Tulip (uất kim hương) là một loài hoa mùa xuân, thuộc họ hoa huệ. Cái tên "tulip" được cho là xuất phát từ chữ “tulbend” của Thổ Nhĩ Kỳ và “delband” của người Ba Tư, có nghĩa là “khăn xếp”.
Mặc dù có mặt ở Hà Lan từ cuối thế kỷ 16 và rất phổ biến, nhưng hoa tulip có nguồn gốc từ Trung Á, nơi chúng được trồng như một biểu tượng của quyền lực và sự giàu có, dùng để làm quà cho các yếu nhân.
Tulip được những người làm vườn Đế chế Ottoman ươm trồng trong nhiều thập kỷ như loài hoa quý hiếm. Vào đầu thế kỷ 17, tulip nhanh chóng trở thành một sản phẩm thương mại “hot” ở Hà Lan và các khu vực khác của Châu Âu.
Trong thời kỳ tulpenmanie vào những năm 1600, ở Hà Lan, tulip có giá cao gấp mười lần mức lương trung bình của một người lao động. Vào thế kỷ 17, mỗi củ tulip có giá tương đương một căn nhà nổi trên sông ở Amsterdam.
Ảnh hưởng đến cuộc sống của người Hà Lan, tulip sớm xuất hiện trong các bức tranh và là chủ đề chính của các lễ hội hoa Amsterdam diễn ra hàng năm - tượng trưng cho sự đam mê, tình yêu lãng mạn và hoàn hảo, sự yên tĩnh và hòa bình…
Tại các lễ hội đó, các nhà trồng hoa ươm hàng trăm ngàn bông tulip, biến quảng trường cổ kính thành biển màu sặc sỡ và du khách được tặng tulip miễn phí.
Lễ hội hoa xuân hấp dẫn nhất thế giới Keukenhof thu hút khoảng 2 triệu lượt khách mỗi năm. Địa điểm được chụp ảnh nhiều nhất thế giới này trở thành nơi trưng bày các sản phẩm tulip, trao đổi kinh nghiệm trồng, trình diễn những giống hoa quý hiếm, mới được lai tạo thành công - một sân chơi nghệ thuật và đầy trí tuệ của những người trồng hoa.
Diện tích canh tác để sản xuất củ hoa tulip ở Hà Lan đã tăng đáng kể, từ 114.000 ha năm 2008 lên 149.000 ha vào năm 2020 - gần gấp ba lần so với diện tích sản xuất hoa loa kèn. Năm 2010 có khoảng 1.500 nhà trồng tulip nhưng đến năm 2020 chỉ còn khoảng 900 công ty, do sáp nhập hoặc giải nghệ.
Trong nhiều năm, các nhà xuất khẩu hoa ở Hà Lan đã giữ được khoảng cách rất xa với các đối thủ cạnh tranh quốc tế với thị phần từ 52 - 55%.
Hà Lan nổi tiếng thế giới với những cánh đồng hoa tulip rộng lớn với màu sắc phong phú, là nhà sản xuất tulip lớn nhất thế giới, đạt 4,3 triệu củ năm 2017; một nửa trong số đó phục vụ mục đích xuất khẩu sang nhiều quốc gia trên thế giới.
Khoảng 80% tất cả các củ hoa được bán trên thị trường toàn cầu đến từ Hà Lan; có 150 loài hoa tulip với khoảng 3.000 giống được phân thành 15 loại, rất đa dạng về hình dáng và màu sắc.
Sau nhiều năm nghiên cứu, các nhà khoa học Hà Lan đã tạo ra nhiều giống mới với màu sắc xanh, đỏ, tím, vàng, …, thậm chí cả màu đen kiêu sa.
Tất cả các giống tulip mới được đăng ký tại Hiệp hội củ hoa Hoàng gia, theo đó, trong danh sách hiện có trên 8.000 loại tulip khác nhau và khoảng 100 giống mới được đăng ký thêm hàng năm cùng 2.000 giống được bán đại trà. Người Hà Lan đã làm nên huyền thoại tulip và cũng chính tulip đã làm rạng rỡ đất nước nhỏ bé nhưng thanh bình nằm dưới mực nước biển này.
Vào mùa xuân, trên khắp quê hương cối xay gió, những cánh đồng tulip trải dài ngút tầm mắt, rực lên dưới ánh nắng như những thảm màu muôn sắc óng ánh. Tulip có thể được ươm trồng nhiều nơi trên thế giới, nhưng chỉ ở Hà Lan nó mới bộc lộ hoàn hảo vẻ đẹp kiêu sa, quý phái rất riêng của nó.
