Ngày 26/3, ông Trump công bố mức thuế 25% đối với ô tô và xe tải nhẹ nhập khẩu có hiệu lực từ tuần tới. "Những gì chúng tôi làm là áp dụng mức thuế 25% đối với tất cả các ô tô không được sản xuất tại Mỹ", ông Trump phát biểu tại phòng Bầu Dục.
Ông Trump cho biết việc thu thuế bắt đầu ngày 3/4 - một ngày sau khi ông có kế hoạch công bố mức thuế quan tương hỗ nhằm vào các quốc gia chịu trách nhiệm cho phần lớn thâm hụt thương mại của Mỹ.
Tuyên bố làm gia tăng cuộc chiến thương mại toàn cầu do ông phát động sau khi trở lại Nhà Trắng. Các chuyên gia dự đoán động thái đẩy giá ô tô lên cao và cản trở sản xuất.
Dân Mỹ lo ngại “gánh” hậu quả chính sách thuế ô tô 25%
Thông báo về thuế quan khiến cổ phiếu ô tô toàn cầu giảm mạnh, làm dấy lên lo ngại tình trạng mất việc làm ở các quốc gia xuất khẩu ô tô lớn. Mặc dù Tổng thống Trump tuyên bố mức thuế này nhằm thúc đẩy sản xuất nội địa, nhưng giới phân tích nhận định rằng tác động trước mắt sẽ gây bất lợi lớn cho người tiêu dùng.
Người mua ô tô ở Mỹ đang đối mặt với giá bán cao hơn, ít lựa chọn hơn và các tính năng hạn chế hơn sau khi Tổng thống Donald Trump công bố áp mức thuế nhập khẩu 25% đối với ô tô và phụ tùng.
 |
| Ông Trump tuyên bố áp thuế 25% với ô tô và xe tải nhẹ nhập khẩu. |
Andy Palmer - cựu giám đốc điều hành hãng Aston Martin - nhấn mạnh hầu hết hãng xe lớn không thể chống cự chi phí tăng thêm sau thuế quan.
Các hãng sẽ buộc phải chuyển phần lớn chi phí cho khách hàng, đôn giá thành xe. Điều này dẫn đến việc cắt giảm một số tính năng, thậm chí ngừng bán dòng xe giá rẻ phổ biến với khách mua lần đầu.
Theo dự báo từ S&P Global Mobility, việc áp thuế khiến doanh số bán ô tô hàng năm tại Mỹ có thể giảm xuống mức 14,5 - 15 triệu chiếc trong vài năm tới, giảm đáng kể so với con số 16 triệu chiếc dự kiến bán ra năm 2024. Cox Automotive ước tính mức thuế mới khiến mỗi chiếc xe sản xuất trong nước tăng khoảng 3.000 USD. Các mẫu xe sản xuất tại Canada hoặc Mexico tăng thêm tới 6.000 USD.
Bà Erin Keating - chuyên gia phân tích từ Cox - cho biết những mẫu xe giá rẻ được ưa chuộng như Honda CR-V, Chevy Trax, Subaru Forester, Chevy Equinox và Honda HR-V chịu ảnh hưởng lớn nhất. Bà cảnh báo giá xe tăng khiến một lượng đáng kể người Mỹ không còn khả năng mua xe mới, đặc biệt trong bối cảnh suy thoái kinh tế sau dịch COVID-19.
Trong khi đó, các nhà sản xuất ô tô ở châu Âu và châu Á đứng trước nguy cơ cắt giảm sản lượng do thị trường Mỹ ngày càng đắt đỏ hơn. Điều này dẫn đến chi phí sản xuất tăng. Nhà sản xuất sẽ chuyển gánh nặng này sang người tiêu dùng.
Mark Wakefield - công ty tư vấn AlixPartners - nhận định các hãng xe lớn phải quyết định hoặc chấp nhận chi phí tăng tăng cao, hy vọng thuế quan nới lỏng hoặc là di chuyển các cơ sở sản xuất, điều này có thể mất từ 2-3 năm.
Với các hãng xe mới hơn, việc thích ứng mức thuế cao càng khó khăn hơn. Lynn Calder - CEO hãng xe INEOS chia sẻ công ty không thể đẩy 25% phí tăng thêm đến khách hàng. Họ cũng không thể gánh chịu toàn bộ chi phí. Các hãng xe đau đầu phân bổ gánh nặng giữa công ty, đại lý và người tiêu dùng - tình thế khiến các bên đều chịu thiệt hại.
Các hãng ô tô lớn lo sốt vó
Sau khi ông Trump “sờ” đến ô tô nhập khẩu, các hãng sản xuất ô tô quốc tế lập tức cảnh báo khả năng tăng giá mạnh. Giới kinh doanh lo ngại chính sách thuế mới gây tình trạng mất việc làm tại các quốc gia xuất khẩu ô tô lớn, bao gồm nhiều đồng minh thân cận của Mỹ.
Mức thuế mới được cho là tiền đề cho loạt thuế quan khác sắp ban hành. Riêng thuế ô tô đã khiến chi phí trung bình của một chiếc xe tại Mỹ tăng thêm hàng nghìn USD, gây sức ép lớn lên người tiêu dùng và làm giảm nhu cầu xe đúng thời điểm ngành công nghiệp ô tô vất vả chuyển đổi sang dòng xe điện.
Trước tin tức này, cổ phiếu các nhà sản xuất ô tô lớn giảm mạnh General Motors mất gần 7%, trong khi Ford và Stellantis đều giảm khoảng 3%. Ngược lại, cổ phiếu Tesla của tỷ phú Elon Musk tăng khoảng 5%, do hãng này ít bị ảnh hưởng bởi chính sách thuế mới.
Volkswagen (hãng xe của Đức) đã lên tiếng cảnh báo về hậu quả nghiêm trọng từ chính sách thuế mới, nhấn mạnh rằng cả ngành công nghiệp ô tô, chuỗi cung ứng toàn cầu lẫn người tiêu dùng đều gánh hậu quả.
Hiện, Mỹ vẫn là quốc gia nhập khẩu ô tô lớn nhất thế giới, với nguồn xe chủ yếu đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức, Canada và Mexico. Theo thống kê từ công ty nghiên cứu GlobalData, gần một nửa số xe bán ra tại Mỹ năm ngoái là xe nhập khẩu.
 |
| Mỹ vẫn là quốc gia nhập khẩu ô tô lớn nhất thế giới. Gần một nửa số xe bán ra tại Mỹ năm 2024 là xe nhập khẩu. |
Các chuyên gia tài chính của Barclays nhận định chính sách thuế này nghiêm trọng hơn nhiều so với dự đoán ban đầu, đồng thời nhấn mạnh không có ai thực sự hưởng lợi tuyệt đối.
Tuy nhiên, những người ủng hộ chính sách thuế, bao gồm Hiệp hội công nhân ô tô Mỹ cho rằng đây là biện pháp cần thiết thúc đẩy sản xuất nội địa, dù quá trình dịch chuyển chuỗi sản xuất mất rất nhiều thời gian và chi phí.
Trước tình hình căng thẳng, một số hãng xe như Volvo, Audi, Mercedes-Benz và Hyundai cho biết họ cân nhắc chuyển một phần sản xuất vào Mỹ.
Ferrari công bố tăng giá tới 10% cho một số mẫu xe sản xuất hoàn toàn tại Italy. Công ty phụ tùng ô tô Pháp Valeo cũng tăng giá sản phẩm do không còn lựa chọn nào khác.
Tại Đức, Tập đoàn BLG chuyên cung cấp dịch vụ hậu cần cho cảng vận chuyển ô tô Bremerhaven thông báo kế hoạch cắt giảm khoảng 15% lưu lượng giao thông do ảnh hưởng từ thuế quan mới.
Các chuyên gia từ Cox Automotive cho rằng tác động của chính sách thuế sẽ nhanh chóng lan rộng, có khả năng làm gián đoạn gần như toàn bộ hoạt động sản xuất ô tô tại Bắc Mỹ vào giữa tháng 4, với nguy cơ mất khoảng 20.000 xe/ngày, tương đương khoảng 30% tổng sản lượng xe.
Dù vậy, Nhà Trắng tuyên bố rằng việc áp thuế của Tổng thống Trump nhằm bảo vệ và củng cố ngành công nghiệp ô tô Mỹ, hơn cả những hiệp định thương mại trước đây. Trong khi đó, các nhà sản xuất ô tô nội địa sẽ có cơ hội chứng minh tỷ lệ linh kiện sản xuất tại Mỹ để tránh các khoản thuế bổ sung.
