính lực.
Âm thanh lớn và kéo dài có thể làm tổn thương các tế bào lông trong tai trong - bộ phận giữ vai trò then chốt trong việc tiếp nhận và xử lý âm thanh.
Hệ quả thường gặp là giảm khả năng nghe, khó phân biệt âm thanh, nghe không rõ lời nói trong môi trường đông người hoặc xuất hiện tình trạng ù tai dai dẳng.
Nếu không được phát hiện và can thiệp kịp thời, suy giảm thính lực do tiếng ồn có thể trở thành vĩnh viễn, ảnh hưởng lớn đến giao tiếp và chất lượng cuộc sống.
Rối loạn giấc ngủ và suy giảm thể lực
Tiếng ồn là một trong những yếu tố gây rối loạn giấc ngủ phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ. Các âm thanh lớn hoặc lặp đi lặp lại có thể kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, khiến cơ thể rơi vào trạng thái cảnh giác, buộc phải tỉnh giấc ngay cả khi chưa ngủ đủ.
Việc thiếu ngủ kéo dài làm gián đoạn quá trình phục hồi tự nhiên của cơ thể, dẫn đến mệt mỏi, giảm khả năng tập trung, suy giảm trí nhớ và hiệu suất làm việc.
Về lâu dài, rối loạn giấc ngủ còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý như tim mạch, rối loạn chuyển hóa và suy giảm miễn dịch.
Tác động tiêu cực đến sức khỏe tinh thần
Không chỉ ảnh hưởng thể chất, ô nhiễm tiếng ồn còn gây ra những hệ lụy đáng kể đối với sức khỏe tinh thần.
Việc thường xuyên tiếp xúc với các âm thanh khó chịu khiến cơ thể liên tục giải phóng hormone căng thẳng, làm gia tăng cảm giác lo âu, bức bối và dễ cáu gắt.
Tiếng ồn cũng cản trở khả năng thư giãn và nghỉ ngơi, khiến các tế bào thần kinh luôn trong trạng thái “báo động”. Đây được xem là yếu tố khởi phát hoặc làm trầm trọng thêm các rối loạn tâm thần như lo âu, trầm cảm, rối loạn cảm xúc và hội chứng kiệt sức.
Ngoài ra, ô nhiễm tiếng ồn còn ảnh hưởng đến chức năng nhận thức, làm giảm khả năng tập trung, ghi nhớ và xử lý thông tin, đặc biệt ở trẻ em và người cao tuổi.
Tiếng ồn kéo dài không chỉ gây khó chịu tức thời mà còn âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của con người (Ảnh minh hoạ: Getty).
Trong đời sống hiện đại, ô nhiễm tiếng ồn là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, để giảm các ảnh hưởng của tiếng ồn, mỗi người vẫn có thể áp dụng một số biện pháp sau:
- Chú ý tiếng ồn từ các thiết bị gia dụng: một số thiết bị gia dụng có thể gia tăng mức độ ồn trong môi trường sống. Việc lựa chọn các thiết bị giảm tiếng ồn, tắt bớt khi không sử dụng… sẽ góp phần khiến không gian sống trở nên yên tĩnh hơn.
- Điều chỉnh âm lượng các thiết bị phù hợp: âm thanh đến từ điện thoại, máy tính, TV, loa đài... cần được kiểm soát, điều chỉnh ở âm lượng phù hợp; đồng thời tránh nghe các thiết bị này trong thời gian dài liên tục.
- Sử dụng các vật liệu cách âm: một số vật dụng sử dụng vật liệu cách âm có thể hạn chế âm thanh không mong muốn vô tình “lọt” vào nhà.
- Chú ý đến không gian sống, môi trường sống xung quanh: mỗi người cần chủ động tránh khỏi các môi trường ồn ào; đồng thời tôn trọng sự riêng tư và những khoảng thời gian yên tĩnh của người khác.
