“Kéo” nguồn lực ra khỏi các dự án mang tính chất đầu cơ
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết, hiện nay ước tính có khoảng 200.000ha đất và 3,3 triệu tỷ đồng đang bị tồn đọng tại các dự án mang tính chất đầu cơ, không đi vào khu vực sản xuất thực. Con số này lớn gấp 3 lần tổng vốn đầu tư công của năm 2026 (1,1 triệu tỷ đồng).
Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, việc khơi thông nguồn lực này được xác định là động lực then chốt để thúc đẩy tăng trưởng trong thời gian tới. Người đứng đầu Bộ Tài chính nhấn mạnh, các giải pháp phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và tiền tệ để đảm bảo cung ứng đủ vốn cho nền kinh tế nhưng vẫn giữ vững ổn định vĩ mô.
Bao gồm, hoàn thiện chính sách thuế theo hướng thu đúng, thu đủ nhưng tạo điều kiện tối đa cho nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ (chiếm 96% số lượng doanh nghiệp và đóng góp trên 50% GDP) phát triển.
Tháo gỡ rào cản pháp lý là nhóm giải pháp quan trọng khác được Bộ trưởng đề cập. Ông nói: “Bộ Tài chính sẽ trình sửa đổi 4 luật thuế quan trọng (Thuế Thu nhập cá nhân, Thuế Thu nhập doanh nghiệp, Thuế Giá trị gia tăng và Thuế Tiêu thụ đặc biệt) nhằm xóa bỏ các điểm nghẽn cho doanh nghiệp ngay tại kỳ họp này”.
Cùng với đó là phát triển thị trường vốn để tạo kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho sản xuất, giảm phụ thuộc tín dụng ngân hàng; trong đó trái phiếu Chính phủ là một kênh trọng yếu. “Năm 2025 đã huy động được 800.000 tỷ đồng; mục tiêu năm 2026 phấn đấu đạt 900.000 tỷ đồng trái phiếu Chính phủ cho nền kinh tế”, ông Ngô Văn Tuấn nói rõ.
Các giải pháp khác được Bộ trưởng đề cập là cải cách đồng bộ từ thể chế, hạ tầng đến các thành viên thị trường; chú trọng hình thành các định chế đầu tư chuyên nghiệp giúp nhà đầu tư nhỏ lẻ an tâm gửi vốn qua các tổ chức trung gian. Điều này, theo ông, vừa giúp kiểm soát dòng tiền, tăng hiệu quả đầu tư và thu hồi vốn so với việc đầu tư tự phát, dễ dẫn đến đầu cơ.
Đẩy mạnh hiệu quả đầu tư; tập trung giải quyết dứt điểm các dự án tồn đọng về đất đai theo các Nghị quyết của Quốc hội để biến tài sản "đóng băng" thành nguồn lực sản xuất cũng là những giải pháp đã được người đứng đầu Bộ Tài chính nêu rõ.
Các địa phương đừng “ôm” đất
Liên quan đến hiệu quả sử dụng đất, Bộ trưởng Bộ NN-MT Trịnh Việt Hùng cũng đã giải trình trước Quốc hội.
Về hiện trạng sử dụng đất và quản lý ngành, Bộ trưởng cho biết, theo nghị quyết của Quốc hội, diện tích đất trồng lúa đến năm 2030 được xác định là 3.568.000ha, song hiện có sự dịch chuyển nhu cầu từ các địa phương muốn giảm diện tích đất lúa để chuyển sang đất phát triển công nghiệp. Nghịch lý ở chỗ có nhiều địa phương đăng ký chỉ tiêu đất công nghiệp quá lớn nhưng không thực hiện được, dẫn đến lãng phí. Trong 10 năm qua, có những địa phương sử dụng không quá 70% cơ cấu đất đã quy hoạch.
Không nêu rõ địa phương, song Bộ trưởng cảnh báo, có tỉnh vùng trung du đăng ký chuyển đổi 20.000ha đất công nghiệp, ước tính sẽ cần tới 2 triệu lao động. Theo ông, đây là một con số thiếu khả thi, dễ dẫn đến tình trạng quy hoạch “treo”. Bộ trưởng nhấn mạnh, các địa phương “cần hết sức cân nhắc khi đăng ký chỉ tiêu đất đai, tránh việc đăng ký ồ ạt mà không có khả năng thực hiện, gây lãng phí nguồn lực quốc gia”. Thời gian tới, bộ sẽ hoàn thiện và tổ chức thực hiện hiệu quả các quy hoạch ngành quốc gia về đất nông nghiệp và môi trường.
