Gửi thắc mắc đến BHXH Việt Nam, chị Nguyễn Thu H. (ở Quảng Ninh) hỏi: "Theo tính toán, tôi sẽ nghỉ hưu vào tháng 1-2025. Lúc này, tôi đóng BHXH được 28 năm. Theo quy định tỉ lệ hưởng 75% lương hưu là 30 năm. Vậy trường hợp của tôi sẽ được tính tỉ lệ lương hưu như thế nào? Tôi có cần đóng bù số năm còn thiếu để được hưởng lương hưu tỉ lệ 75% không?". Hiện tôi đang điều trị ung thư tuyến giáp. Tôi muốn nghỉ hưu sớm hơn thì mức lương hưu là bao nhiêu?
Người lao động cần có tối thiểu là 20 năm đóng BHXH để được hưởng lương hưu
Điều kiện hưởng lương hưu tối đa với người đóng BHXH 28 năm?
Trả lời câu hỏi của người lao động, BHXH Việt Nam cho biết, Điều 54 Luật BHXH năm 2014, người lao động khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên và đủ tuổi nghỉ hưu thì được hưởng lương hưu.
Theo quy định tại khoản 2 Điều 56 Luật BHXH năm 2014, mức lương hưu hằng tháng của lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng tương ứng với 15 năm đóng BHXH.
Sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%. Như vậy, để đạt được mức lương hưu hàng tháng là 75% thì lao động nữ khi đủ tuổi hưởng lương hưu cần có đủ 30 năm đóng BHXH.
Theo quy định tại khoản 6 Điều 85 Luật BHXH năm 2014 thì trường hợp người lao động đủ điều kiện về tuổi hưởng lương hưu mà thời gian đóng BHXH còn thiếu tối đa 6 tháng mới đủ 20 năm đóng thì người lao động được đóng tiếp một lần cho số tháng còn thiếu với mức đóng hằng tháng bằng tổng mức đóng của người lao động và người sử dụng lao động theo mức tiền lương tháng đóng trước khi nghỉ việc vào quỹ hưu trí và tử tuất.
Theo thông tin cung cấp, người lao động đã có thời gian đóng BHXH đủ 20 năm trở lên thì không thuộc đối tượng được đóng BHXH một lần cho thời gian còn thiếu theo quy định trên.
Luật BHXH năm 2014 không có quy định đối với trường hợp người lao động đủ điều kiện về tuổi hưởng lương hưu và đã có thời gian đóng BHXH đủ 20 năm trở lên thì được đóng bắt buộc một lần cho đủ 30 năm để hưởng lương hưu với tỉ lệ tối đa.
Tuy nhiên, người lao động có thể tiếp tục đóng BHXH cho đủ 30 năm BHXH bắt buộc tại đơn vị sử dụng lao động hoặc đóng tiếp BHXH tự nguyện.
Mức lương khi nghỉ hưu sớm
Về tuổi nghỉ hưu, Bộ luật Lao động năm 2019 quy định, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035.
Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi 3 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 4 tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 3 tháng đối với lao động nam và 4 tháng đối với lao động nữ.
Người lao động có thể nghỉ hưu thấp hơn không quá 5 tuổi so với tuổi nghỉ hưu của người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường nếu có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên và thuộc một trong các trường hợp dưới đây: có từ đủ 15 năm trở lên làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; có từ đủ 15 năm trở lên làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn... bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
Việc xác định mức hưởnglương hưu phải căn cứ vào giới tính, tuổi đời, điều kiện làm việc
Người lao động có thể nghỉ hưu thấp hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi nghỉ hưu của người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường nếu có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên và thêm một trong các điều kiện về công việc (khai thác than trong hầm lò); bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Người lao động không bị quy định giới hạn về tuổi đời khi đã có đủ 20 năm đóng BHXH và thuộc một trong các trường hợp sau đây bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp...
Theo quy định, đối với lao động nam nghỉ hưu, cứ 20 năm đóng BHXH được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH; Đối với lao động nữ nghỉ hưu, cứ 15 năm đóng BHXH được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
Sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH tăng thêm, người lao động được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%. Trường hợp người lao động nghỉ hưu trước tuổi do suy giảm khả năng lao động thì cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi bị giảm 2%.
Việc xác định người lao động hưởng lương hưu khi nào và mức hưởng lương hưu phải căn cứ vào giới tính, tuổi đời, điều kiện làm việc, thời gian làm việc cụ thể của cả quá trình với chức danh nghề gì, mức lương bao nhiêu, có bị suy giảm khả năng lao động không…
Do đó, BHXH Việt Nam cung cấp thông tin chung về quy định của chính sách nghỉ hưu đúng tuổi và nghỉ hưu trước tuổi theo quy định của pháp luật về BHXH hiện hành để người lao động nắm được.
