Cựu binh Mỹ Robert Ambrose Connor: Đã đến lúc khép lại nỗi

Cựu binh Mỹ Robert Ambrose Connor: Đã đến lúc khép lại nỗi đau chiến tranh

Từ một cựu binh Mỹ từng tham chiến tại Việt Nam, cựu binh Mỹ Robert Ambrose Connor trở thành người hỗ trợ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ với mong muốn các gia đình không còn phải chờ đợi trong nỗi đau kéo dài sau chiến tranh.

Sáng 8.6, tại TP.HCM, trong khuôn khổ hội thảo xác minh, kết luận thông tin mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực Nghĩa địa Chí Hòa - Chợ Quán, nay là Công viên Lê Thị Riêng, ông Robert Ambrose Connor, cựu trung sĩ cảnh sát bảo vệ sân bay Biên Hòa, đã có phần chia sẻ xúc động.

Ông Robert Ambrose Connor là một nhân chứng đặc biệt, người nhiều năm qua hỗ trợ công tác tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại Việt Nam. Từ ký ức của một người từng ở phía bên kia chiến tuyến, ông đã cung cấp nhiều thông tin quan trọng, góp phần giúp các cơ quan chức năng xác định vị trí một số khu mộ tập thể.

Mở đầu phần phát biểu, ông Robert Ambrose Connor nói vui rằng ông đã hứa với những người mời mình phát biểu sẽ nói thật chậm, vì ông vốn có thói quen nói nhanh. Nhưng sau sự dí dỏm ấy là câu chuyện kéo dài gần 60 năm, bắt đầu từ ngày 5.4.1967, khi ông đặt chân đến Việt Nam.

Ông kể, khi đến Việt Nam, ông từng nghĩ đó là việc mình nên làm. Nhưng chỉ sau vài tháng, ông bắt đầu có những nghi ngờ trong lòng: liệu những gì mình và đồng đội đang làm có thật sự đúng đắn hay không.

Cựu binh Mỹ Robert Ambrose Connor: Đã đến lúc khép lại nỗi đau chiến tranh- Ảnh 1. — Ông Robert Ambrose Connor, cựu trung sĩ cảnh sát bảo vệ sân bay Biên Hòa chia sẻ tại hội thảo

Trong thời gian làm nhiệm vụ bảo vệ vành đai phía đông Căn cứ Không quân Biên Hòa, ông Robert Ambrose Connor nhiều lần đối diện hiểm nguy. Đêm 12.5.1967, trong một cuộc tấn công bằng súng cối và rocket vào Biên Hòa, ông nhìn thấy rõ những người lính đối phương qua ánh chớp của đạn pháo. Ông đã chạy rất nhanh để vào vị trí chiến đấu nhưng trước khi kịp nổ súng, mọi thứ chìm vào bóng tối.

Từ khoảnh khắc ấy, ông nói mình có một góc nhìn khác về cuộc chiến. Ông vẫn phải hoàn thành nhiệm vụ nhưng trong lòng đã bắt đầu có những thay đổi.

Đêm 31.1.1968, trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân, ông Robert Ambrose Connor được phân công trực trên tháp nước tại Căn cứ Không quân Biên Hòa, làm nhiệm vụ xác định các đợt pháo kích và vị trí bắn súng cối, rocket.

Ông nói, những người lính tấn công căn cứ đêm đó được huấn luyện rất tốt, chiến đấu kiên cường và quyết tâm. Trận chiến kéo dài suốt 12 giờ. Sau trận ấy, đơn vị của ông mất hai người, trong đó có người chỉ huy hy sinh gần vị trí của ông.

Sau khi rời Việt Nam ngày 5.4.1968 và hoàn thành nghĩa vụ quân sự tại Mỹ năm 1969, ông Robert Ambrose Connor trở lại cuộc sống của một công dân bình thường. Tuy nhiên, ký ức về những khu mộ tại Biên Hòa vẫn theo ông suốt nhiều năm. Ông từng viết thư tay gửi lãnh sự quán tại New York để thông tin về một ngôi mộ ở Biên Hòa, nhưng không nhận được phản hồi.

Mãi đến tháng 10.2016, khi cháu gái muốn làm bài báo cáo về Việt Nam, ông Robert Ambrose Connor mới quay lại tìm kiếm thông tin trên Google Earth. Từ đó, ông để lại một ghi chú xác định vị trí một ngôi mộ tập thể tại Biên Hòa, kèm tọa độ cụ thể.

Chỉ 10 ngày sau, ông nhận được email từ một người Việt Nam tha thiết đề nghị cung cấp thêm thông tin, vì nhiều năm qua các lực lượng đã tìm kiếm quanh khu vực căn cứ nhưng chưa phát hiện được ngôi mộ. Từ kết nối ấy, ông Robert Ambrose Connor bắt đầu phối hợp với các cựu chiến binh, nhân chứng và cơ quan chức năng Việt Nam.

Cựu binh Mỹ Robert Ambrose Connor: Đã đến lúc khép lại nỗi đau chiến tranh- Ảnh 2. — Đoàn chủ tịch hội thảo

Tháng 3.2017, ông Robert Ambrose Connor được mời trở lại Việt Nam. Một tháng sau, ngày 13.4.2017, ngôi mộ tập thể tại Biên Hòa được tìm thấy đúng tại vị trí ông đã chỉ ra. Theo ông, dự kiến ban đầu có khoảng 150 hài cốt nhưng do khu vực từng bị tác động trong quá trình thi công đường ống nước, lực lượng chức năng tìm thấy 80 hài cốt. Trong số đó, 12 người được xác định danh tính nhờ hình xăm, kỷ vật và những lá thư còn lại.

Theo ông, những liệt sĩ đã hy sinh tại Biên Hòa và nhiều nơi khác trên đất Việt Nam không hy sinh vô ích. "Cái chết của họ không hề vô ích. Họ đã làm nên Việt Nam của ngày hôm nay", ông nói.

Ông Robert Ambrose Connor cho biết, hiện nhóm tình nguyện của ông vẫn tiếp tục phối hợp tìm kiếm các khu mộ khác tại Biên Hòa và một số địa phương. Theo ông, thời gian là yếu tố rất quan trọng, bởi cả cựu binh Mỹ, cựu chiến binh Việt Nam và các nhân chứng đều đã lớn tuổi, trí nhớ ngày càng mong manh.

Từ thực tế đó, ông Robert Ambrose Connor khuyến khích hai chính phủ cùng tìm ra giải pháp cuối cùng cho vấn đề này, trong đó có việc sử dụng các phương pháp khoa học hiện đại để phát hiện hài cốt liệt sĩ. Ông tin rằng, dù nhiều năm đã trôi qua, dấu tích vẫn có thể còn lại trong đất và vẫn có thể được tìm thấy bằng những phương pháp phù hợp.

"Đối với các gia đình, đã đến lúc điều này phải kết thúc và phải kết thúc theo đúng cách. Họ xứng đáng với điều đó", ông Robert Ambrose Connor nhấn mạnh.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; }

if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var containerSelector = 'div.detail-cmain'; var root = document.querySelector(containerSelector); if (!root) return; // Thu thập figure + p (p không nằm trong figure) var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function(p){ return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); // NodeList vốn đã theo DOM order => không cần sort if (!elements.length) return; var target = elements[Math.floor(elements.length / 2)]; // giữa bài if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();