Những ngày này, Di tích lịch sử quốc gia Địa đạo Kỳ Anh (phường Bàn Thạch, TP. Đà Nẵng) thu hút đông đảo du khách đến tham quan, khám phá. Từ sáng sớm, từng đoàn người đã lần lượt tìm về khu di tích, nối tiếp nhau trải nghiệm hành trình xuống lòng địa đạo, cúi thấp người len qua những đường hầm chật hẹp nằm sâu dưới lòng đất.
Địa đạo dài hơn 30km dưới lòng đất thu hút du khách trải nghiệm.
Không ít bạn trẻ dừng lại khá lâu tại các điểm thuyết minh, chăm chú lắng nghe những câu chuyện về sự bền bỉ xây hầm chiến đấu, sự gian khổ, hy sinh của thế hệ đi trước.
"Tôi từng xem nhiều hình ảnh về địa đạo nhưng khi tận mắt chứng kiến mới thấy hết sự kỳ công. Không gian rất hẹp, thiếu ánh sáng, vậy mà các cô, các chú đã bám trụ chiến đấu suốt nhiều năm. Thật sự rất xúc động khi đến đây đúng dịp 27/7 " - chị Thanh Thúy - du khách đến từ Bình Định - chia sẻ.
Địa đạo Kỳ Anh nằm dưới lòng đất, có chiều dài khoảng hơn 30km, được xem là một trong ba hệ thống địa đạo quy mô lớn nhất Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cùng với địa đạo Củ Chi (TPHCM) và địa đạo Vịnh Mốc (Quảng Trị).
Khác với nhiều công trình quân sự cùng thời, Địa đạo Kỳ Anh được xây dựng ngay giữa khu dân cư. Từ việc đào hầm, vận chuyển đất đá đến bảo vệ bí mật đều có sự tham gia của người dân địa phương. Chính vì vậy, nơi đây được gọi bằng cái tên đầy tự hào là "địa đạo trong lòng dân".
Theo ông Huỳnh Kim Ta (67 tuổi, làng Thạch Tân), tháng 5/1965, trong điều kiện chiến tranh ngày càng ác liệt, quân và dân địa phương bắt đầu đào địa đạo bằng những dụng cụ rất thô sơ như cuốc, xẻng, xà beng, thúng. Để giữ bí mật, việc đào hầm chỉ diễn ra từ khoảng 17h hôm trước đến 2h sáng hôm sau. Đất sau khi đào được bí mật chuyển vào các hầm tránh pháo của người dân để xóa dấu vết.
Sau gần 2 năm thi công, đến năm 1967, hệ thống địa đạo hoàn thành với chiều dài khoảng 32km, rộng từ 0,5-0,8m, cao 0,8-1m, chạy xuyên qua nhiều thôn xóm.
Không chỉ là những đường hầm đơn thuần, bên dưới lòng đất là cả một căn cứ hoàn chỉnh với hầm chỉ huy, quân y, kho lương thực, hầm tránh bom, các ụ chiến đấu cùng hệ thống thông hơi được ngụy trang tinh vi. Đây từng là nơi trú ẩn, chỉ huy và bảo toàn lực lượng của quân, dân địa phương trong những năm tháng chiến tranh ác liệt.
Bạn trẻ nghe những câu chuyện lịch sử, cuộc sống, chiến đấu của quân và dân Kỳ Anh giữa mưa bom bão đạn.
Địa đạo nằm ở vị trí đặc biệt khi chỉ cách trụ sở chính quyền cũ khoảng 7km và căn cứ quân Mỹ khoảng 2km. Vì vậy, khu vực này thường xuyên hứng chịu những cuộc càn quét, đánh phá dữ dội.
Làng Thạch Tân khi ấy chỉ có khoảng 140 hộ dân với hơn 600 nhân khẩu nhưng có tới 203 liệt sĩ và 59 Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Những con số ấy khiến nhiều du khách lặng người khi được nghe giới thiệu tại di tích.
Một trong những điểm dừng chân đặc biệt là đình làng Thạch Tân - nơi có đoạn địa đạo chạy xuyên bên dưới. Trong kháng chiến, ngôi đình vừa là nơi sinh hoạt văn hóa của người dân, vừa là căn cứ cách mạng với hầm cứu thương và kho lương thực bí mật.
Những lối đi bí ẩn ở địa đạo được giới thiệu với du khách.
Năm 1968, quân địch từng dùng xe tăng phá tường, dùng dây xích kéo các cột đình nhằm đánh sập công trình nhưng đều bất thành. Đến nay, những vết đạn và dấu hằn của dây xích vẫn còn hiện rõ trên các cột đình như những chứng tích không thể phai mờ của một thời lửa đạn.
Với những giá trị đặc biệt về lịch sử và kiến trúc quân sự, năm 1997, Địa đạo Kỳ Anh được công nhận là Di tích lịch sử cách mạng cấp quốc gia.
Ông Trương Ngọc Hải - Phó Chủ tịch UBND phường Bàn Thạch - chia sẻ, di tích là minh chứng sinh động cho kỹ thuật xây dựng công trình ngầm trong điều kiện địa tầng cát ven biển, đồng thời phản ánh tinh thần sáng tạo, ý chí kiên cường của quân và dân địa phương.
Không chỉ mang giá trị lịch sử, khu vực Địa đạo Kỳ Anh còn gắn với Bãi Sậy Sông Đầm - vùng đất ngập nước tự nhiên còn lưu giữ hệ sinh thái đặc trưng với sen, súng, dừa nước cùng nhiều loài chim và thủy sinh. Sự kết hợp giữa di tích lịch sử và không gian sinh thái đang tạo nên điểm đến hấp dẫn trên hành trình khám phá Đà Nẵng.
Du khách nước ngoài thích thú trải nghiệm địa đạo Kỳ Anh.
Từ ngày 24-30/7, UBND phường Bàn Thạch tổ chức Lễ hội Văn hóa - Du lịch "Địa đạo Kỳ Anh - Bãi Sậy Sông Đầm" với nhiều hoạt động như tái hiện hình ảnh bộ đội hành quân về làng, bữa cơm chiến sĩ, hô hát bài chòi, trình diễn nghề dệt chiếu cói Thạch Tân, trải nghiệm tham quan địa đạo, thả hoa đăng trên sông Đầm và chèo thuyền kayak…
Lễ hội nhằm tôn vinh, bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống; quảng bá hình ảnh địa phương, phát triển du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm gắn với bảo tồn di tích và phát triển bền vững.
if (pageSettings.allow3rd) admicroAD.unit.push(function () { admicroAD.show('admzonek1fs4xky') });
